سرنوشت یوز ایرانی، گرفتار پیچ و خم جاده‌ها

در حالیکه چند روزی است پروژه احداث و بهسازی جاده بافق در استان یزد متوقف شده است اما هنوز سرنوشت پوزپلنگ ایرانی و حیات وحش منطقه بافق در هاله‌ای از ابهام به سر می‌برد و سرنوشت این گونه همچنان گرفتار پیچ و خم جاده‌هاست.

کد خبر: ۲۱۹۵۶۲

تاریخ: ۲۴ دی ۱۳۹۰ - ۱۹:۱۴

سرنوشت حیات وحش منطقه حفاظت شده بافق در استان یزد و خصوصاً یوزپلنگ ایرانی یکی از گونه‌های نادر در آسیا چند هفته‌ای است که که گرفتار پیچ و خم جاده‌های کشور شده است.

ماجرا به این صورت است که از وسط منطقه حفاظت شده بافق که قلب زیستگاه یوزپلنگ ایرانی محسوب می‌شود، جاده‌ای خاکی به نام گزوئیه عبور می‌کند که عبور و مرور از این جاده برای روستاییان سخت و دشوار است و به همین دلیل روستاییان منطقه از زمان‌های گذشته درخواست اصلاح این جاده را داشته‌اند.

اهمیت یافتن بهسازی جاده گزوئیه

اما جالب اینجا است که تا به حال کسی به حرف مردم این منطقه و دشواری‌هایی که برای عبور از این جاده تحمل می‌کردند، توجهی نداشت اما حالا که به پایان سال نزدیک می‌شویم احداث این جاده برای برخی از افراد به یک دغدغه تبدیل شده است و با به راه انداختن یک موج انسانی سعی در ساخت جاده دارند.

فاتحه‌خوانی برای یوزپلنگ‌ ایرانی با احداث و بهسازی جاده کوه بافق

البته در این میان آنچه مهم تلقی می‌شود این است که با احداث و بهسازی جاده گزوئیه تیر خلاص به جان یوزپلنگ ایرانی و حیات وحش این منطقه زده می‌شود.

مرتضی اسلامی دهکردی، مدیرعامل انجمن یوزپلنگ ایرانی در این خصوص می‌گوید: در حال حاضر یوزپلنگ در ۲ قاره آسیا و آفریقا وجود دارد که در قاره آفریقا شرایط بدی ندارد و از نظر جمعیتی چند هزار یوزپلنگ در این قاره زندگی می‌کنند ولی در قاره آسیا جمعیت یوزپلنگ در شرایط خیلی خطرناک یعنی مرحله به شدت در معرض انقراض به سر می‌برد و در کل قاره آسیا این حیوان تنها در کشور ایران باقی مانده است ضمن اینکه در ایران نیز در شرایط انقراض قرار دارد.

وی با بیان اینکه در کشور ما تنها ۷۰ تا ۱۰۰ قلاده یوزپلنگ وجود دارد،‌ بیان می‌کند: ایران تنها کشور آسیایی است که مسئولیت حفاظت از بازمانده‌های یوزپلنگ را بر عهده دارد.

مدیرعامل انجمن یوزپلنگ ایرانی تأکید می‌کند: تلفات جاده‌ای اصلی ترین عامل از بین رفتن یوزپلنگ در سال‌های اخیر است به گونه‌ای که طی سالیان گذشته ۱۴ قلاده یوزپلنگ یعنی 14 درصد جمعیت آن در اثر تصادف در جاده کشته شده‌اند.

وی عنوان می‌کند: اما در حال حاضر اقداماتی باعث شده که جمعیت یوزپلنگ در ایران تهدید شود که یکی از این اقدامات احداث جاده‌ای است که قرار است از میان منطقه حفاظت شده کوه بافق در یزد عبور کند.

اسلامی تصریح می‌کند: هم‌اکنون جاده خاکی قدیمی به نام جاده گزوئیه وجود دارد که از وسط منطقه امن حفاظت شده عبور می‌کند و متأسفانه براساس درخواست برخی از روستاییان قرار است که این جاده خاکی بهسازی شود و اگر این اتفاق بیفتد به مثابه تیر خلاص به جان حیات وحش منطقه است چرا که این منطقه یکی از مهمترین زیستگاه‌های یوزپلنگ و پلنگ در کشور محسوب می‌شود.

مدیر انجمن یوزپلنگ ایرانی می‌گوید: اگر جاده مذکور ساخته شود علاوه بر اینکه بخش زیادی از زیستگاه یوزپلنگ و پلنگ تخریب خواهد شد همچنین دسترسی شکارچیان به این منطقه آسان‌تر شده و احتمال کشته شدن حیوانات در اثر تصادف نیز افزایش خواهد یافت.

وی با اشاره به کشته شدن ۲ قلاده یوزپلنگ در حاشیه منطقه حفاظتی بافق تصریح می‌کند: قطعاً احداث جاده در منطقه حفاظتی بافق افزایش تلفات یوزپلنگ ایرانی را در پی خواهد داشت که در این صورت باید فاتحه یوزپلنگ و پلنگ ایرانی را در این منطقه خواند.

مسئولان محیط زیست هم در خصوص بهسازی این جاده موضع حفاظت از حیات وحش را دارند و اعتقاد دارند که جاده خاکی گزوئیه آسفالت نخواهد شد که نگرانی برای حیات وحش این منطقه ایجاد کند.

اصغر محمدی فاضل، معاون محیط طبیعی و تنوع زیستی سازمان حفاظت محیط زیست می‌گوید: اساساً بحث آسفالت این جاده مطرح نیست و نه تنها آسفالت این جاده توجیه اقتصادی ندارد بلکه بعید است فعلاً از نظر اولویت‌های منطقه‌ای و کشوری اعتبارات آسفالتی این جاده قابل تأمین باشد.

فاضل ادامه می‌دهد: موضوع بهسازی جاده کوه بافق در سفر اخیر محمد جواد محمدی‌زاده، رئیس سازمان حفاظت محیط زیست به استان یزد مورد توجه قرار گرفت که خوشبختانه فرماندار و نمایندگان منطقه در مجلس شورای اسلامی همکاری بسیار خوبی داشتند و برای تسهیل ارتباط اهالی روستا موضوع بهسازی این جاده که عملیات خاکریزی و استفاده بهینه از جاده است، در دستور کار قرار گرفته که هیچگونه منافاتی با قوانین و مقررات زیست محیطی ندارد.

گام به گام تا آسفالت جاده گزوئیه

این در حالی است که یکی از کارشناسان محیط زیست یزد معتقد است که موضوع بهسازی جاده بافق گام به گام پیش می‌رود و اگر این موضوع ادامه پیدا کند نهایتاً به آسفالت این جاده می‌رسیم.

محمد حسین ایران‌نژاد، عضو هیئت علمی گروه محیط زیست دانشکده منابع طبیعی دانشگاه یزد عنوان می‌کند: از 12 روز گذشته عملیات ساخت و ساز در جاده گزوئیه آغاز شده است و ابتدا این عملیات در گردنه کوهستانی شروع شد اما در چند روز گذشته سازمان محیط زیست با اخذ حکم دادستانی جلوی این عملیات را گرفتند ولی این عملیات در حال حاضر از نقطه‌ای دیگر آغاز شده است و تمام وسایل آسفالت این جاده هم در منطقه وجود دارد و اگر این موضوع ادامه پیدا کند این جاده حتماً آسفالت می‌شود.

وزارت راه: احداث جاده گزوئیه هیچ توجیهی ندارد

موضوع دیگر قابل ذکر این است که حتی وزارت راه نیز احداث و بهسازی جاده گزوئیه را رد کرده‌اند و معتقدند که احداث این جاده هیچ گونه توجیهی ندارد.

هومن جوکار، یک کارشناس محیط زیست در این باره می‌گوید: بهسازی جاده گزوئیه از چند سال گذشته مطرح بوده است و طبق روال معمول احداث این جاده در منطقه حفاظت شده بافق جزء اختیارات وزارت راه است.

وی می‌افزاید: البته وزارت راه احداث و بهسازی جاده گزوئیه را رد کرده است و این وزارتخانه دقیقاً این را اعلام کرده است که "این جاده هیچ‌گونه توجیهی ندارد" همچنین اگر احداث جاده گزوئیه از نظر زیست محیطی هیچ مشکلی هم نداشته باشد اما براساس اظهارات مسئولان وزارت راه از نظر مهندسی اقدام اشتباهی است و توجیهی ندارد.

در حالیکه چند روزی است پروژه احداث و بهسازی جاده گزوئیه متوقف شده است اما هنوز سرنوشت پوزپلنگ ایرانی و حیات وحش منطقه بافق در هاله‌ای از ابهام به سر می‌برد و بازهم انسان‌ها بی توجه به حیات وحش به فکر آسایش و آرامش خود هستند.

امیدواریم که مسئولان امر با توجه به موضوع بهره‌برداری برخی افراد برای بهسازی این جاده به روشنگری میان مردم بپردازند تا کشورمان همچنان تنها کشور آسیایی که مسئولیت حفاظت از بازمانده‌های یوزپلنگ را بر عهده دارد، باقی بماند.

منبع: فارس