ناگفته‌های آقای‌ تحقیق‌ و‌ تفحص

کد خبر: ۱۹۷۲۴۷

تاریخ: ۲۴ مهر ۱۳۹۰ - ۰۹:۲۵

روزنامه شرق گفت وگویی با علی اکبر اولیا رییس کمیته تحقیق و تفحص مجلس از ستاد مرکزی قاچاق کالا و ارز انجام داده است.

در بخشی از این مصاحبه آمده است:

*ما به این دلیل دنبال تحقیق و تفحص از برنامه چهارم توسعه بودیم که دولت آقای احمدی‌نژاد، عملا نسبت به اجرای این قانون استنکاف می‌کرد. میزان تحقق اهداف، آسیب‌شناسی عدم اجرای برنامه و تخلفاتی که صورت گرفته را بررسی کردیم. ..متاسفانه حجم انحرافات بسیار بالا و قابل‌توجه است. اولین بحثی که ذهن من را مشغول کرد، این بود که دولت نهم اعلام می‌کرد بیشتر از دولت‌های گذشته کار می‌کند، درحالی که گزارش‌هایی که از عملکرد برنامه دریافت می‌کردیم، حاکی از عدم تحقق اهداف برنامه بود؛ یعنی در اکثر موارد حداکثر نیمی از اهداف کمی برنامه محقق شده بود، پس نمی‌شد ادعای زیاد کار کردن دولت آن هم بیش از دولت‌های قبلی را پذیرفت. در مواردی هم آقای احمدی‌نژاد اعلام کرده بود برنامه چهارم را قبول ندارد و صریحا گفته بود این برنامه به‌درد نمی‌خورد. من با توجه به اینکه در زمان تدوین برنامه در سازمان مدیریت بودم، می‌دانم چه زحماتی کشیده می‌شود تا برنامه تدوین و بعد به قانون تبدیل شود اما می‌دیدیم که یکی از مسوولان راحت اعلام می‌کند که من این برنامه را قبول ندارم و این برایم سخت بود.

*اگر خوش بینانه بگویم کمتر از 50درصد اهداف برنامه تحقق یافته است.... این 50 درصد به دلیل انجام موارد طبیعی است؛ یعنی دولت نمی‌توانسته آن بخش‌ها را انجام ندهد چون بخش روتین برنامه بودند. متاسفانه باید بگویم بد‌تر از عدم پایبندی به برنامه چهارم تکرار اشتباه‌های گذشته در تدوین برنامه پنجم بود. این برنامه پنج‌ساله پنجم عملیاتی نیست؛ مجموعه قوانینی است برای روزآمد کردن بعضی از قوانین. ‌‌از مقایسه قانون برنامه چهارم و پنجم نتیجه می‌گیرید که قانون چهارم کامل بود اما اجرا نشد و قانون پنجم قانون مناسبی نیست اما اجرا می‌شود.

*درآمد ارزی دولت بسیار بیشتر از هزینه‌های تحقق برنامه چهارم توسعه بود. چیزی حدود 267میلیارد دلار درآمد از محل فروش نفت و غیره کسب شد، در حالی که آنچه قبلا پیش‌بینی شده بود حدود 70 تا 80میلیارد دلار بود. یعنی پیش‌بینی ما در برنامه چهارم از درآمدهای ارزی کشور برای پنج سال 70 میلیارد دلار بود اما چیزی که تحقق پیدا کرد 260 تا 270 میلیارد دلار بود. دولت می‌توانست حتی چهار برابر تعهدات برنامه چهارم را اجرایی کند.

*متاسفانه با اینکه 30سال از انقلاب گذشته، سازوکارهای لازم برای تحقیق و تفحص کامل هنوز وجود ندارد. من به عنوان مسوول تحقیق و تفحص قاچاق کالا و ارز، هیچ دستورالعمل و دانش انباشته‌ای نداشتم که گذشتگان چه تجربه‌ای داشتند و با چه روشی برای قاچاق کالا و ارز اقدام می‌کردند.

*متاسفانه همه تجربه‌های تحقیق و تفحص دفن می‌شود و کسی اینها را جمع‌بندی نمی‌کند. اخیرا یکی از اعضای هیات‌رییسه اعلام کرده که از مجموع تحقیق و تفحص‌های ادوار گذشته مجلس شاید تنها سه گزارش موجود باشد و این واقعا فاجعه است.

*واقعیت این است که ما خیلی وارد بحث نشدیم اما فکر می‌کنم وزارت بازرگانی باید وارد قضیه شود و تعصب به خرج دهد اما متاسفانه الان به محض اینکه کالای قاچاق وارد خاک ایران شود کالای مجاز تلقی شده و خیلی راحت مبادله می‌شود در حالی که باید کالای قاچاق تا انتهای مصرف قابل ردیابی باشد.

*آنقدر در مجاری رسمی قاچاق انجام می‌شود که خیلی لازم نیست از مجاری غیررسمی قاچاق شود. مشخصا مناطق آزاد و ویژه اقتصادی به صورت گسترده مبادی ورودی کالاهای قاچاق هستند.