كاهش درد با كمك نور

کد خبر: ۱۷۶۲۳۴

تاریخ: ۲۰ تير ۱۳۹۰ - ۰۹:۲۹

ليزر درماني از جمله ابزارهايي است كه امروز در شاخه‌هاي مختلف پزشكي از جراحي‌ها گرفته تا كنترل و تسكين درد كاربرد دارد. در واقع امروز با تحولات و پيشرفت‌هايي كه در اين زمينه صورت گرفته است، ليزر به عنوان يكي از ابزارهاي ضد درد به كمك بيماران مي‌آيد.

دكتر سهيلا مكملي، رئيس انجمن ليزر پزشكي ايران در گفت‌وگو با «جام‌جم» با اشاره به وجود 2 دسته ليزرهاي كم‌توان و پرتوان توضيح مي‌دهد: ليزرهاي پرتوان ليزرهايی است كه روي بافت اثر حرارتي دارد و باعث برش، سوزش و تبخير روي آن مي‌شود. در ليزرهاي زيبايي و جراحي‌هاي چشم از اين نوع ليزر استفاده مي‌شود و به همين دليل مردم بيشتر با آن آشنا هستند، اما دسته دوم ليزرها، ليزرهاي كم‌توان يا ليزرهاي ترميمي است كه شدت و توان كمتري دارد.

به گفته وي اصلي‌ترين كاربرد اين ليزرها كنترل درد، تسكين و درمان زخم‌هاست. ليزر درماني در بسياري از زيرشاخه‌ها كاربرد دارد، اما ممكن است هنوز به عنوان يك روش قطعي درمان توصيه نشود. بنابراين مهم‌ترين موردي كه مي‌توان درباره ليزرهاي ترميمي گفت، استفاده از آن در كنترل درد و زخم است كه كاربرد زيادي دارد.

رئيس انجمن ليزر پزشكي ايران يادآور مي‌شود: در ايران كاربرد اين ليزرها بيشتر در رده بيماري‌هاي مفاصل و كنترل زخم‌ها مانند زخم‌هاي ديابتي، زخم بستر، زخم‌هاي جراحي و زخم‌هاي مقاوم به درمان است.

به گفته وي، ليزر يكي از ابزارهاي ضد درد است كه مي‌تواند به عنوان يكي از شيوه‌هاي كنترل درد در بيماري‌هاي مفاصل همراه شود و ميزان مصرف داروها را كاهش دهد؛ البته حتما استفاده از ليزر بايد توسط پزشك تجويز شود. دكتر مكملي با بيان اين‌كه استفاده از ليزر درد سابقه‌اي 40 ساله دارد، مي‌افزايد: دوره‌هاي درمان با توجه به شرايط بيمار توسط پزشك تعيين مي‌شود و پس از آن نيز مدت زمان بي‌دردي بين 3 تا 6 ماه ماندگاري اثر دارد.

مراقب عوارض ليزر باشيد

رئيس انجمن ليزر پزشكي ايران با اشاره به اين نكته كه ليزرهاي مورد استفاده در پزشكي در 2 طيف ليزرهاي بينايي و مادون قرمز استفاده مي‌شود، خاطرنشان مي‌كند: هر دو طيف بينايي و مادون قرمز كاملا ايمن است و عارضه‌ كمي ايجاد مي‌كند و بعد از گذشت 50 سال از كاربرد ليزر مشخص شده است اين دو طيف نور هيچ‌گونه اثر سرطانزايي و جهش روي بافت ندارد.

دكتر مكملي درباره عوارض ليزرهاي جراحي مي‌گويد: در اين گروه ليزرها به دليل اثرات حرارت تخريبي روي بافت، هم عوارض چشمي مطرح است و هم عوارض پوستي. بنابراين بايد پزشك آموزش ديده‌اي كه دوره‌هاي ليزر را گذرانده است با دقت بيشتري از اين ابزار استفاده كند تا احتمال بروز عوارض به حداقل برسد. به گفته وي چون ليزرهاي ترميمي توان كمي دارد عوارض پوستي گزارش نشده است و مهم‌ترين عارضه در مورد اين ليزرها اثرات چشمي آن است. وي در اين زمينه تاكيد مي‌كند: اين عوارض براحتي و با استفاده از عينك و پوشش‌هاي مناسب چشمي قابل پيشگيري است. به همين دليل حين درمان از بيمار خواسته مي‌شود چشم‌هايش را ببندد و از عينك و محافظ‌هاي چشم استفاده كند.

به گفته رئيس انجمن ليزر پزشكي ايران احساس خستگي، خواب‌آلودگي و ضعف نيز از شايع‌ترين عوارض ليزرهاي ترميمي است. بنابراين به بيماران توصيه مي‌شود در صورتي كه چنين حسي داشتند، حتما پس از انجام ليزر استراحت كنند. با اين كار پس از گذشت چند ساعت خستگي برطرف مي‌شود.

ليزر درماني براي شما ممنوع است!

ليزر درماني به عنوان يكي از ابزارهاي ضد درد، درست مانند ديگر روش‌هاي درماني محدوديت‌هايي نيز دارد؛ به اين معني كه افراد خاصي در شرايط ويژه نبايد از آن استفاده كنند؛ البته گاهي برخي بيماران يا پزشكان به اشتباه و ندانسته ليزر را عامل سرطان مي‌دانند، در حالي كه به گفته دكتر مكملي ليزر به طور قطع سبب بروز سرطان نمي‌شود.

دكتر مكملي با بيان اين‌كه موارد منع تا حدود 10 سال پيش به دليل وجود ناشناخته‌هاي بسيار در اين زمينه تعداد بيشتري بود، مي‌گويد: يكي از موارد منع استفاده از ليزر در 3 ماهه اول بارداري است؛ البته اين منع استفاده به دليل مشاهده اثرات ناهنجاري روي جنين نيست و بيشتر به اين دليل است كه هنوز به مطالعات بيشتري نياز داريم؛ به اين معني كه در اين مورد ندانسته‌هاي ما بيشتر از دانسته‌هاست. وي توضيح مي‌دهد: مادر مي‌تواند در 3 ماهه دوم و سوم بارداري براي درمان برخي از دردهاي دوران بارداري مانند درد زانو، مچ پا يا مچ دست از ليزر استفاده كند؛ اما توصيه مي‌شود در اين زمان هم روي اعصاب رحمي تابش نداشته باشند چون باعث تحريك زايمان زودرس مي‌شود.

به گفته وي از ليزر به عنوان يكي از ابزارهاي كمك در زايمان بدون درد هم مي‌تواند استفاده شود.

دكتر مكملي هشدار مي‌دهد: به رغم اين‌كه مطالعات نشان داده است ليزر نمي‌تواند سرطان‌زا باشد، اما اگر فردي سرطان دارد توصيه مي‌شود روي توده بدخيم تابش داده نشود؛ البته براي اين بيماران با استفاده از تكنيك‌هاي ديگر مي‌شود از ليزر استفاده كرد؛ چون سيستم ايمني بدن بيمار را تقويت مي‌كند و باعث بهبود وضعيت زندگي از نظر اشتها و حال عمومي بيمار مي‌شود.

رئيس انجمن ليزر پزشكي درباره مهم‌ترين مورد منعي كه توسط انجمن جهاني ليزر مشخص شده است، توضيح مي‌دهد: مهم‌ترين مورد، منع استفاده از ليزر توسط پزشكي است كه دانش ليزر درماني ندارد و آموزش‌هاي لازم و ضروري در اين زمينه را نديده است.

به گفته وي پزشكان بايد كاملا در اين زمينه مطالعه داشته و از اثرات درماني و نحوه پيشگيري از عوارض آگاه باشند.

وي تاكيد مي‌كند: با توجه به اين‌كه مردم اطلاعات زيادي درباره ليزر و كاربردهاي آن ندارند، بايد دقت كنند به تبليغات نادرست، توجه نداشته باشند.