چرا ايران عضو شوراي امنيت نشد؟

کد خبر: ۲۱۸۹۶

تاریخ: ۲۷ مهر ۱۳۸۷ - ۱۱:۵۷

يادداشت زير نگاهي مختصر به تلاش‌هاي مذموم كشورهايي دارد كه عليرغم ادعاي چند صدايي تحمل شنيدن هيچ نداي مخالفي را در عرصه بين‌الملل ندارند.

به گزارش فارس، مجمع عمومي سازمان ملل متحد ديروز جمعه طي جلسه‌اي، پنج عضو غيردائم شوراي امنيت براي دو سال آينده، پس از ژانويه سال آتي ميلادي را انتخاب كرد.

در نتيجه اين راي گيري كه حاصل رقابت و تلاش‌هاي گسترده، آشكار و پنهان كشورها و نيز بعضي اعمال نفوذها و مداخله‌هاي غير سازنده بود، تركيه و اتريش از گروه كشورهاي اروپايي، اوگاندا از گروه آفريقا و مكزيك از گروه آمريكاي لاتين، كرسي مربوط به اين مناطق جغرافيايي را به دست آوردند و ژاپن نيز براي دهمين بار توانست مجدداً يك كرسي گروه آسيايي را تصاحب كند و به عضويت شوراي امنيت درآيد.

عضويت مجدد ژاپن امري استثنايي و در حالي است كه طي 62 سال كه از تاسيس سازمان ملل متحد مي‌گذرد 114 كشور از اعضاي اين سازمان حتي براي يك بار شانس حضور در شوراي مذكور و مشاركت و نقش آفريني در تصميمات آن را نداشته‌اند و يا حداكثر يك بار به عضويت شورا درآمده‌اند.
بدين ترتيب نتيجه اين راي گيري بار ديگر صحت نظر جمهوري اسلامي ايران در عدم كارايي ساختار موجود در سازمان ملل براي فراهم آوردن فرصت برابر براي كشورها جهت مشاركت در ساختار تصميم گيري سازمان مذكور و به ويژه شوراي امنيت را نشان داد. حضور جمهوري اسلامي ايران در انتخابات مذكور و به طور كلي نتيجه اين انتخابات، مجدداً اين موضوع را روشن ساخت.

اين در حالي است كه در راي گيري ديروز حتي يكي از كشورهاي اروپايي كه هرگز عضويت شوراي امنيت را نداشته است نيز موفق به اخذ راي كافي نشد. چند سال قبل نيز يك كشور بزرگ ديگر آسيايي، در رقابت در برابر ژاپن با تقريبا همين اختلاف آراء از راهيابي به شوراي امنيت و تصدي كرسي گروه جغرافيايي آسيا بازماند.
نتيجه راي گيري ديروز مجمع عمومي سازمان ملل، پيامي بسيار روشن و صريح را ارسال كرد كه جامعه بين‌الملل بايستي آن را درك كند و يك بازنگري در سازماندهي كنوني و شيوه‌هاي مشاركت كشورها در نظام تصميم گيري سازمان ملل را مدنظر قرار دهد.

موضوع مهم ديگري كه توجه به آن حائز اهميت است، تلاش تعدادي از كشورها بود كه طي دوره اخير به شدت سعي كردند بر راي ايران تاثير بگذارند. ساختار كنوني شوراي امنيت به گونه‌اي است كه صرفا چند كشور خاص در آن حضور مي‌يابند و نظرات خود را طرح و اعمال مي‌كنند. طبيعي است كه برخي از اين كشورها تلاش دارند مانع حضور كشورهاي ديگري شوند كه ديدگاه‌هاي متفاوتي را مطرح كرده و معتقد به ضرورت بازسازي اين ساختار هستند. اين تلاش‌ها طي ماه‌هاي گذشته وجود داشت و طي روزها و هفته‌هاي اخير بر شدت و حجم آن افزوده شده بود.

برخي تحليلگران اعتقاد دارند هدف اصلي از تصميم دو هفته قبل شوراي امنيت كه در حركتي شتابزده، يك شبه و ناگهاني قطعنامه ديگري را عليه كشورمان به تصويب رساند، ايجاد مانع جدي‌تر بر سر راه عضويت ايران در شوراي امنيت بود. قطعنامه مذكور هيچ نكته خاصي نداشت و هيج تصميم جديدي را شامل نمي‌شد و اين امر باعث تقويت اين ارزيابي شده است كه برخي كشورها كه وجود صداي مستقل را در ساختاري كه همگي بر كهنه بودن و ناكارآمدي آن اتفاق نظر دارند، تحمل ندارند، تلاش كردند از اين طريق مانع ورود ايران به شوراي امنيت شوند.
به هرحال راي گيري مذكور انجام شده و ژاپن طي دو سال آينده در مباحث و تصميم گيري‌هاي شوراي امنيت به عنوان نماينده گروه آسيايي حضور خواهد داشت.
جمهوري اسلامي ايران به عنوان كشوري كه از روابط دوستانه با ژاپن برخوردار است، انتظار دارد توكيو متناسب با واقعيات موجود در صحنه سياسي - بين‌المللي عمل كرده و با رعايت عدالت در تصميم گيري‌ها در مسائل مهم بين‌المللي، بتواند تصميمات درستي براي حل و فصل منازعات و اختلافات به ويژه در منطقه حساس خاورميانه اتخاذ كند. اين نه تنها انتظار ايران به عنوان كشوري است كه رابطه ديرينه‌اي با ژاپن دارد بلكه انتظار همه كشورهاي آسيايي و يا كشورهايي است كه به عضويت ژاپن راي داده‌اند.