نفت، گاز، پارس‌جنوبي و حقه‌بازي توتال

اين كارشناس در مورد دليل برداشت نكردن از لايه كا 1 در فاز 2 و3 پارس جنوبي گفت: ‌علاوه بر بالا بودن گاز H2S ، فراواني تخلخل اين لايه بسيار پايين است به طوري كه گفته مي‌شود كه اين لايه در فاز دو اصلا خواص مخزني ندارد يعني اين كه اگر اين لايه در ساير فازها مخزن محسوب مي‌شود در اين فاز مخزن بشمار نمي‌آيد. در مورد فاز سه نيز طبق گزارش‌هاي زمين‌شناسي اين لايه خواص مخزني خوبي ندارد.

کد خبر: ۲۴۵۳۳۵

تاریخ: ۲۷ ارديبهشت ۱۳۹۱ - ۱۶:۴۳

در پي اظهارات رييس انجمن گاز ايران مبني بر شكايت از شركت نفتي فرانسوي توتال به دليل ارائه اطلاعات غلط از ميدان گازي پارس جنوبي به نفع قطر، يك كارشناس مطلع نفتي با ارائه يك تحليل فني عنوان كرد كه MDP تهيه شده شركت فرانسوي براي توسعه ميدان مورد تاييد شركت ملي نفت است، ضمن اين‌كه توتال در توسعه ميدان گنبدشمالي قطر يك پيمانكار درجه سه محسوب مي‌شود.

اين كارشناس كه خواست نامي از وي برده نشود در گفت‌وگو با ايسنا با اشاره به اين كه شركت توتال، توسعه دهنده فاز 2 و 3 ميدان گازي پارس جنوبي بوده است، اظهار كرد:‌ طرح جامع توسعه (MDP) تهيه شده شركت فرانسوي براي اين دو فاز مورد تاييد شركت ملي نفت ايران و شركت نفت و گاز پارس بوده است. او درمورد دليل عدم برداشت از لايه "كا 1" از سوي شركت توتال توضيح داد: بر اساس شواهد اين لايه ‌خواص مخزني خوبي نداشت، ضمن اين كه وجود گاز H2S (گازي بسيار سمي كه در صورت يك بار تنفس موجب مرگ مي‌شود) در اين لايه گازي بسيار بود.

وي با اشاره به اينكه ارزش ميعانات گازي بيشتر از گاز است، ادامه داد: همچنين ذخيره ميعانات گازي در اين لايه‌ مورد نظر كم بود كه در نتيجه آن شركت توتال پيشنهاد كرد، برداشت از اين لايه انجام نشود كه مورد تاييد شركت نفت و گاز پارس قرار گرفت.

او با بيان اين‌كه ام.دي.پي توتال بعد از تهيه دوباره مورد بررسي قرار گرفته است، گفت: البته هميشه اين گونه است كه بعد از توسعه هر فاز دوباره بررسي مي‌شود كه آيا امكان برداشت از لايه‌هاي توليد نشده وجود دارد يا خير. به طور مثال مشابه اين كار فاز يك پارس جنوبي است كه در ابتدا از لايه‌هاي "كا1" و "كا2" آن برداشت صورت نمي‌گرفت اما با مطالعاتي كه انجام گرفت، هم اكنون از لايه‌هاي "كا1" و "كا2" گاز برداشت مي‌شود. پس اگر از لايه " كا1" در فاز 2 و 3 تاكنون برداشت صورت نگرفته، قطعا نظر توتال در مورد توليدي نشدن اين لايه درست بوده است.

اين كارشناس مخازن نفتي با تاكيد بر اينكه نظارت دائم بر چگونگي توسعه و توليد از فازهاي پارس جنوبي وجود دارد، خاطرنشان كرد: بعيد مي‌دانم كه اين موضوع كه توتال به عمد اطلاعات غلط داده درست باشد.

او با اشاره به اين كه قرارداد شركت فرانسوي در فاز دو و سه پارس جنوبي به صورت "باي بك" (بيع متقابل) بوده است، يادآور شد: طبق اين قرارداد افزايش هزينه‌هاي توسعه به نفع پيمانكاران است پس توليد از لايه "كا1" داري ارزش اقتصادي بوده است.

وي با اشاره به متفاوت بودن مخزن در قسمت‌هاي مختلف يك لايه اظهار كرد: ‌تنها در فاز دو و سه نيست كه از تمام لايه‌ها برداشت صورت نمي‌گيرد، چرا كه علاوه بر خواص مخزني و برداشت ضايعات، گاهي انباشت توليد در مقايسه با هزينه‌هاي آن كمتر است كه بر همين اساس برداشت از برخي لايه‌ها انجام نمي‌شود.

وي با اشاره به ذخاير هيدروكربوري كشور كانادا كه از كشور عربستان هم بيشتر است، گفت: با وجود اين براي كانادا توليدي كردن اين ذخاير به دليل قرار گرفتن در شن‌ها، صرفه اقتصادي ندارد.

اين كارشناس در پاسخ به اين سوال كه اگر برداشت از لايه گازي "كا1" در فاز دو و سه صورت نمي‌گيرد آيا برداشت از اين لايه در فازهاي ديگر پارس جنوبي انجام مي‌شود يا خير؟ گفت: در برخي از فاز‌ها از همان ابتداي توسعه برداشت صورت ‌گرفت و در برخي از فازها كه صورت نمي‌گرفت بعد از انجام مطالعات برداشت از لايه "كا1" انجام شد و در برخي ديگر اصلا توليد گاز از اين لايه انجام نمي‌شود.

وي در ادامه با بيان اينكه اين لايه‌هاي گازي كاملا مجزا نيستند و بين آن‌ها ارتباط است، گفت: بنابراين اگر از يك لايه برداشت نشود به دليل برداشت از لايه‌اي در فاز ديگر و كاهش فشار مخزن، گاز از لايه‌ "كا1" به لايه "كا2" مهاجرت مي‌كند.

او با تاكيد بر اين كه در اين ميان ايران چيزي را از دست نداده است، اظهار كرد: در صورتي كه ايران نتواند از طريق فازي برداشت از يك لايه را انجام دهد از طريق يك فاز ديگر اين كار صورت خواهد گرفت.

وي در پاسخ به اين سوال كه با توجه به حضور توتال در توسعه ميدان گازي گنبد شمالي (پارس جنوبي) اين شبهه تقويت مي‌شود كه دليل اطلاعات غلط شركت توتال زمينه‌سازي براي برداشت حداكثري قطر از اين ميدان بوده است، توضيح داد: سهامدار عمده و پيمانكار اصلي قطر در گنبدشمالي شركت اكسون موبيل است و شركت توتال در توسعه ميدان يك پيمانكار درجه دو يا سه محسوب مي‌شود.

به گزارش ايسنا، انجمن گاز ايران اعلام كرده است به دليل اطلاعات غلط شركت توتال براي برداشت از ميدان گازي پارس، ايران طي 10سال گذشته از يكي لايه‌هاي گازي اين ميدان هيچ‌گونه برداشتي نداشته است.

بر همين اساس اين انجمن از تهيه لايحه شكايت از اين شركت نفتي فرانسوي به محاكم بين‌المللي خبر داده است.