تجليل خاتمي و همسر شريعتي از قيصر

کد خبر: ۲۳۲۱

تاریخ: ۰۷ آذر ۱۳۸۶ - ۰۹:۵۸

رئيس مرکز گفت‌وگو تمدن‌ها با حضور در شب شعر «روز مبادا» (بزرگداشت قيصر امين‌پور) که توسط انجمن اسلامي دانشکده حقوق دانشگاه تهران و با همکاري سازمان فرهنگي هنري شهرداري برگزار شد، از وي به عنوان انساني مظهر خير، حقيقت و زيبايي ياد کرد.

به گزارش مهر، سيد محمد خاتمي، رئيس‌جمهور سابق ايران در سخناني گفت: افلاطون مي‌گويد حقيقت، خير و زيبايي يکي هستند و به همين جهت در انديشه او هنر به عنوان مظهر زيبايي، اخلاق به مثابه مظهر خير و فلسفه نماد حقيقت به يکديگر نزديک مي‌شوند. ما هم اگر بخواهيم در عالم واقعي خود کسي را با چنين شرايطي پيدا کنيم بايد قيصر امين پور را مثال بزنيم. وجود قيصر امين پور مظهر خير، حقيقت و زيبايي بود.

هنر بزرگ اين است که از عشق حماسه بسازيم و از جنگ غزل

وي با اشاره به گونه‌هاي شعري حماسه و غزل در ادبيات ايران، افزود : عشق در ادبيات به صورت غزل تجلي پيدا مي‌کند و خشونت و جنگ به صورت حماسه اما هنر بزرگ اين است که از عشق حماسه بسازيم و از جنگ غزل که اين کار از روح بزرگ ايراني و پرورده فرهنگ اسلامي ايران ساخته است؛ چنان که حافظ و فردوسي هستند. حماسه فردوسي، غزل و غزل حافظ، حماسه است.

خاتمي اضافه کرد: در حماسه ايراني و اسلامي، از جنگ عليه خشونت ستايش مي‌شود. مثلاً در شاهنامه بزرگ فردوسي الگوي قهرمان گرچه خيالي است ولي برگرفته از واقعيتي است که در تاريخ تحول پيدا کرده است. در اسلام، اسطوره اسلامي واقعيتي است که دست خيال به آن نمي‌رسد در حالي که در فرهنگهاي ديگر اسطوره حاصل خيال بزرگاني است که آنچه را ساخته اند، نمي‌شناسند و آن را تنها در عالم خيال خود مي‌سازند.

رئيس مرکز گفت‌وگوي تمدنها تأكيد کرد: اگر در صفات رستم به عنوان قهرمان حماسه شاهنامه بنگريم، درمي يابيم بسياري از صفات او همان است که در عالم واقع تجلي پيدا کرده است. قيصر امين پور يکي از بزرگاني است که حماسه سراي عشق و غزل سراي حماسه بود.

خاتمي سپس لوح يادبودي را که انجمن اسلامي دانشجويان دانشکده حقوق دانشگاه تهران در يادبود قيصر امين پور تدارک ديده بودند، به خانواده اين شاعر تقديم کرد.

فصل جديدي را در زندگي قيصر بگشاييم

در ادامه مراسم شب شعر روز مبادا، روح‌الله هادي، مدرس ادبيات دانشگاه تهران در سخناني با اشاره به برنامه‌هاي متعددي که پس از درگذشت قيصر امين پور و به ياد او برگزار شده است، گفت: در مدت سي روزي که از رحلت او مي‌گذرد، مراسم‌هاي گوناگوني به ياد قيصر برگزار شده است، اما اين برنامه‌ها تا کي مي‌خواهد ادامه پيدا کند و اگر بخواهد ادامه يابد، بايد از چه منطقي برخوردار باشد؟ از همه مي‌خواهم که فصل جديدي را در زندگي قيصر بگشايند و اين شناخت هر چه بهتر، همان چيزي است که از او براي ما به يادگار مانده است؛ شعر قيصر.

وي سپس با ارايه تحليلي مختصر از دفتر شعر «دستور زبان عشق» قيصر امين پور، افزود: در اين کتاب که دربردارنده 66 قطعه شعر است، 24 قطعه نيمايي، 29 غزل، 11 رباعي و 2 دوبيتي يافت مي‌شود. قيصر در اين کتاب دنياي شعر خود را پس از يک دوره سي ساله مي‌نماياند. اکنون زمان آن است تا شعر او و ميزان تأثيرپذيري‌اش از سنت شکافته شود.

محمدرضا دهقاني، ديگر مدرس ادبيات دانشگاه تهران هم در سخناني گفت: برخلاف تصوري که نظام آموزش رسمي کشور در ذهن ما گنجانده، قيصر بسيار بزرگتر و با افق ديدي بسيار گسترده‌تر از آن چيزي بود که در کتاب‌هاي درسي پيدا مي‌شود. او به لحاظ هنري کساني مانند اخوان و شاملو را دوست داشت و از نظر انساني به کساني مانند نيما، فروغ فرخزاد و سهراب سپهري ارادت مي‌ورزيد.

قيصر شاعر زندگي و صلح بود

وي افزود: ما هنرمنداني که بتوانند هنر خود را به زندگي نزديک کنند، کم داشته‌ايم، اما قيصر اين گونه بود. تواضع او تواضعي واقعي بود و رفتارهايش مصنوعي نبود. انضباط اخلاقي از ديگر ويژگي‌هاي قيصر بود. او به هيچ قيمتي حاضر نبود از پايبندي‌هاي اخلاقي‌اش بگذرد. قيصر نه براي خود جنگ، بلکه براي جنگي که حادث شده بود و به اصطلاح به ما تحميل شده بود و براي رشادت‌هاي جوانان اين مرز و بوم سرود و چه زيبا هم سرود! قيصر شاعر جنگ نبود. او شاعر زندگي و صلح بود و زندگي را بسيار دوست داشت.

در ادامه اين مراسم، همچنين پوران شريعت رضوي، همسر دکتر علي شريعتي که قيصر امين پور سال گذشته به هنگام دريافت جايزه‌اي از سوي دست‌اندرکاران نشريه چلچراغ، جايزه خود را به خانواده شريعتي هديه کرده بود، در سخناني گفت: گمان نمي‌کردم که يک سال پس از اهداي آن جايزه از طرف برنده آن (قيصر امين پور) به من، دوباره آن را به خانواده او هديه کنم.

وي افزود: قيصر امين پور دو چهره داشت؛ يکي چهره‌اي که با جنگ و جبهه همراه بود و ديگري چهره‌اي که اميدهاي دور و درازي داشت و به دنبال اين بود که نسل او با جنگ و قهر و دودستگي بجنگد و جبهه‌اي واحد ايجاد کند، اما من متأسفم از اين‌که ما اين همه جوان را از دست داديم، ولي به وحدتي وجودي و فکري نرسيديم.

وي پس از خواندن شعري از قيصر امين پور ـ که به دکتر شريعتي تقديم شده بود ـ اين هدايا را دوباره به همسر و فرزند وي هديه کرد.

در ادامه اين مراسم، فاطمه راکعي، مدير خانه شاعران ايران نيز در سخناني گفت: انتظار بزرگي که قيصر از همه ما داشت، بسيار ساده بود و آن پاسداشت فرهنگ خودمان است. قيصر مجموعه‌اي فرهنگي و کودکي بود که مادر نداشت و خدا او را بزرگ کرد.

در شب شعر روز مبادا، علاوه بر اجراي برنامه موسيقي توسط گروه موسيقي دانشجويي نفير، شماري از دوستان قيصر امين پور و شاعران جواني مانند ستاره جوادزاده، محمدرضا طاهري، نفيسه علوي نسب، سينا بهمنش، وحيد عيدگاه، سمينه انصاري، محسن رضواني، مريم عندليب، قربان وليي، سميرا نوروزي، جواد سلطاني، سودابه مهيجي، سعيد توکلي، وجيهه خدانظر، حامد عسکري، ساعد باقري، فاطمه سالاروند، گروس عبدالملکيان، محمد مهدي نقيبي و امير مرزبان، اشعاري را به ياد اين شاعر سرودند.

در اين مراسم که به مدت پنج ساعت و در سالن پر از جمعيت دانشکده حقوق دانشگاه تهران برگزار شد، برخي چهره‌هاي فرهنگي و هنري مانند عرفان نظرآهاري، فريدون عموزاده خليلي و حسام‌الدين سراج حضور داشتند. حضور چهره‌هاي سياسي چون مصطفي تاج‌زاده، لطف‌الله ميثمي، الهه کولايي، هادي خانيکي، هاشم آقاجري و بسياري ديگر نيز جلب توجه مي‌کرد.