آيا اعتراضات روسيه به انقلاب مي‌انجامد؟

ميزان تظاهرات‌ها و اقدام‌هاي جناح مخالف كه در ماه‌هاي گذشته تا حدود افزايش يافت، به اندازه‌اي نيست كه به جنبشي اجتماعي، انقلابي و سياسي، نظير آنچه در مصر و تونس رخ داد، منتهي شود. همچنين بايد در نظر داشت كه دراعتراض‌هاي روسيه كمتر شاهد خشونت و سركوب‌گري از سوي نيروهاي دولتي بوديم.

کد خبر: ۲۲۳۹۸۲

تاریخ: ۱۳ بهمن ۱۳۹۰ - ۰۹:۰۷

با توجه به اعتراض‌هاي گسترده در روسيه به نظر مي‌رسد اين كشور با موجي از بيداري سياسي مواجه شده است اما تحليل‌گران بر اين باورند كه وقوع اتفاقاتي نظير آنچه در بهار عربي رخ داد، در روسيه دور از ذهن است.

به گزارش ايسنا خبرگزاري فرانسه در گزارشي تحليلي به قلم آنتوين لامبروسچيني آورده است: «ولاديمير پوتين، نخست‌وزير كنوني روسيه در سال‌هاي آينده در صورتي كه بخواهد از خواسته‌هاي معترضان روس چشم بپوشد، بي‌شك با مشكلات جدي مواجه خواهد بود. انتظار مي‌رود اين رهبر كهنه كار روسيه در چهارم مارس پس از برگزاري انتخابات رياست‌جمهوري به كرملين بازگردد.

فئودور لوكيانف، سردبير نشريه گلوبال پوليتيكس روسيه مي‌گويد: مردمي كه براي اعتراض به خيابان‌ها مي‌آيند، از عملكرد دولت كنوني ناراضي هستند اما در مجموع خواسته اصلي‌ آن‌ها آباداني، رفاه بيشتر و توجه به آينده به منظور ارتقاء وضعيت زندگي عموم مردم است. اين مساله بايد مد نظر قرار گيرد كه روس‌ها در تظاهرات‌هاي خود كمتر خواستار انقلاب در كشورشان شدند.

اين تحليل‌گر روسي مي‌گويد: تنش‌هايي كه در كشورهاي عربي وجود داشت و در نهايت به سرنگوني حكومت‌هاي استبدادگر برخي از اين كشورها منتهي شد، در روسيه هرگز وجود نداشته است.

ده‌ها هزار تن از تظاهركنندگان قرار است روز شنبه به خيابان‌هاي مسكو بروند و سومين تظاهرات بزرگ روسيه را در دو ماه گذشته برگزار كنند. اين تظاهرات در اعتراض به تقلب در انتخابات پارلماني چهارم دسامبر سال 2011 است. به نظر مي‌رسد شايعاتي مبني بر تقلب در انتخابات پارلماني و اين‌كه پوتين اعلام كرده قصد دارد در انتخابات رياست‌جمهوري پيش رو در روسيه شركت كند، موجب ناخرسندي برخي از مردم در اين كشور شده است.

با اين حال مسير اعتراض‌ها كه از 24 دسامبر سال گذشته آغاز شد، ظاهرا در ماه مارس نيز ادامه خواهد داشت و اين مساله براي مقام‌هاي كرملين تا حدودي نگران‌كننده است.

نظرسنجي‌ها نشان مي‌دهد، اعتراض‌هاي روس‌ها در حال حاضر چندان مثمرثمر واقع نبوده است. كمتر كسي گمان مي‌برد كه اين گونه تظاهرات‌ها منجر به تغييري اساسي و بنيادين در عرصه سياسي روسيه شود.

براساس يك نظرسنجي كه در اواخر ماه دسامبر توسط موسسه نظرسنجي لوادا انجام شد، 44 درصد از شركت‌كنندگان از تظاهرات‌هاي مردمي اخير در روسيه اعلام حمايت كردند اما با اين حال تنها چهار درصد اعلام كردند كه براي شركت در تظاهرات‌هايي از اين دست حاضرند به خيابان‌ها بروند.

ده‌ها هزار تن از روس‌هايي كه در دو تظاهرات گسترده اخير در مسكو شركت داشتند، عمدتا از طبقه متوسط جامعه بودند؛ طبقه‌اي كه در حال حاضر به دنبال دستيابي به زندگي مرفه‌تر در قياس با گذشته است و عقايد خود را از طريق شبكه‌هاي اجتماعي نظير فيس‌بوك و توييتر به اشتراك مي‌گذارد.

عباس، خبرنگار شبكه العربيه در مسكو و رئيس انجمن مهاجران عرب در روسيه مي‌گويد: در مصر طبقه متوسط جامعه تنها آغازگران جنبشي بودند كه پس از مدتي ساير طبقه‌هاي جامعه نيز بدان گرويدند و اين مساله باعث گسترش اين جنبش و در نهايت سرنگوني حكومت حسني مبارك (رئيس جمهوري سابق مصر) شد.

وي مي‌افزايد: وضعيت در روسيه كاملا متفاوت است. چرا كه فقط اعضاي طبقه متوسط جامعه هستند كه در تظاهرات‌ها شركت مي‌كنند. روسيه داراي يك دموكراسي مديريت شده است كه ديكتاتوري در آن جايي ندارد و اين مساله از 30 تا 40 سال گذشته تاكنون ادامه داشته است. با اين همه ابراز نارضايتي بي‌شك به عنوان امري محتمل براي هر جامعه و كشوري در نظر گرفته مي‌شود.

اين در حالي است كه بوريس دولگف از مركز مطالعات عربي آكادمي علوم روسيه مي‌گويد: كرملين با چالشي واقعي مواجه است. تمامي انقلاب‌هايي كه روسيه تاكنون شاهد بوده با تظاهرات آغاز شده است. پيش از آغاز هر انقلابي مشكلات اقتصادي و اجتماعي جدي و افزايش نرخ ارتكاب جرايم در روسيه وجود داشته است.

وي در ادامه مي‌گويد: در نهايت آنچه روسيه طي ماه‌ها و سال‌هاي آتي شاهد خواهد بود به اقدام‌هاي مقام‌هاي اين كشور بستگي دارد.

واكنش دولت روسيه به چالش سياسي نسبت به واكنش‌هايي كه در جهان عرب شاهد آن بوديم كاملا متمايز بود. دولت روسيه به جاي استفاده از نيروهاي امنيتي و پليس عليه معترضان اجازه داد تظاهرات به گونه‌اي نسبتا آزاد برگزار شود و اجازه قانوني برگزاري تظاهرات را صادر كرد.

با اين حال اين مساله هيچ گاه كرملين را از ايجاد كمپيني عليه جناح مخالف روسيه بازنداشت؛ كمپيني كه جناح مخالف را به دريافت پول از كشورهايي نظير آمريكا متهم كرده است.

مقام‌هاي روسيه كه تمايل دارند پرونده اين جنبش اعتراض‌آميز در كوتاه ترين زمان ممكن بسته شود، فعالان جناح مخالف اين كشور را به عنوان "انقلابيون خطرناكي" معرفي مي‌كنند كه "قصد ايجاد هرج ومرج" در كشور دارند.

والري زوركين، رئيس دادگاه قانون اساسي روسيه مي‌گويد: آيا رهبران جناح مخالف مدعي هستند كه دولت كشورشان از مشروعيت قانوني و سياسي برخوردار نيست؟ آيا آنها مي‌خواهند از دشمنان غربي براي حمايت از ايجاد دولتي جديد در روسيه بر پايه آنچه در ليبي اتفاق افتاد درخواست كمك كنند؟»