ریشه ۹ اصطلاح رایج در اینترنت

یك بیت اساسی‌ترین واحد محاسبه كامپیوتری است. وقتی كه اولین زبان‌های كامپیوتر داشت گسترش پیدا می‌كرد، دودویی به‌عنوان ساده‌ترین و تاثیرگذارترین زبان برای به كار انداختن كامپیوترها پدیدار شد. یك بیت، شكل مختصرشده كلمات «رقم دودویی» است. این اختصار به كلمه «بایت» هم مربوط می‌شود كه به واحدهای چندگانه اطلاعات و بیشتر هشت بیتی مربوط می‌شود.

کد خبر: ۱۸۶۹۶۸

تاریخ: ۰۷ شهريور ۱۳۹۰ - ۱۰:۳۱

فرهیختگان: این فهرست نگاهی دارد به ریشه ۹ كلمه مرتبط با كامپیوتر. این عناصر لزوما لغت‌شناسانه نیستند، اما بیشتر تلاش‌هایی هستند برای پیدا كردن خالقان آنها یا اولین‌باری كه در جهان كامپیوتر استفاده شدند. من سعی كرده‌ام كلماتی را كه به اندازه كافی مرسوم هستند، گردهم بیاورم. بنابراین این فهرست تلفیقی از اصطلاحات تكنیكی و محاوره‌ای است. اگر كلماتی هستند كه من جا انداخته‌ام، یا فكر می‌كنید كه در مورد اصطلاح خاصی اشتباه كرده‌ام، نظرتان را بگویید. در این‌جا بدون ترتیب خاصی به ریشه‌واژه‌های مصطلح در عالم كامپیوتر می‌پردازم.

هات‌میل/ گوگل

چون این دو كلمه بیش از آنكه اصطلاحی كامپیوتری باشند، شركت‌های كامپیوتری هستند، تصمیم گرفته‌ام كه دوتایشان را در كنار هم قرار دهم. هات‌میل را به یاد دارید؟ یكی از اولین برنامه‌های ایمیل كه به‌طور گسترده در دسترس قرار گرفت. نام هات‌میل به یكی از موسسان این شركت یعنی صابر باتیا برمی‌گردد. وقتی كه او سعی می‌كرد نامی برای سرویس جدیدش انتخاب كند، نهایتا به كلمه هات‌میل رسید، چون حروف HTML را داشت كه زبان اساسی برای نوشتن صفحه‌های وب است. درواقع نام سرویس در اصل HoTMaiL بود. ریشه گوگل واقعا اینقدر حیرت‌آور نیست. این نام در واقع بلوفی بود در مورد اینكه این موتور جست‌وجوی جدید چه اطلاعات زیادی را می‌تواند نشان دهد و ارائه كند. گوگل در واقع املای غلط كلمه googol به معنای عدد یك و صد صفر در جلویش است. گوگل نسبت به كلمه بكراب كه نام سابقش بود، انتخاب بهتری به نظر می‌رسد.

ویكی

شاید بدانید و شاید هم نه كه یك ویكی در اینترنت، گروهی از سایت‌های به هم پیوسته است كه از كنش متقابل كاربر ساخته می‌شود. ویكی‌پدیا، متاپدیا و دایره‌المعارف دراماتیكا همگی نمونه‌های از الگوی «ویكی» هستند. ریشه نام ویكی هم خیلی ساده است. به زبان مردم هاوایی، ویكی ویكی به معنای «سریع» است. وارد كانینگهام، خالق اولین ویكی به این نتیجه رسید كه «ویكی» آنلاین، راهی آسان و سریع برای دسترسی به سایت‌ها و اطلاعات است.

ویروس

یك ویروس كامپیوتری، بسیار شبیه یك ویروس بیولوژیكی است. هر دوی آنها، كد خود را در سیستم‌های در حال كار وارد می‌كنند تا سیستم را بهم بزنند و خودشان را بازتولید كنند. به لحاظ تئوری، كلمه ویروس به‌عنوان یك اصطلاح كامپیوتری را اولین‌بار فرد كوهن در سال ۱۹۸۴ در مقاله‌اش «آزمایش‌های ویروس‌های كامپیوتری» به كار برد. اگرچه پیش از انتشار این مقاله، در دهه ۱۹۷۰ توسط دیوید جرولد، نویسنده داستان‌های علمی- تخیلی استفاده شده بود؛ در داستان او یك برنامه كامپیوتری به نام ویروس وارد یك كامپیوتر می‌شود و این برنامه ویرانگر سرانجام توسط برنامه‌ای به نام آنتی‌بادی نابود می‌شود.

باگ (اشكال)
باگ شاید به‌خاطر داستان جالبش، معروف‌ترین كلمه باشد. وقتی كه گریس هوپرع یكی از پیشگامان برنامه‌نویسی برای كامپیوتر داشت روی هاروارد مارك دوم (كامپیوتری الكترومكانیكی) كار می‌كرد، هنگام ردیابی یك خرابی در كامپیوترش، متوجه می‌شود و علتش شب‌پره‌ای بود كه روی دستگاه رله‌گیر افتاده بود. شب‌پره‌ای را كه او پیدا كرد، می‌توان در موزه اسمیتیونیون دید. همان‌طور كه شاید بعضی از شما فكر می‌كنید این اولین‌بار نبود كه از كلمه باگ برای توضیح عملكرد نامناسب یك سیستم از این كلمه استفاده می‌شد. برای مثال توماس ادیسون در دفترچه یادداشت‌هایش از كلمه باگ استفاده كرده بود. اگرچه این هوپر بود كه این كلمه را به عالم كامپیوتر آورد.

پینگ

پینگ‌ها كه بخشی از یك روش محبوب حمله گروه هكرها هستند، درواقع شیوه معمول حمله‌های «انكار سرویس» یا همان DDoS هستند. اگرچه آنها اول با فرستادن یك پیام و محاسبه زمان رفت و برگشت آن، برای آزمایش در دسترس بودن یك هاست یا آی‌پی مورد استفاده قرار می‌گرفتند. همان‌طور كه بعضی از خوانندگان باهوش ما توجه دارند، این مورد شباهت زیادی با عملكرد چنین كلمه ردیاب صوتی دارد. در ردیاب صوتی، پینگ صدای یك سیستم ردیاب صوتی در حال كار را تقلید می‌كند و در واقع این الهام‌بخش مایك موس در جریان ساختن پینگ‌ها شد.

كوكی‌ها
من این كلمه را به‌خاطر ریشه‌های مشكوك در اول فهرست آورده‌ام. اول تعریفی از كوكی‌های HTTP. كوكی‌ها برای ذخیره اطلاعات كاربر و پخش این اطلاعات بین یك وب‌سایت و یك مرورگر استفاده می‌شوند. از كوكی برای تایید یك كاربر و مهیا كردن دسترسی آسان‌تر به سایت‌هایی كه با پسورد یا پیش‌فرض‌های مختلف كاربر است، استفاده می‌شود. دلیل استفاده از كلمه كوكی به نظر می‌رسد از مقایسه با بیسكوییت‌های شانسی می‌آید، دسرهای فست‌فود‌های ساده چینی كه در آن كاغذی با یك شانسی هست. برنامه‌نویسان قدیم كامپیوتر باید تحت‌تاثیر شباهت‌های برنامه‌ای كه از طریق كدش اطلاعات را ذخیره می‌كند، با تحفه‌هایی كه از درون بیسكوییت‌های شانسی بیرون می‌آید، قرار گرفته باشند.

بیت

فایروال (دیوار آتشین)

یك فایروال، ابزاری است كه شبكه‌ها را از دسترسی بدون اجازه و دستكاری‌ها محافظت می‌كند. در زندگی واقعی، فایروال‌ها ساختارهایی هستند كه برای جلوگیری از انتشار آتش‌ها یا نیروهای مخرب مشابه ساخته می‌شوند. در عالم كامپیوتر نیز فایروال‌ها خیلی تفاوتی ندارند. اگرچه به جای آتش، فایروال‌ها در عالم كامپیوتر در مقابل ویروس‌ها، هكرها و كرم‌ها ایستادگی می‌كنند. كرم‌ها شبیه ویروس‌ها هستند، اما نیازی ندارند كه خودشان را به اطلاعات موجود ضمیمه كنند و بنابراین بسیار بیشتر مستعد انتشار در سراسر شبكه‌ای از كامپیوترهاست درست مثل آتش.

اسپم

اسپم وحشتناك است. هم در شكل كامپیوتری‌اش و هم در فرم صورتی لاستیكی‌مانندش (كنسرو ژامبون). این دو كلمه بیش از آنچه فكرش را بكنید اشتراكاتی دارند. اسپم كامپیوتری برگرفته از یك كمدی از گروه كمدی مونتی‌پیتون است كه در كافه‌ای اجرا می‌شد كه در دستور غذایی‌اش ژامبون نقش اساسی داشت. در سبك كاری مونتی‌پیتون، شخصیت‌ها (شامل همسرایان وایكینگ‌ها) ترانه‌ای را می‌خوانند كه تقریبا به‌طور كامل عبارت است از كلمه اسپم. وقتی این طرح كمدی برای تبلیغ كنسرو ژامبون استفاده شد، این واژه به عالم كامپیوتر راه یافت كه به معنای ایمیل‌ها و آگهی‌های ناخواسته است. در دهه ۱۹۸۰، شركت‌های آگهی آنلاین تلاش كردند این كلمه را به‌عنوان مخفف «تبلیغات فروش و تجارت» جا بیندازند.