آشنایی با یک بیماری خاموش

لنكراني با بيان اينكه اين بيماري بيشتر در زنان بعد از يائسگي و افراد مسن ايجاد مي شود، مي گويد: در افراد مسن بايد تدابير درماني صورت گيرد و در طول سال اين افراد مورد غربالگري و سنجش تراكم استخوان قرار گيرند.

کد خبر: ۱۹۸۲۷۷

تاریخ: ۲۷ مهر ۱۳۹۰ - ۱۵:۴۱

پوكي استخوان(استئوپروز) يا بيماري خاموش كه در مراحل اوليه علامتي ندارد به كاهش توده استخواني، ضعف و سست شدن بافت استخواني گفته مي شود كه اين حالت سرانجام به شكست استخوان منتهي خواهد شد.

به گزارش ايرنا، پوكي استخوان به راحتي قابل تشخيص و درمان است و تشخيص اين بيماري توسط پزشك و يا با اندازه گيري تراكم استخوان انجام مي شود كه انجام اين سنجش بدون درد و حدود 15 دقيقه به طول مي انجامد.

بر اساس اين گزارش، در صورت تشخيص پوكي استخوان و با بكارگيري توصيه هايي دارويي و غير دارويي مي توان از پيشرفت پوكي استخوان و شكستگي استخوان كه مهم ترين عارضه آن است پيشگيري كرد، همچنين رعايت رژيم غذايي، ترك مصرف دخانيات و فعاليت بدني مناسب از پيشرفت پوكي استخوان جلوگيري مي كند.

سن، جنس ، يائسگي، سابقه فاميلي، نژاد و عوامل ارثي، جثه بدني، بيماريهاي همراه، مصرف داروها، ورزش و فعاليت بدني ، رژيم غذايي، مصرف دخانيات و الكل از جمله عوامل ايجاد كننده پوكي استخوان هستند.

متخصصان معتقدند كه پوكي استخوان داراي علايمي از جمله، كاهش قد به ميزان سه سانتي متر نسبت به دوران جواني، قوز در ستون فقرات كه به تازگي ايجاد شده و شكستگي در اثر صربه خفيف يا زمين خوردن جزيي است كه افراد با ديدن اين علايم بايد به پزشك مراجعه كنند.

به گفته متخصصان حدود پنج درصد زمين خوردگي ها منجر به شكستگي مي شود به همين دليل شايع ترين علت شكستگي هاي ناشي از پوكي استخوان سقوط يا زمين خوردن است.
عواملي مثل موانع محيطي، نوركم، اختلال بيناي، فراموشي، استفاده از داروهاي خواب آور در افزايش احتمال سقوط و شكستگي نقش دارند.

به گفته متخصصان كنترل مناسب وزن، انجام فعاليت فيزيكي، كنترل مصرف داروهايي كه سبب پوكي استخوان مي شود از ابتلا به اين بيماري جلوگيري مي كند.

** مصرف بيش از حد داروها منجر به پوكي استخوان مي شود

دكتر 'محمود طباطبايي' رييس انجمن پوكي استخوان ايران مي گويد: مصرف بيش از حد داروها منجر به پوكي استخوان مي شود كه بايد افراد در مصرف داروها دقت داشته باشند.

وي اضافه مي كند: برخي از بيماريها از جمله ديابت و فشار خون و همچنين برخي از مشاغل كه در معرض ضربه هاي سنگين هستند نيز ممكن است در اين بيماري نقش داشته باشند.

طباطبايي ادامه مي دهد: پوكي استخوان بيماري خاموشي است كه نوع معمولي و عادي آن در پيري گريبانگير افراد بشر مي شود و اين نوع بيماري از دهه چهارم عمر افراد بروز مي كند كه باز به نسبت جنسيت در زنان چهار تا پنج برابر بيشتر از مردان است.

وي با بيان اينكه استخوان سلول زنده اي است كه دايما در حال ساخت، ترميم و تخريب است، مي گويد: استخوان انسان از سن 40 سالگي به بعد در جهت تخريب پيش مي رود در حالي كه تا قبل از 40 سالگي استخوان در جهت ساختن حركت مي كند.

طباطبايي با بيان اينكه زنان بعد از يائسگي بيشتر در معرض پوكي استخوان هستند، مي افزايد: گاه اين بيماري از نظر ژنتيكي به فرد سرايت مي كند و اين بيماري در سفيد پوستان بيش از ساير نژادها ديده شده است.

اين استاد دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي مي گويد: تغذيه سالم مانع از بروز و يا تشديد اين بيماري مي شود.

به گفته وي،پرهيز از مصرف بي رويه داروها، پرهيز از مصرف الكل، دخانيات، اعتياد و ضربه هاي متعدد از بروز اين بيماري جلوگيري مي كند.

طباطبايي توصيه مي كند: افراد روزانه يك الي دو ليوان شير بنوشند، مصرف كافي سبزيجات و ميوه هاي تازه را در سبد غذايي خود قرار دهند و علاوه بر انجام ورزش مستمر در طول روز 10 دقيقه در معرض نور مستقيم خورشيد قرار گيرند.

وي اضافه مي كند: با بهبود روش زندگي و رعايت اصول بهداشتي مي توان با اين بيماري مقابله كرد و شانس اميد به زندگي را افزايش داد هر چند كه ميزان اميد به زندگي در كشورمان در مردان به 72 ودر زنان به 74 رسيده است اما بايد اين ميزان با رعايت نكات بهداشتي افزايش يابد.
رييس انجمن پوكي استخوان ايران تاكيد مي كند: افراد مبتلا به پوكي استخوان بيشتر از ناحيه ران و ستون فقرات دچار شكستگي مي شوند اين در حالي است كه آمار شكستگي ها در كشور ما نيز بالا است.

وي با بيان اينكه 80 درصد افراد مبتلا به پوكي استخوان در اثر شكستگي فوت يا معلول مي شوند، مي افزايد: در حال حاضر فعاليت هايي خوبي درجهت آگاه سازي مردم و آشنايي آن ها با پوكي استخوان با مشاركت مركز تحقيقات پوكي استخوان بيمارستان شريعتي، اداره كل بيمارهاي غير واگير وزارت بهداشت و شهرداريها انجام شده است.

طباطبايي با اشاره به اجراي طرح ملي پوكي استخوان در هفت استان كشور مي گويد: در راستاي آگاه سازي، پيشگيري و درمان پوكي استخوان شبكه سراسري پوكي استخوان كشور و مركز تحقيقات پوكي استخوان تشكيل شد.

وي اضافه مي كند: افراد با مراجعه به مركز تحقيقات پوكي استخوان بيمارستان شريعتي مي توانند به صورت رايگان در طرح سنجش تراكم استخوان شركت كنند.

طباطبايي با بيان اينكه هزينه سنجش تراكم استخوان ارزان است، گفت: با اين حال بايد بيمه ها اين آزمايش را تحت پوشش قرار دهند تا افراد حداقل سالي يك و يا دو سال يك بار اين آزمايش را انجام دهند.

**پياده روي روزانه از بروز پوكي استخوان جلوگيري مي كند

دكتر 'احمد لنكراني' يك فوق تخصص ارتوپد نيز در اين باره گفت: در كنار تغذيه مناسب و جذب پروتئين هاي لازم براي بدن، نيم ساعت پياده روي روزانه از بروز پوكي استخوان جلوگيري مي كند.
وي درگفت و گو با خبرنگار اجتماعي افزود: پوكي استخوان ضايعه اي قديمي است كه عوارض و علايم آن در طول چند سال اخير شناخته شده است.

لنكراني درباره كاهش سن پوكي استخوان در ايران، مي افزايد: اين بيماري در سنين پايين و زير 30 سال به ندرت اتفاق مي افتد مگر افرادي كه دچار بيماريهاي كليوي و كبدي هستند.
اين متخصص تصريح مي كند: البته افراد در هر سني كه باشند در صورتي كه تغذيه مناسب نداشته باشند و پروتيئن و كلسيم لازم را دريافت نكنند به پوكي استخوان دچار مي شوند.

وي با بيان اينكه مصرف شير، سفيده تخم مرغ و گوشت در جلوگيري از پوكي استخوان تاثير گذار است، مي گويد:مصرف زياد هيدروكربن ها و نوشابه هاي گازدار از عوامل ايجاد پوكي استخوان به شمار مي آيد.

'28 مهر ماه به عنوان روز جهاني پوكي استخوان نامگذاري شده است.'