گنجشكي كه به جاي قناري فروش مي‌رود!

سخنان مسئولان مربوطه نيز محتمل بودن اين موضوع را تاييد مي‌كند و به نظر مي‌رسد اگر گوشت بز در قالب گوشت مخلوط گوسفندي همراه اين نوع گوشت به دست مردم برسد با وجود اينكه به نظر مي‌رسد تفاوت قيمتي بين اين دو نوع گوشت وجود دارد اما تخلف محسوب نمي‌شود.

کد خبر: ۱۷۷۷۰۳

تاریخ: ۲۷ تير ۱۳۹۰ - ۱۵:۵۰

«رنگ كردن گنجشك و فروختن آن به جاي قناري» اما اين بار با اندكي تفاوت! داستان اين روزهاي فروش گوشت بز در قالب گوشت مخلوط گوسفندي شايد مصداق بارز اين ضرب‌المثل معروف ايراني است، هر چند كه اين موضوع به زعم مسئولان چندان ايرادي ندارد.

آمارهاي وزارت جهاد كشاورزي حاكي از ميزان توليد سالانه گوشت بز به اندازه يك سوم گوشت گوسفند در كشور است كه گاهي امكان دارد اين نوع گوشت با عنوان گوشت گوسفند در اختيار مردم قرار بگيرد.

تنها موردي را كه مسئولان تخلف اعلام مي‌كنند اين است كه اگر گوشت بز با عنوان گوشت گوسفند به فروش برسد تخطي محسوب مي‌شود.

به گزارش ايسنا طبق آمارهاي اعلام شده از سوي معاونت امور دام وزارت جهاد كشاورزي در حالي كه ميزان توليدات گوشت گوسفندي سالانه كشور 345 هزار تن است، بيش از 127 هزار تن گوشت بز نيز سالانه توليد مي‌شود. با اين آمار وزارت جهاد كشاورزي، به نظر مي‌رسد نوع گوشت‌هاي مصرفي كشور در كنار گوشت گوسفندي، گوشت بز هم است كه امكان دارد گاهي اين دو يكي انگاشته شوند.

يك مقام مسئول وزارت بازرگاني نيز تاييد مي‌كند كه فروش گوشت با عنوان گوشت مخلوط كه شامل گوشت بز و گوشت گوسفند بي‌كيفيت باشد اشكالي ندارد اما اگر گوشت بز را كه مخلوط با گوشت گوسفند است بخواهند مجزا با عنوان گوشت گوسفند عرضه كنند يا گوشت بز را به جاي گوشت گوسفند بفروشند تخلف است.

مديركل دفتر تامين و توزيع وزارت بازرگاني در اين مورد به ايسنا گفت: گوشت بز در مناطق مختلف كشور با فرهنگ‌هاي مختلف عرضه مي‌شود و طبيعتا عرضه‌كنندگان آن هم براساس قيمت‌هايي كه خريد مي‌كنند، آن را عرضه مي‌كنند.

يدالله صادقي با بيان اينكه مصرف گوشت بز اشكالي و منعي ندارد، افزود: هر كالايي در بازار، در شرايط عرضه و تقاضا قيمت خودش را دارد و طبيعتا چناچه كالايي كه ارزش كمتري دارد را بخواهند با كالايي كه ارزش بيشتري دارد، بفروشند تخلف محسوب مي‌شود و حتما بازرسان رسيدگي مي‌كنند.

وي با اشاره به بازرسي‌هاي وزارت بازرگاني، متذكر شد: مشخصات فني گوشتي كه وارد شبكه مي‌شود، بر روي آن درج مي‌شود و در شركت پشتيباني امور دام تمام مشخصات كالا به دقت روي بسته‌بندي درج خواهد شد.

صادقي در پاسخ به اين سوال كه آيا اين سخنانش به منزله آن است كه اگر گوشتي از نوع گوشت بز باشد، روي آن نوع گوشت ذكر مي‌شود؟ اظهار كرد: هر نوع گوشتي كه باشد ذكر مي‌شود.

* امكان مخلوط شدن گوشت بز با گوسفند

يك كارشناس گوشت نيز به نوعي سخنان مدير كل دفتر تامين و توزيع وزارت بازرگاني را تاييد و اظهار كرد: در فروشگاه‌هاي زنجيره‌اي گوشت قابل رويت است، اما هنگامي كه گوشت بسته‌بندي مي‌شود، امكان دارد كه گوشت بز با گوشت گوسفند مخلوط شود.

با وجود اين علي خندان‌روي جوان،‌ رييس اتحاديه‌ تهيه و توزيع گوشت گاوي تصريح كرد: اصلا گوشت بز نداريم و گوشت بز وارد تهران نمي‌شود. شايعه است. در شهرستان‌ها گوشت بز براي خودشان دارند. در قصابي‌هاي تهران گوشت بز نيست.

اين در حالي است كه حتي خود رييس سازمان بازرگاني تهران هم اين قدر مصمم نمي‌تواند اين موضوع را تكذيب كند.

عباس قبادي، رييس سازمان بازرگاني تهران در اين مورد با اشاره به نظارت دامپزشكي عنوان كرد: گوشت بز اگر مشكل بهداشتي نداشته باشد، حساسيتي نداريم و خود دامپزشكي بايد اين را تشخيص دهد.

* فروش گوشت بز به صورت مخلوط ايرادي ندارد

در اين شرايط كه گفته مي‌شود امكان مخلوط شدن گوشت بز و گوسفند وجود دارد مقامات وزارت بازرگاني تاييد مي‌كنند اگر اين اتفاق رخ دهد تخلف نخواهد بود. چرا كه از نگاه آن‌ها گوشت بز هم يك نوع گوشت گوسفند است كه وقتي براي گوشت مخلوط گوسفندي مي‌خواهند تركيبي از انواع گوشت‌هاي بي‌كيفيت را عرضه كنند از گوشت گوسفند نيز استفاده مي‌كنند.

پاسخ مسئولان وزارت بازرگاني نسبت به احتمال عرضه گوشت بز به جاي گوشت گوسفند اين است كه فروش گوشت با عنوان گوشت مخلوط كه شامل گوشت بز و گوشت گوسفند بي‌كيفيت باشد اشكالي ندارد اما اگر گوشت بز را به جاي گوشت گوسفند بفروشند تخلف است.

مديركل دفتر تامين و توزيع وزارت بازرگاني در پاسخ به سوال ديگري مبني بر اينكه آن وقت اين نوع گوشت را نمي‌توان به نام گوشت گوسفند عرضه كرد؟ اظهار كرد: به نام بره نمي‌دهند، وگرنه بز هم چيزي از گوسفند است. بز هم كه گوسفند است و غير از گوسفند كه نيست. مثلا گوشت وارداتي به چند نوع ران، قلوه‌گاه و مورد ديگر تقسيم‌بندي‌ مي‌شود كه اگر بخواهيد آن را به تفكيك خريد كنيد طبيعتا قيمت آن گران‌تر است و يكسري از آن هم ارزان‌تر است. وقتي همه اين‌ها را كه در يك پكيج با يك قيمت واحد عرضه مي‌كنند،‌ آن وقت ارزان‌تر است.

اين مقام وزارت بازرگاني خاطرنشان كرد: تمام گوشت‌هايي كه از نظر سازمان دامپزشكي كشور سالم هستند و قابليت مصرف دارند را در واحدهاي عرضه‌كننده به صورت مخلوط مي‌توان در اختيار مصرف‌كنندگان قرار داد و به صورت مجزا هم هر كسي بخواهد گوشتي را مجزا بخرد طبيعتا قيمت آن گوشت گران‌تر است.

در حالي است اعلام شده كه فروش گوشت بز در قالب گوشت مخلوط گوسفندي ايرادي ندارد كه به نظر مي‌رسد اين دو نوع گوشت تفاوت قيمت دارند.

برخلاف سخنان يك كارشناس كه تاييد كننده وجود تفاوت قيمت بين دو گوشت بز و گوسفند رييس اتحاديه‌ تهيه و توزيع گوشت گوسفندي اعتقاد دارد كه گوشت بز "مساعد" باشد تفاوت قيمتي با گوسفند ندارد. اين نشان مي‌دهد كه گوشت بز نامساعد را كه با گوشت گوسفند مخلوط كنند آن وقت بين آن‌ها تفاوت قيمتي وجود دارد كه تخلف محسوب مي‌شود.

* عرضه بز به جاي گوسفند تخلف است

صادقي بيان كرد: اگر بخواهند مخلوط بفروشند مشكلي ندارد اما اگر مثلا نقره را به جاي طلا بفروشند هم فروش نقره خلاف نيست اما اگر آن را به جاي طلا بفروشند به اندازه تفاوت قيمت آن‌ها خلاف است.

قبادي، رييس سازمان بازرگاني تهران هم در اين مورد متذكر شد: اگر بخواهند به جاي گوشت گوسفندي، گوشت بز را عرضه كنند، اين تخلف است. مثلا شما به قصاب مي‌گوييم گوشت مي‌خواهم يك گوشتي به شما مي‌دهد كه ممكن است گوشت بز هم باشد اما زماني شما مي‌گوييد من گوشت گوسفندي مي‌خواهم كه اگر گوشت بز بدهد تخلف مي‌شود.

وي ادامه داد: تاكنون از اين نوع تخلف‌ها به ما گزارش نشده است.

رييس سازمان بازرگاني تهران با بيان اينكه "ما هم توزيع گوشت بز نداشتيم" خاطرنشان كرد: در ايامي كه عرضه گوشت كمتر شده بود، نظر ما بيشتر اين بود كه گوشت گوسفندي عرضه شود.

فروش گوشت بز به جاي گوشت گوسفند در حالي تخلف اعلام مي‌شود كه به نظر مي‌رسد اين موضوع از دو بعد تخطي محسوب مي‌شود؛ يكي به دليل تفاوت قيمت و ديگري به دليل تفاوت كيفيت كه جداي از اين‌ها به هر ترتيب يك مصرف‌كننده بايد بداند نوع گوشتي كه مصرف مي‌كند چيست.

در مورد اين دو علل رييس اتحاديه‌ تهيه و توزيع گوشت گوسفندي با ارائه توضيحاتي عنوان كرد كه تفاوت قيمت چندان نيست.

وي در اين مورد اظهار كرد: گوشت بز اگر گوشت مساعدي باشد، با گوشت گوسفند تفاوت قيمت ندارد و تنها در صورت درخواست مشتري گوشت بز عرضه مي‌شود.

نكته قابل توجه اين است كه به زعم او، گوشت بز اگر مساعد باشد با گوشت گوسفند تفاوت ندارد.

اما گوشت بز نامطلوب تفاوت قيمت با گوشت گوسفندي دارد كه به گفته مقامات دولتي اگر اين نوع گوشت بز با گوشت گوسفند در قالب گوشت مخلوط عرضه شود ايرادي ندارد. در صورتي كه اين نوع گوشت نامطلوب بزي ارزش كمتري نسبت به آن گوشت گوسفند دارد كه از اين نظر همان گوشت مخلوط هم انگار به دليل تفاوت قيمت داشتن تخلف محسوب مي‌شود.

* امكان جداسازي لاشه نيست

در حالي كه مقامات وزارت بازرگاني اعلام كرده‌اند كه عرضه گوشت بز به جاي گوشت گوسفند تخلف است اما فروش به صورت مخلوط ايرادي ندارد. از سوي دامپزشكي هم اعلام شده كه امكان جداسازي مهيا نيست.

مديركل دفتر نظارت بر بهداشت عمومي دامپزشكي با بيان اينكه هم‌اكنون فقط مهر تاييد سلامت و بهداشت گوشت بر محصولات توليدي كشتارگاه‌ها زده مي‌شود، تاكيد كرد: تنها راه رديابي و كنترل سلامت و نوع گوشت و شناسنامه محصول توليدي است كه حقوق مصرف‌كنندگان را رعايت مي‌كند اما به دلايل مختلف، سيستم نشانه‌گذاري را در گوشت قرمز و گوشت مرغ اجرايي نمي‌كنند.

هادي تبرايي در گفت‌وگو با ايسنا درباره‌ عرضه گوشت بز به جاي گوسفند، اظهار كرد: رسيدگي به تقلبات جابه‌جايي عرضه نوع گوشت به عهده‌ تعزيرات حكومتي و ديگر مراجع است. سازمان دامپزشكي تنها به سلامت، بهداشت و كشتار شرعي دام نظارت دارد و گوشت بز يا گوسفند از نظر دامپزشكي قابليت مصرف دارد اما اطلاع داشتن از نوع گوشت حق مصرف‌كننده است.

تبرايي اضافه كرد: در حال حاضر كه سيستم بسته‌بندي و تگ‌گذاري در گوشت قرمز صورت نمي‌گيرد، امكان جداسازي لاشه در مراكز كشتارگاه و مراكز عرضه وجود ندارد، همچنين اطلاعي از تاريخ توليد، مشخصات كشتار و كيفيت لاشه نيست كه اگر سيستم بسته‌بندي يا تك‌گذاري اجرايي شود حقوق مصرف‌كنندگان رعايت خواهد شد و مهمتر از تشخيص نوع گوشت، مشخصات سلامت، بهداشت و تاريخ توليد گوشت قابل شناسايي مي‌شود.

وي ادامه داد: بازرسي قبل از كشتار به منظور نداشتن بيماري در دام زنده، نظارت بهداشتي و شرعي در حين كشتار، استحصال لاشه و جدا‌سازي و خروج احشام در كشتارگاه‌ها تحت نظارت دامپزشكي صورت مي‌گيرد و دامپزشكي مهر تاييد سلامت و شرعي را بر لاشه مي‌زند.

به گفته او زماني مي‌توان مشخصات و تاريخ توليد را روي گوشت اعمال كرد كه بسته‌بندي صورت گيرد و يا تك‌گذاري به لاشه اضافه شود.

تبرايي، مدير كل دفتر نظارت بر بهداشت عمومي دامپزشكي بسته‌بندي و تگ‌گذاري را دو راه شناسايي گوشت بز از گوشت گوسفند عنوان و اظهار كرد: طي يك راهكار مقطعي قرار است سيستم تك‌گذاري (برچسب شناسنامه) در استان‌ها انجام شود البته در اين روش نيز راه‌هاي تقلب زيادي وجود دارد. چرا كه در صورت آغشته‌شدن به خون‌آبه برچسب از لاشه جدا، پاره يا ناخوانا مي‌شود، لذا تنها راه رديابي، كنترل سلامت، تاريخ توليد و نوع گوشت و بسته‌بندي گوشت قرمز است اما به دليل عوامل مختلف اين سيستم نشانه‌گذاري را اجرايي نمي‌كنند و براي اجراي اين طرح همكاري نيست. همچون بسته‌بندي گوشت مرغ در استان تهران كه از سال 87 مطرح شد و با وجود فراهم بودن همه امكانات هربار در مرحله پاياني از اجراي آن طفره رفتند.

وي يادآور شد: اعمال طرح بسته‌بندي گوشت مرغ و گوشت قرمز وظيفه دامپزشكي است، اما اين اقدام به تنهايي توسط دامپزشكي محقق نخواهد شد. بلكه همه عوامل اعم از وزارت جهاد كشاورزي، وزارت بازرگاني، بخش خصوصي و ديگر عوامل دخيل در اين چرخه بايد همكاري داشته باشند و عزم كلي را مي‌طلبد.

* نحوه تشخيص گوشت بز از گوسفند

در مورد نحوه تشخيص اين دو نوع گوشت مي‌توان به سخنان رييس اتحاديه‌ تهيه و توزيع گوشت گوسفندي اشاره كرد كه علي‌اصغر ملكي در اين مورد گفت: گوشت بز رنگ كبود‌تر دارد و بر روي گوشت بز به مراتب موي بز است و موي بز تا بي‌نهايت دنبال گوشت است و كم و بيش ديده مي‌شود. موي بز نيز مشخص و بلند مثل موي دم اسب است.

يك كارشناس نيز در اين مورد بيان كرد: گوشت بز را مي‌توان از گوشت گوسفند تميز داد، چرا كه گوشت بز خيلي كم‌چرب است. نسبت به گوشت گوسفند تيره‌تر و قرمز‌تر است.دنبه ندارد و ميزان كشيدگي ران آن متفاوت است.

در اين شرايط كه به نظر مي‌رسد مردم به سختي مي‌توانند گوشت بز را از گوشت گوسفند تشخيص بدهند و به زعم مسئولان فروش گوشت بز همراه با گوشت مخلوط گوسفند ايرادي ندارد به نظر مي‌رسد پديده عادي‌شده‌اي است كه گوشت بز با نام گوشت گوسفند بر سر سفره‌هاي مردم وجود داشته باشد؛هرچند خود مسئولان هم تاكيد دارند كه نبايد گوشت بز را در قالب گوشت گوسفند به دست مردم داد.