گزيده سرمقاله‌ روزنامه‌هاي صبح امروز

کد خبر: ۱۶۸۰۳۲

تاریخ: ۱۰ خرداد ۱۳۹۰ - ۰۹:۵۴

كيهان

«وقت تاختن است نه توقف» عنوان يادداشت روز روزنامه كيهان به قلم سعدالله زارعي است كه در آن مي‌خوانيد:
«عليرغم عدم قطعيت درباره ميزان و عمق تحولات در منطقه عربي، يك چيز روشن به نظر مي‌رسد، پايه‌هاي استراتژي دولت اوباما در قبال ايران در حال فرو ريختن است». اين بخشي از گزارش «مركز امنيت آمريكاي جديد (CNAS) است كه توسط محقق سرشناس اين مركز- مارك لينچ- تنظيم گرديده است.

سياست آمريكا در مورد ايران- از جمله در دوره اوباما- واضح تر از آن است كه نياز به شرح و توضيح داشته باشد. اذعان به شكست اين سياست‌ها كه طي ماههاي اخير به دفعات توسط شخصيت‌ها و محافل رسمي آمريكا مطرح گرديده از وقوع يك بحران جدي در دستگاه سياستگذاري آمريكا و غرب حكايت مي‌كند. وقوع انقلاب‌هاي مردمي در كشورهاي وابسته به آمريكا تير خلاصي به سياست‌هاي آمريكا در منطقه به حساب مي‌آيد. در واقع فروپاشي رژيم مبارك در مصر و فروپاشي دولت‌هاي وابسته به آمريكا در تونس، لبنان و اردن در ظرف زماني يك ماهه شوك بسيار بزرگي براي آمريكا بود و اين نشان داد كه آمريكا كنترلي بر مسايل منطقه اي ندارد. آمريكا سالها طرحي را با محوريت كشورهاي عرب جنوب خليج فارس عليه ايران دنبال كرد اما امروز مهمترين ضلع منطقه اي اين طرح يعني عربستان سعودي درگير بحران بقاست، عضو ديگر اين طرح دولت بحرين بوده كه عملا فروپاشيده و هر لحظه اين احتمال وجود دارد كه طوفان تحولات بقيه كشورهاي عربي طرح آمريكا عليه ايران را نيز دربر بگيرد. با اين وصف ترديدي در اينكه همه اضلاع اقتدار منطقه اي آمريكا فروپاشيده، باقي نمانده است.

دو روز پس از نطق اوباما- يكشنبه شب هفته قبل- در ايپك، موسسه نظرسنجي آمريكايي «پيو» در گزارشي نوشت: «بدبيني مردم مصر نسبت به اوباما بيش از بدبيني آنان به بن لادن و القاعده است و اين در حالي است كه حداقل 70درصد مصري‌ها اذعان دارند كه القاعده يك گروه جنايتكار است». پيو مي‌نويسد فقط 22درصد مصري‌ها اعتقاد دارند كه دولت آمريكا در مسير پيروزي شان سنگ اندازي و مانع تراشي نكرده است. در اين ميان «عماد گاد» عضو مركز مطالعات راهبردي الاهرام پس از آنكه اوباما در نطق خود گفت اين مردم مصر هستند كه بايد راه و دولت ايده آل خود را انتخاب نمايند، نوشت: اوباما تا آخرين لحظه از حسني مبارك حمايت كرد و حالا رياكارانه مي‌گويد نتيجه كار را پذيرفته است. در همين حال رئيس بخش تحقيقات موسسه آمريكايي بروكينگز با اشاره به نطق رئيس جمهور آمريكا، طي يادداشتي نوشت: اوباما قادر نبود با شفافيت درباره نقش مورد اعتراض آمريكا در منطقه سخن بگويد.

واقعيت اين است كه اوباما طي سه سال اخير ضربات سنگيني دريافت كرده و مي‌توان گفت طي 6 دهه گذشته او ركورددار دريافت اين ضربات بوده است. آمريكا در سال 1370 گمان مي‌كرد با فروپاشي بلوك شرق مي‌تواند به راحتي بر دنيا سيطره پيدا كند و از اين رو بوش اول با جسارت زيادي اعلام كرد: «ما يك قرن آمريكايي را در پيش رو داريم» و پس از آن بود كه آمريكايي‌ها با طرح مهار دوگانه به سمت مهمترين نقطه تعارض يعني انقلاب اسلامي آمدند. همزمان دستگاههاي مختلف سياسي، اطلاعاتي، رسانه اي و نظريه پردازي آمريكا به راه افتادند تا «پايان تاريخ» را از طريق تهديد به «نبرد تمدن ها» با محو اسلام بنام تمدن آمريكا به ثبت برسانند.

بر مبناي اين نظريه نئوكان‌ها كار را در سال 2000 بدست گرفتند و با استفاده از ظرفيت ماجراي 11سپتامبر تلاش كردند تا تحقق پايان تاريخ را بسيار نزديك گردانند. اما بوش در ميانه راه فهميد كه كار تا چه اندازه دشوار است از اين رو او كه در سال 2004 از ايران به عنوان يكي از محورهاي شرارت نام برده بود، دو سال بعد از ايران خواست كه مذاكره را براي حل مشكلات منطقه بپذيرد اين در واقع اعتراف به ناتواني بود. براساس اين سياست، آمريكا فرماندهان و سفراي خود را در منطقه جابجا كرد به تعبير خودشان جنگ سالاران رفتند و مرداني كه اهميت ديپلماسي عمومي را درك مي‌كردند جايگزين آنان شدند. آمريكا اين همه را در فضايي پرابهام دنبال كرد يعني از يك سو از افزايش نيرو در افغانستان حرف مي‌زد و از سوي ديگر كاهش نيرو در عراق را دنبال مي‌كرد.

از يك سو بر ميزان و شدت تحريم‌ها عليه ايران مي‌افزود و همزمان اصرار داشت مذاكره با ايران را فعال نگه دارد. اين فضاي متناقض بخوبي نشان مي‌داد كه آمريكا سياست مدون و كاملي درباره ايران ندارد و اساساً نمي‌داند كدام روش درباره ايران به نتيجه مي‌رسد. به همين خاطر ما در ارديبهشت سال 88 شاهد ارسال دو نامه از سوي اوباما به مقامات ارشد ايران مبتني بر درخواست مذاكره و همكاري و نيز اعزام دو نماينده غير رسمي بوديم و ظاهراً همه چيز نشان گر آن بود كه اوباما مي‌خواهد سياست آمريكا درباره ايران را بازنويسي كند ولي با شروع اغتشاشات خرداد و تيرماه 88 اوباما بار ديگر به ادبيات بوش بازگشت. در واقع آمريكا تاكنون نتوانسته پاسخ مهمترين سؤالات خود را درباره ايران دريافت كند.

ملت ما

«دغدغه‌هايي درباره سفر‌هاي وزير امور خارجه» عنوان سرمقاله امروز روزنامه ملت ما به قلم حشمت‌الله فلاحت پيشه ـ عضو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس شوراي اسلامي ـ است که در آن می خوانید:
چند صباحي است كه اخباري مبني بر سفر علي‌اكبر صالحي وزير امور خارجه كشورمان به عربستان در خروجي رسانه‌ها قرار گرفته است. اين در حالي است كه به نظر مي‌رسد سفر ايشان به عربستان با مصالح سياست خارجي همخواني ندارد. شايعات سفر آقاي صالحي در شرايطي به گوش مي‌رسد كه هنوز ابهامات سفر ايشان به امارات مرتفع نشده كه بحث سفر به عربستان مطرح شده است.

از اين رو كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس رسماً ايشان را دعوت كرده كه در جلسه‌يي درباره سفر و برخي ديدارهايش به كشورهاي حاشيه جنوبي خليج فارس، مخصوصاً امارات توضيحاتي ارايه كند. سفر وزير خارجه به امارات به دو دليل داراي ابهام بود؛ يكي به دليل دخالت نظامي امارات به همراه عربستان در بحرين و دوم عملكرد هميشگي اماراتي‌ها در قبال ايران در مقايسه با ديگر كشورهاي عربي.

كميسيون امنيت ملي و سياست خارجي مجلس در اين زمينه دغدغه‌هايي دارد و بنده نيز به عنوان يكي از اعضاي اين كميسيوني كه ملاحظات و مصالح سياست خارجي را هم درك مي‌كنم معتقدم در شرايط كنوني سفر آقاي صالحي به عربستان هم با ملاحظات اصولي سياست خارجي ما و هم با مصلحت‌ها همخوان نيست، به اين دليل كه عربستان سعودي در حال حاضر جايي براي ديپلماسي در شرايط كنوني نگذاشته بويژه اينكه اگر قرار باشد سفري هم انجام شود محوريت اين بحث بحرين خواهد بود و نه بحث ديگري ولذا در بحث بحرين عملا عربستاني‌ها جايي مربوط به ملاحظات ديپلماتيك نگذاشتند.

اكنون عرصه عرصه نظامي است، موضوع عربستان و دخالت اين كشور در بحرين به حدي خلاف عرف سياسي و ديپلماتيك دنياست كه حتي امريكايي‌ها به عنوان ياران سنتي عربستان هم نمي‌توانند مثل گذشته از آن دفاع كنند. اين كار يك اقدام انتحاري است و امروز كه در خليج فارس بسياري از كشورهاي دنيا براي ناامني در آن طرح مي‌ريزند، دخالت برخي بازيگران منطقه‌يي مثل عربستان در ناامن‌سازي منطقه اصلا جاي توجيه ندارد ولذا من معتقدم هنوز سوالاتي در جامعه وجود دارد مبني بر عدم كفايت لازم در سياست خارجي ايران در قبال بحرين كه اين نبايد با سفر احتمالي آقاي صالحي به عربستان تكميل شود. موضع‌گيري نمايندگان به معناي قطع رابطه با عربستان نيست و اگر دو كشور بخواهند مذاكرات يا پيام‌هاي متقابلي هم داشته باشند سطح مذاكره‌كنندگان در اين پيام‌رساني نقش بسزايي دارد و مي‌توان در سطوح پايين‌تر يعني سفرا هم اين پيام‌ها را برساند.

جمهوري اسلامي

«نگاه راهبردي به حقوق آوارگان فلسطيني» عنوان سرمقاله روزنامه جمهوري اسلامي است كه در آن مي‌خوانيد:
به موازات وقوع تحولات بنيادي در منطقه كه "موازنه استراتژيك" را به نفع فلسطيني‌ها تغيير داده، داده‌هاي آماري هم نشانگر بهبود وضعيت جمعيتي فلسطيني‌ها در مقايسه با اشغالگران است.

سازمان مركزي آمار فلسطين طي گزارشي اعلام كرد جمعيت فلسطيني‌ها در سراسر جهان 11 ميليون نفر است. اين درحالي است كه 63 سال پيش در روز تشكيل رژيم اشغالگر صهيونيستي، جمعيت فلسطيني‌ها 4/1 ميليون نفر بوده است. همين گزارش تعداد فلسطيني‌هاي ساكن نوار غزه و كرانه باختري را به تفكيك 5/1 و 4 ميليون نفر و جمعاً 5/5 ميليون نفر ذكر نموده و جمعيت يهوديان را 7/5 ميليون نفر تخمين زده است. اين درحالي است كه صهيونيستها اثرات وخيم جنگهاي 33 روزه عليه لبنان و جنگ 22 روزه عليه غزه در مهاجرت منفي صهيونيستها و فرار آنها از فلسطين اشغالي را در كاستن از جمعيت واقعي يهوديان منظور نكرده‌اند.

برخي گزارش‌ها نشان مي‌دهد كه طي سالهاي اخير، روند مهاجرت و "كوچ اجباري" به فلسطين اشغالي، بسيار كمتر از روند فرار صهيونيستها بخاطر ترس از جنگ و نوميدي از آينده رژيم صهيونيستي بوده است.

موسسه آمار فلسطين همچنين پيش‌بيني كرده است كه طي 10 سال آينده، حتي در همين آمار ظاهري هم جمعيت ساكن فلسطين حداقل 4 درصد بيشتر از جمعيت يهودي خواهد بود، مشروط بر آنكه روند خروج صهيونيستها از فلسطين اشغالي و انصراف آنها از ماندن در اسرائيل، "صفر" در نظر گرفته شود، در غير اينصورت باز هم رقم فلسطيني‌ها به مراتب افزونتر خواهد شد.

اكنون بهتر مي‌توان درك نمود كه چرا مقامات صهيونيستي تا اين اندازه با طرح بازگشت فلسطيني‌ها به خانه و كاشانه خود در فلسطين مخالفند. آنها مي‌دانند كه با تحقق بازگشت آنها، "اكثريت عددي" به طرز انكارناپذيري به نسبت 2 بر يك به نفع فلسطيني‌ها خواهد شد و در عين حال طرحهاي "آژانس يهود" براي كوچ اجباري صهيونيستها و تشويق يهوديان براي مهاجرت به فلسطين اشغالي، نقش بر آب مي‌شود. در همين حال، حدود 5/5 ميليون فلسطيني در ساير كشورهاي جهان زندگي مي‌كنند و نسل‌هاي جديد حتي در خارج از فلسطين متولد شده‌اند و از ديدن سرزمين مادري خود محرومند.

آنچه در اين ميان اهميت دارد اينست كه پس از تحقق طرح آشتي ملي، محمود عباس و تشكيلات خودگردان از اين فرصت براي تجديدنظر در "تعهدات يكطرفه" به صهيونيستها بهره گيري كنند و طرحهاي تحميلي اشغالگران را خنثي و عقيم سازند. نبايد از نظر دور داشت كه در مذاكرات حاشيه اجلاس "آناپوليس"، بنيامين نتانياهو سعي كرد سياست رژيم صهيونيستي مبني بر نفي "حق بازگشت فلسطيني‌ها به شهرها و روستاهاي خود را تحميل نمايد و مانع بازگشت 5/5 ميليون فلسطيني به سرزمين مادري شود.

جنبش "حماس" در بيانيه‌اي به مناسبت شصت و سومين سالگرد تشكيل رژيم صهيونيستي ضمن اعلام وفاداري به آرمان فلسطين تصريح نمود: حق بازگشت مهاجرين فلسطيني به سرزمين خود كه به اجبار از آن بيرون رانده شده اند، حق فردي و اجتماعي غيرقابل تصرف و انكار است و با مرور زمان ساقط نمي‌شود و هيچ مرجعي نيز نمي‌تواند آنرا لغو يا معاوضه كند. اين نكته اشاره به طرحي دارد كه سعي مي‌كند حق بازگشت فلسطيني‌ها را با پرداخت مبلغ ناچيزي به عنوان "غرامت"، خريداري و با پول معاوضه كند.

موضوع مهم ديگر به ناكامي صهيونيستها در اجراي طرحهاي مهاجرت و اسكان يهوديان در سرزمينهاي اشغالي مربوط است كه تحت نظر "آژانس يهود" براي بيش از 95 سال به اجرا درآمده و عملاً بخاطر تفاوت نرخ زايش فلسطيني‌ها و يهوديان، به طرحي ناكارآمد و بيهوده تبديل گرديده است. علاوه بر اين، آژانس يهود و رژيم صهيونيستي با تشويق يهوديان به زادوولد بيشتر و اعطاي جوايزي براي ازدواج و توالد و تناسل بيشتر، سعي داشته "برتري جمعيتي" براي يهوديان تدارك نمايد كه آن طرح نيز شكست خورده است.

موضوع ديگر به تلاش صهيونيستها براي "تغيير بافت جمعيت" در سرزمين‌هاي اشغالي مربوط مي‌شود كه با ايجاد حلقه‌هاي بسته، سعي بر اين بوده است كه يهوديان در فضاهاي جداگانه‌اي در شهرك‌هاي صهيونيستي مستقر شوند تا اولاً از اختلاط آنها جلوگيري شود و تدابير امنيتي، از يهوديان اشغالگر محافظت بيشتري شود و ثانياً يهوديان با مشاهده جمعيت افزونتر فلسطيني احساس ترس و دلهره بخاطر كمبود جمعيت، نداشته باشند و به همين دليل به مهاجرت منفي و بازگشت به زادگاه خود در غرب، روسيه و... دست نزنند.

اين نكته از آن جهت اهميت دارد كه تقريباً تمامي نسل اول يهوديان مهاجر بخاطر عدم تطابق وضعيت عيني با شرايط ادعائي آژانس يهود، احساس كرده‌اند فريب خورده و اكثراً به زادگاه اوليه بازگشته‌اند براي مهار همين "بحران جمعيتي"، آژانس يهود تصميم به ايجاد شهركهاي صهيونيستي گرفت كه اكثريت عددي يهوديان را درون يك حلقه بسته و داخل شهركهاي صهيونيستي ثابت كند!

رسالت

«طرح‌هايي كه از دل يك ديدار در مي‌آيد» عنوان سرمقاله روزنامه رسالت به قلم ‌دكتر حشمت الله فلاحت پيشه است كه در آن مي‌خوانيد:
هنگام ديدار نمايندگان مجلس با رهبر معظم انقلاب، يكي از نمايندگان مجلس خارج از برنامه تنظيم شده از سر جاي خود بلند شد و متني را در مدح رهبري قرائت كرد و ايشان نيز پس از پايان سخنراني خود، با اشاره به گفته‌هاي آن نماينده محترم فرمودند: ما همه خدمتگزار مردم هستيم، من كار خودم را انجام مي‌دهم و شما هم كار خودتان را انجام دهيد و اين گونه عبارات هم به ضرر من است و هم به ضرر شما و هر چند مي‌دانم چنين سخناني از سر خلوص باطن گفته مي‌شود ولي كمكي به كارها نمي‌كند و... (نقل به مضمون)

آخرين ديدار نمايندگان مجلس هشتم با رهبر انقلاب را از زواياي مختلفي تحليل مي‌كنند، اما به اعتقاد من در يك قالب كلي تحليلي مي‌توان گفت: ايشان به گونه‌اي كم سابقه، نوعي نظارت دقيق و كاربردي را بر رفتارهاي مجلسيان نشان دادند. طوري كه در نوع نگاه ايشان علاوه بر تقدير از نقاط قوت مجلس نقدهاي ظريف و توصيه‌هاي جدي نيز وجود داشت و تنها موردي كه در برخورد ايشان جايگاه نداشت، توجه به اظهار ارادت‌هاي بعضا توام با مداحي و كاربرد الفاظ مختلف در مجلس يعني از جايگاه بود كه از آن انتظار عمل مي‌رود تا حرف. لذا به اعتقاد بنده به عنوان يكي از نمايندگان مجلس هشتم، حاشيه و متن ديدار چهارم، پيام‌هايي جدي‌تر از هميشه داشت.

1. عزت در ديپلماسي پارلماني:
تقدير از ديپلماسي پارلماني و موضعگيري‌هاي دقيق سياست خارجي مجلس شوراي اسلامي بي‌سابقه بود. واقعيت اين است كه در شرايط پيچيده امروز دنيا كشور ايران در مقابل انتخاب‌هاي جدي و بزرگ قرار گرفت. اگر در دو سال اول مجلس موضوع هسته‌اي، مسئله اصلي سياست خارجي براي مجلسيان بود، در سال سوم تشديد فضاي جنگ رواني آمريكا و همتايان غربي و سپس موضوع انقلاب‌هاي مردمي در جهان اسلام، اساسي شد.

نوع واكنش‌هاي مختلف نمايندگان مجلس در قالب بيانيه، موضع‌گيري، نطق و حضور موفق در اجلاس بين‌المللي، پارلمان ايران را به بزرگترين حامي حركت‌هاي آزاديبخش در خاورميانه و شمال آفريقا تبديل كرد. طوري كه براي نخستين بار، برخي دولت‌هاي منطقه از موضع و مرجع دولتي به جنگ مجلس ايران آمدند و همين اقدام نيز در تقويت و تنوير جايگاه مجلس كشورمان بي‌تاثير نبود. كميسيون امنيت ملي مجلس بايد براي آينده برنامه‌هايي جدي داشته باشد. چون كماكان بازي غالب در خاورميانه، جنگ استكبار و انقلاب است.

2. سه چهره جديد تهديدات در حوزه‌هاي فرهنگي، اقتصادي و سياسي
«اقتصاد» تضعيف دين و وحدت شكني، سه چهره جديد تهديدات كشور در ابعاد قديمي اقتصادي، فرهنگي و سياسي است. بخش عمده توصيه‌هاي مقام رهبري مربوط به نگاه عقيدتي به حفظ اركان اسلامي جامعه و نگاه مديريتي به حوزه‌هاي اقتصادي و سياسي بود. نام بردن از تفكر الحادي و تلاش دشمنان نظام جمهوري اسلامي براي تزريق و توسعه آن، به منزله يك هشدار جدي بود. الحاد در جوامع غربي حاصل كنار گذاشتن دين است ولي در جوامع اسلامي مي‌توان آن را ناشي از انحراف شديد از حوزه دين دانست. در دو سال اخير كه مجلس و دولت بودجه فرهنگ كشور را به گونه‌اي بي‌سابقه افزايش داده‌اند، يكي از دلايل اين تهديد فرهنگي، كم تدبيري‌هاي اجرايي دولت و ضعف‌هاي نظارتي مجلس است. كميسيون فرهنگي مجلس موظف است در سال آخر، طرح قانوني و سياست‌هاي نظارتي تازه‌اي را در اين باره تعريف و اجرا نمايد.

اقتصاد را در شرايط كنوني به عنوان پاشنه آشيل ايران تعريف كرده‌اند. يعني جايي كه قرار است اقداماتي بزرگ در آن شكل گيرد، دشمنان كشورمان مي‌خواهند شرايط دشواري را بر آن تحميل نمايند.

اين حوزه، حوزه‌اي است كه دولت و مجلس نبايد براي كار در آن «خط قرمز» تعريف كنند. روابط بايد كاملا مديريتي تعريف شود، يعني هر گونه اختلاف سياسي حتي در شرايط پيش انتخاباتي نبايد منجر به معطل ماندن حوزه نيازهاي اقتصادي مردم شود. مردم در تحمل رياضت‌هاي اجراي قانون هدفمند كردن يارانه‌ها‌، فداكارانه عمل مي‌كنند، لذا خيلي زود بايد نخستين جرقه‌هاي اشتغال و توسعه ناشي از كار جديد دولت شكل گيرد. همسويي دولت و مجلس در موارد ذيل ضروري است: تداوم نظارت و مقابله با گراني و تورم، افزايش سرمايه بانك‌ها جهت اعطاي تسهيلات به بخش صنعت، جهت رسيدن به هدف 5/2 ميليون شغل در سال، ايجاد اطمينان رفاه – بيمه، سلامت و عدالت توزيعي – جهت تامين اهداف قانون برنامه پنجم توسعه، جذب سرمايه‌هاي داخلي و خارجي در حوزه‌هاي بالنده اقتصادي و ايجاد رونق در شهرك‌هاي صنعتي و مناطق ويژه اقتصادي و حداكثر استفاده از فرصت‌هاي سياسي پيش آمده در مرزها و منطقه، جهت ايجاد روابط سودآور و اشتغال آفرين اقتصادي و سرانجام ايجاد سامان عدالت قابل ارزيابي و ملموس و فارغ از حرف‌ها و شعارهاي تكراري گذشته.

ضمن آنكه هنوز بخش‌‌هايي از نيازهاي مردم كه حتي در قانون برنامه بر دفع آنها تاكيد شده مرتفع نگرديده است از جمله اين موارد مي‌توان به نيازهاي ذيل اشاره كرد: ضرورت اصلاح ماده 147 و رفع مشكل اسناد املاك مردم بي‌گناه كه نمي‌توانند از تسهيلات نوسازي امروز دولت استفاده نمايند.

خراسان

«چالش بر سر نرخ بيمه و ديه قواي ۳ گانه مقصرند؛ نه مردم» عنوان يادداشت روز روزنامه خراسان به قلم آرين رضايي است كه در آن مي‌خوانيد:
کالبد شکافي چالش روزهاي اخير بر سر رابطه نرخ بيمه و ارزش ديه نشان مي‌دهد که بيشترين تقصير متوجه قواي ۳ گانه است که متاسفانه بار و فشار هزينه‌هاي ناشي از حق بيمه شخص ثالث و اداي حق ديه بر دوش مردم گذاشته شده است و گفت وگوي ويژه خبري يکشنبه شب به وضوح نشان داد که هر کس خويش را حق مي‌داند. البته اين که ديه حق الناس است و ارزش آدمي بيش از ميزان ديه است، ترديد ندارم؛ اما ناديده گرفتن واقعيت‌هاي تلخ نهفته در بطن حوادث رانندگي و دشواري‌هاي ناشي از وقوع حوادث ياد شده از يک سو و تلاش قواي مقننه، قضاييه و مجريه براي پيشبرد نظر خويش، تنها و تنها حقوق مردم را مخدوش مي‌سازد. بيان چند پرسش کليدي نشان مي‌دهد که قصور قواي ۳ گانه چيست؟

۱ - قوه قضاييه که مدافع افزايش حق ديه به عنوان حق الناس است و گويا به پيامدها و بسترهاي لازم براي اجراي قانون چندان توجه ندارد، پاسخ دهد وقتي پرداخت ديه تصادفات رانندگي نه براساس روز حادثه که بر مبناي روز اداي حق ديه است، چه کسي بايد هزينه اطاله دادرسي در محاکم قضايي را متقبل شود؟ مردم يا قوه قضاييه؟ هر چند به حکم شرع حق ديه، يوم الاداست نه يوم الحادثه، اما وقتي يک پرونده منته به پرداخت حق ديه بين يک تا چند سال طول مي‌کشد، طبيعي است که شرکت‌هاي بيمه براساس تعهد خود ديه پرداخت خواهند کرد و مابه التفاوت آن را بايد فرد خاطي پرداخت کند، چه بسا اگر قوه قضاييه بتواند پرونده‌هاي قضايي مربوط را در کمتر از يک ماه به فرجام برساند و قطعي کند، ديگر زنداني شدن افراد به دليل ناتواني در پرداخت حق ديه موضوعيت نداشته باشد. آيا قوه قضاييه مي‌پذيرد ما به التفاوت حق ديه تصادفات رانندگي ناشي از اطاله دادرسي را خود پرداخت کند نه اين که به نادرستي بر دوش مردمي گذاشته شود که هيچ نقشي در طولاني شدن روند رسيدگي به پرونده‌هاي قضايي ندارند؟ آيا قوه قضاييه اين قول را به مردم مي‌دهد که چند سال ديگر از افزايش زندانيان ديه گلايه نکند و دست استمداد به سمت خيرين و دولت دراز نکند؟ و...

۲ - قوه مجريه به عنوان مدافع حقوق مردم بايد پاسخ دهد چرا مردم هم بايد خودرو توليد داخل را گرانتر از قيمت صادراتي اش بخرند، آن هم خودروهايي که اکثر آن‌ها فاقد استانداردهاي لازم و در سطح جهاني است، هم در جاده‌هاي ناامن رفت و آمد کنند، هم ضعف شرکت‌هاي بيمه را با پرداخت حق بيمه زياد جبران کنند، هم خسارت ناشي از ضعف نظارت پليس در جاده‌ها و بزرگراه‌ها را تقبل کنند و هم سوخت را به قيمت بين المللي بخرند و در ماشين‌هاي داراي مصرف بالا بريزند و سرانجام اگر خداي ناکرده حادثه اي رخ داد، تنها راننده خطاکار باشد و خانواده اش عزادار و گرفتار! آيا وزارت راه و ترابري در هنگام بروز حادثه رانندگي، خسارت ناشي از استاندارد نبودن جاده‌ها را مي‌پردازد، آيا وزارت صنايع و معادن و موسسه استاندارد و خودروسازان در صورت فوت يکي از شهروندان جامعه حاضر به پرداخت هزينه‌هاي ناشي از نقص فني خودرو و استاندارد نبودن آن مي‌شوند؟ شگفتا که گفته مي‌شود کسي که ماشين مي‌خرد به قيمت روز چه اشکالي دارد که حق بيمه بيشتري پرداخت کند! مگر همه دارندگان خودرو از اقشار با درآمد کافي هستند که بتوانند حق بيمه بيشتري به حساب شرکت‌هاي بيمه گذار بريزند و هزينه‌هاي ناشي از فرسوده بودن جاده ها، استاندارد نبودن خودروها را متحمل شوند؟ يعني دولتمردان نمي‌دانند که بسياري از دارندگان خودرو، اقشار متوسط و متوسط رو به پايين هستند که بيشترشان از طريق آن، امرارمعاش مي‌کنند و افزايش حق بيمه و ديه به طور حتم برخي را به خطا، به بيمه نکردن وسيله نقليه شان سوق مي‌دهد و به هنگام وقوع حادثه منجر به خسارت جاني و خداي ناکرده خسارت فوتي خود و بدتر و مصيبت بارتر خانواده اش را گرفتار سازد؟ طبيعي است که شرکت‌هاي بيمه به راحتي به استناد بيمه نامه صادره خود را متعهد مي‌دانند و مردم گرفتار مي‌مانند که چه کار کنند.

۳ - سخن آخر با نمايندگان مجلس شوراي اسلامي است که با راي مستقيم مردم بر صندلي‌هاي مجلس تکيه زده اند که وقتي خطر ناشي از پيامدهاي افزايش ديه و آماده نبودن شرايط را به وضوح مي‌بينند، چرا دست روي دست گذاشته اند و چاره اي نمي‌انديشند؟ مگر آن‌ها نبايد از حق مردم دفاع کنند؟ شکاف حق ديه ناشي از اطاله دادرسي و الزام به پرداخت ديه در روز ادا حقا و انصافا بر دوش کيست؟ چگونه فرد گرفتار در يک حادثه رانندگي بايد ثابت کند که جاده خراب بود و ماشين خريداري شده استاندارد لازم را نداشت؟ آيا بي تدبيري خودروسازان در توليد خودروي بي کيفيت را بايد مردم بپردازند؟ آيا خسارت جاده‌هاي ناامن را مردم بايد با از دست دادن عزيزان شان و يا گرفتار شدن افراد خانواده شان متحمل شوند؟ آيا قانون تعيين حق ديه نمي‌تواند به گونه اي نوشته شود که مابه التفاوت ناشي از اطاله دادرسي و پرداخت حق ديه در روز ادا از بودجه قوه قضاييه داده شود؟ آيا نمي‌توان قانون را به گونه اي نوشت که تصادفات ناشي از غيرعامل انساني را از انسان نگرفت؟ و...

مردم سالاري

«مريدان کرملين» عنوان سرمقاله روزنامه مردم سالاري به قلم علي ودايع است كه در آن مي‌خوانيد:
مدتي است همهمه اي در جهان و ايران اسلا مي‌به پا شده است; جنگ ليبي، سرنوشت فرعون و انقلا ب‌هاي عربي، سرکوب مردم بحرين، جريان انحرافي و تمام حاشيه‌هاي آن آشفته بازاري از اخبار و تحليل‌ها ايجاد کرده است.

هفته گذشته ويکي ليکس سندي از مکاتبات داخلي آمريکا منتشر کرد که چندان مورد توجه منابع و محافل ايراني قرار نگرفت. ولا ديميرپوتين، رئيس جمهور سابق روسيه در سال 2006 دستور کارشکني در برنامه هسته اي ايران را صادر کرده است.

براساس سند سايت افشاگر ويکي ليکس در جريان مذاکره گيدئون فرانک، رئيس کميسيون انرژي اتمي رژيم صهيونيستي با ريچارد جونز سفير وقت آمريکا در سرزمين اشغالي اين مقام صهيونيستي درباره نتايج نشست‌هاي سري اش با مقامات ارشد امنيتي و اطلا عاتي روسيه لب به سخن گشود و اعلا م کرد پوتين شخصا فرمان جلوگيري از راه اندازي نيروگاه بوشهر در موعد مقرر را صادر کرده است.

فرانک بيان کرده بود که کرينکو، رئيس کميسيون انرژي روسيه در ملا قات با وي گفته روند ارسال ميله‌هاي سوخت نيروگاه بوشهر براي مدت طولا ني به بهانه نقص فني به تاخير خواهد افتاد و دليل اين امر را فرمان پوتين اعلا م کرده بود.

کرينکو خطاب به مقام صهيونيستي در شرح کارشکني وقيحانه کرملين گفته بود تغييراتي در سخت افزارهايي را که قرار بود براي راکتور بوشهر ارسال شود ايجاد کردند تا برنامه هسته اي ايران را بيشتر به تاخير اندازند.

مطلب مضحک اينجاست که ولا ديمير در پايان زمستان سال 2009 و براساس قراردادي که سال 1995 بين تهران و مسکو امضا شده بود، اعلا م کرد در تابستان 2010 نيروگاه بوشهر به بهره برداري خواهد رسيد، اما علي رغم پرداخت هزينه‌هاي کلا ن به نيروهاي روسي و گذشت نزديک به دو دهه از فعاليت آنها، هنوز برقي در بوشهر توليد نشده است.

سند افشا شده در حالي مورد توجه قرار نگرفت که برخي جرايد تهران بر روي موضوع خروج يک جاسوس صهيونيستي از مسکو مانور دادند با اين عنوان که اين فرد اطلا عات همکاري روسيه با ايران را مطالبه کرده و به همين دليل اخراج شده، اما جالب اينجاست که رسانه‌هاي روسي نقيض اين رخداد را بيان مي‌کنند.
کامر سانت نوشت سرهنگ واديم ليبرمن که از سال 2008 در روسيه مشغول به کار بوده به جرم جاسوسي صنعتي اخراج شده است.

در همين حال برخي منابع شاباک گفتند علت اخراج اين سرهنگ صهيونيستي با اصالت روسي، ناکامي روس‌ها در استخدام وي بوده است، سپس خبرگزاري ريانووستي در رابطه با جاسوسي صنعتي ليبرمن عنوان کرد کمک بيش از حد فعال وي به تجارت برخي شرکت‌هاي اسرائيلي در بازار روسيه ارتباط دارد. البته کامرسانت پارافراتر از اين گذاشت و از شرکت تسليحاتي البيت سيستمز نام برد.

گرچه ممکن است وجود اسنادي در رابطه با ايران هم از دلا يل اخراج اين سرهنگ باشد اما اين که برخي در ايران سند قابل اتکاي و يکي ليکس که با يک نگاه گذرا هم تاييد مي‌شود را عنوان نمي‌کنند از آنها چهره مريدان کرملين مي‌سازد که کرملين را همه نيکي و خوبي مي‌بينندو آن را به اين شکل مثبت ترسيم مي‌کنند. در اين بين همين گروه سعي در بزرگ نمايي اختلا فات کرملين و کاخ سفيد دارند. اين گروه که چشمان خود را بر معامله تسليحاتي روسيه و رژيم صهيونيستي بسته بودند همانند پرونده معامله بزرگ پوتين- مدودف تفاهم اين دو مقام در حاشيه اجلا س جي هشت را نديدند و هنوز هم بر مخالفت شديداللحن روسيه در مقابل سپرموشکي مانور مي‌دهند.

صحنه سياست جهان، دنياي واقعيات آشکار و پنهان است که ميل و آرزوي کسي را مد نظر قرار نمي‌دهد و تابع معادلا ت در هم تنيده منافع، اقتصاد و چندين مولفه ديگر است. گروه که واقعيات را در نظر نگيرند گرفتار رينگ جنگ منافع مي‌شوند و اگر ناک اوت نشوند امتيازات زيادي بايد براي چرب کردن سبيل يک طرف از دست بدهند. نبايد از ياد برد که خون استالين در رگ‌هاي کرملين هنوز جريان دارد; اين کاخ خوش خط و خال همچنان تفکرات ميليتاريستي و جاه طلبانه را دنبال مي‌کند.

ابتكار

«به صورت متملقان خاک بپاشيد!» عنوان سرمقاله روزنامه ابتكار به قلم غلامرضا كمالي پناه است كه در آن مي‌خوانيد:
در حاشيه ديدار رهبر معظم با نمايندگان محترم مجلس، اتفاق تلخ و شيريني روي داد که اصل ديدار را تحت‌‌الشعاع قرار داد. به عبارت ديگر، درسي که از اين حاشيه مي‌توان آموخت، از بسياري سخنان سازنده‌تر و ارزشمند و ماندگارتر است.

موضوع از اين قرار است که يکي از نمايندگان مجلس در ستايش رهبري، از الفاظ مبالغه‌آميز استفاده کرد. مقام معظم رهبري به‌صراحت به اين‌گونه سخنان واکنش منفي نشان داد و اين‌گونه الفاظ را به زيان گوينده و خودشان قلمداد کرد. به‌واقع خاک نفي بر صورت همه کساني پاشيد که به تملق و عبارات اغراق‌آميز روي مي‌آورند. در احاديث هم آمده که به صورت متملق خاک بپاشيد. اين خاک‌پاشيدن مفهوم کنايي دارد؛ يعني آن‌ها را از زشتي اعمال و گفتار خودشان آگاه کنيد.

نقل است روزي امام‌علي(ع) به شهر انبار وارد شد. قاطبه مردم اين شهر را ايرانيان تشکيل مي‌دادند. حضرت خيلي ساده، بدون تشريفات، وارد شهر شد. مردم وقتي متوجه شدند، به استقبال وي رفتند و با شعارها و رفتارهاي هيجان‌انگيز و اغراق‌آميز امام را پذيره شدند. حضرت وقتي متوجه شعارهاي مبالغه‌آميز و رفتارهاي چاپلوسانه شد، مردم را از اين کار منع کرد و فرمود که از اين رفتارها و سخنان بپرهيزيد؛ زيرا حاکم را مغرور و مردم را متملق و حقير بار مي‌آورند.

مع‌الاسف سيره حاکمان و پادشاهان اين مملکت همواره بر چاپلوس‌پروري و مداهنه و مجيزگويي استوار بوده است؛ به همين سبب، شاعران مداحي مانند عنصري در دربار پادشاهاني نظير محمود غزنوي، ارج و قربي بيشتر از امثال حکيم فردوسي داشته‌اند. اطراف سلاطين خودبين و نافرهيخته همواره پر از مرغان ضعيف و بي‌پروبالي بوده که گرفتار دام و دانه بوده‌اند‌ و عنقايان بلندپروازي نظير سعدي، حافظ، مولانا و فردوسي، آشيانه‌هاي جاودانه‌اي داشته‌اند که صيدناپذير بوده‌اند.

برو اين دام بر مرغ دگر نه/ که عنقا را بلند است آشيانه
ناقد مصلحي همچون سعدي به‌جاي آنکه عزت خود را زير پا بگذارد و حاکم را به بيراهه بکشاند، پدرانه پندهاي حکيمانه مي‌دهد و خار راه را به وي نشان مي‌دهد. نيازي نمي‌بيند که نه کرسي فلک را زير پاي امثال قزل ارسلان بنهد و به مداحان مداهنه‌گر طعنه مي‌زند که

چه حاجت که نه کرسي آسمان/ نه زير پاي قزل ارسلان
چاپلوسي براي همگان آفت است. از آن جهت که موجب حقارت گوينده مي‌شود، آفت شخصيت و عزت اوست. ازآن‌روي که حاکم و شنونده (ممدوح) کم‌جنبه را به خودش فريفته مي‌سازد، سبب بدنامي و سقوط تدريجي وي مي‌شود؛ چراکه چاپلوس گلستاني خيالي را در نظر حاکم تصوير و توصيف مي‌کند و او را از ديدن خار راه محروم مي‌سازد.

به نزد من آن‌کس نکوخواه‌ توست / که گويد فلان خار در راه توست
متملقان با سخنان به‌ظاهر زيبا و فريبنده خويش، در حاکم مغرور مي‌دمند و اطرافش را احاطه مي‌کنند و راه ورود خردمندان و افراد کاردان را به مجموعه حاکميت مسدود مي‌سازند و مملکت را از وجود افراد کارآمد و شجاع بي‌بهره مي‌نمايند. به همين جهت کار ملک بي‌سامان و پريشان مي‌شود.

آفرينش

«از مسکو تا ديوار چين» عنوان سرمقاله روزنامه آفرينش به قلم حميدرضا عسگري است كه در آن مي‌خوانيد:
سفر وزير خارجه کشورمان به چين و ديدار با مقامات چيني نشان از افزايش سطح روابط دوکشور در زمينه‌هاي مختلف سياسي و اقتصادي مي‌باشد. علي اکبر صالحي وزير خارجه در سفري که به چين داشت ضمن مثبت ارزيابي کردن اين ديدارها و گفتگو در مورد مسائل مختلف سياسي و اقتصادي ابراز خرسندي کرد و اعلام کرد که درحال حاضرسطح مبادلات دوکشور بيش از 30 ميليارد دلار است که در آينده اي نزديک بايد به 50 ميليارد برسد.

همچنين در مورد مسئله هسته اي کشورمان هم بحث و گفتگوهايي صورت گرفت و ايران پيشنهاد داد که مقامات هسته اي چين از تاسيسات هسته اي کشورمان بازديد کنند تا صلح آميز بودن فعاليت‌هاي هسته اي کشورمان را از نزديک مشاهده کنند. در مورد افزايش سطح روابط کشورمان با چين بايد توجه داشته باشيم که سه اصل «عزت، حکمت، مصلحت» که شاه بيت اصول کشور در مراودات خارجي است به طور کامل رعايت شود. چين کشوربزرگي است که در جهان به عنوان ابرقدرتي اقتصادي تبديل شده ودر مناسبات بين المللي نقش تعيين کننده اي دارد.

به خصوص که در مسئله هسته اي ما به عنوان يکي از طرف‌هاي مذاکره از قدرت و نفوذ بالايي برخوردار است. اما ما هنوز تجربه تلخ روابط با روسيه را در خاطر داريم که چگونه با تغيير چهره درراستاي اهداف و منافع خويش حامي تحريم‌هاي آمريکا و غرب عليه کشورمان شد.

اين که از مقامات چيني دعوت شده است که بيايند و از سالم بودن و صلح آميز بودن فعاليت‌هاي هسته اي کشورمان بازديد کنند امري است که به نظرمي رسد درراستاي "عزت و مصلحت" کشور باشد. درحال حاضربازرسان آژانس هرروز بدون هيچ محدوديتي از تاسيسات هسته اي کشورمان بازديد مي‌کنند لذا دعوت از مقامات هسته اي چين براي بازديد از فعاليت‌هاي هسته اي کشورمان چه سودي دارد؟.

ازطرفي ديگر مگر روسيه خود شخصا متولي ساخت و راه اندازي نيروگاه بوشهر به عنوان اصلي ترين مرکز هسته اي کشور نبود و از ريز فعاليت‌ها در تاسيسات هسته اي کشور و صلح آميز بودن آنها اطلاع نداشت؟!. پس چگونه است که همسو با ديگر اعضاي شوراي امنيت قطعنامه‌ها و تحريم‌ها را عليه ايران مشايعت مي‌کند. تجربه نشان داده است که کشورهاي بزرگ در مناسبات جهاني فقط به دنبال منافع خويش هستند و حاضرند در رسيدن به کسب منفعت بيشترتمام تعهدات خويش را زير پا بگذارند. براساس اصل "حکمت" در روابط خارجي به نظر مي‌رسد تا کشورمان با توجه به سابقه و تجربيات گذشته در مورد گرم گرفتن روابط با کشورهاي بزرگ نهايت عقلانيت و حکمت انديشي را به کار بگيرد.

در مورد رابطه با روسيه ما تجربه‌هاي بسيار تلخي را کسب کرديم و تاوان اعتماد بيش از حد به کشورهاي بزرگ را در نمونه‌هايي همچون راه اندازي نيروگاه بوشهر، تحويل سامانه موشکي اس 300 عدم مخالفت روسيه با تحريم‌ها عليه ايران و امثالهم پرداخت کرده ايم. به نظر نمي‌رسد تکرار چنين تجربه‌هاي تلخي با دادن امتيازات يک طرفه درراستاي «عزت، حکمت، مصلحت» کشور باشد.

جهان صنعت

«یک‌بار هم بشنوید» عنوان سرمقاله روزنامه جهان صنعت به قلم حمید رضا طهماسبی پور است كه در آن مي‌خوانيد:
حدود یک‌سال پیش در ایامی که بانک مرکزی به ریاست محمود بهمنی بر طبل افتخارات خود می‌کوبید و تبدیل ذخایر ارزی بانک مرکزی به طلا‌ و کنترل تورم (پیش از هدفمندی) را هوشمندی خود می‌خواند، بارها نقد و نوشته‌هایمان بر این استوار شد که در سایه‌ای کوتاه به خواب خوش فرو نرویم و باور کنیم که رویکرد کنترل نقدینگی هوشمندانه نیست و رشد نقدینگی خطرناک است.

در این خصوص تنها واکنش رییس کل بانک مرکزی رد انتقاد‌ها بود تا بگوید افزایش نقدینگی هوشمندانه و به سمت تولید است.

وی که کنترل همزمان تورم را مصداق توفیق‌هایش می‌دانست مدعی بود اگر هدفمندی یارانه‌ها اجرا نمی‌شد، تورم تک‌رقمی و کاهش بیشتری را تجربه می‌کرد. به هر حال آن روزها سکاندار بانک مرکزی در قبال دلسوزی رسانه‌ها با همان بی‌تفاوتی همیشگی دولت هشدارها را رد کرد تا این روزها خود متوجه شود که نقد‌ها درست‌تر بوده و نقدینگی افسار گسیخته سال قبل جایی زیانش را به اقتصاد کشور نشان داده است. انگار که بار دیگر آزمون و خطای ایشان بر اقتصاد سردرگم کشور به شکست رسیده تا دل ما دردناک از آنی شود که چرا هشدار‌های کارشناسی جدی گرفته نمی‌شود!

مگر نه آن است که سال قبل جملگی کارشناسان رشد نقدینگی را خطر می‌دانستند و ایشان آن را هدفمند و در سمت تولید می‌دانست؟ پس چه شده که ایشان پس از بر هم ریختن بازار ارز، سکه و رشد تورم و آشفتگی بازار‌های مختلف اقتصادی با تردید خاصی اعلا‌م داشت فکر می‌کنم با تصویب افزایش نرخ سود سپرده‌های بانکی در شورای پول و اعتبار بخش عمده نقدینگی‌ 300 هزار میلیارد تومانی به سمت بانک‌ها، بخش‌های مختلف اقتصادی، صنایع و کشاورزی هدایت خواهد شد.

آیا این سخنان نشان از شکست سیاست آزمون و خطایی ایشان و نگاه فردمحورانه دولتمردان نیست به واقع اگر کار کارشناسی وجود می‌داشت چرا باید اکنون شاهد بازگشت به عقب باشیم و بسته پولی و مالی 90 که صغیر و کبیر آن را دلیل آشفتگی‌ها خواندنش را در ماه سوم سال به تیغ اصلا‌ح بسپاریم. چراکه اذعان بانک مرکزی به عدم تسلط بر بازار سکه به خوبی نشان داد نقدینگی در راه غیرتولیدی و با اهداف سوداگرانه در بازار طلا‌ و ارز نتیجه‌ای از یک سردرگمی سیاستی و شکستی مسبوق به اشتباه بوده و بانک مرکزی ناگزیر به بازگشت از این آزمون و خطاست.

به هر حال همین پذیرش اشتباه هم گام خوبی است تا راهی اشتباه اصلا‌ح شود و یاد بگیریم که هر نقدی تخریب نیست و حتما نباید هشدارها محقق شود که باور کنیم اشتباه رفته‌ایم. باشد که درس گیرند و هر نقدی را اشتباه و بیراه نخوانند و به قول حکما نبینند که می‌گوید و بشنوند چه می‌گویند.

دنياي اقتصاد

«کنترل نرخ ارز» عنوان سرمقاله روزنامه دنياي اقتصاد به قلم عباس عاملی است كه در آن مي‌خوانيد:
اختلاف نظر اقتصاددانان در مورد فواید و مضرات کنترل دولتی نرخ ارز مبحثی است قدیمی که از زمان سقوط نظام برتون وودز (Bretton Woods) در اوایل دهه هفتاد و به دنبال آن پایان کنترل نرخ ارز توسط اغلب اقتصاد‌هاي توسعه‌یافته تا به امروز ادامه دارد.

اگرچه سقوط برتون وودز به عنوان پایان دوره کنترل مطلق نرخ ارز شناخته مي‌شود و پس از آن اغلب کشورهای توسعه‌یافته به سمت ارز شناور پیش رفتند، اما تقریبا هیچ کشور توسعه‌یافته‌اي نیست که در دوره‌هاي حساس در بازارهای ارز دخالت نکرده باشد. دخالت رسمی در بازار ارز (official foreign exchange intervention) اقدامی جا افتاده است که اگرچه برای مدت‌های زیادی توسط بانک‌هاي مرکزی به طور پنهانی و بدون انتشار آمار علنی انجام مي‌شد، رفته‌رفته به طور شفاف‌تر و با انتشار آمار دقیق انجام مي‌شود.
برای مثال، بانک مرکزی آمریکا در همکاری با دیگر کشورهای عضو گروه هفت در ماه مارس و پس از وقوع زلزله ژاپن با خرید یک میلیارد دلار ین ژاپن اقدام به جلوگیری از سقوط آزاد ین کرد. این بزرگ‌ترین دخالت آمریکا در بازار ارز از سپتامبر 2000 تاکنون بود. کشورهای در حال توسعه نیز حتی اگر سیاست رسمی کنترل نرخ ارز نداشته باشند، به طور مرتب به انجام معاملات در بازار ارز مي‌پردازند. در ماه آوریل سال جاری، اقتصاد‌هاي نوظهور در مجموع به مقدار 100 میلیارد دلار در بازار ارز مداخله کردند. کشورهای مختلف اهداف متفاوتی را از مداخله در بازار ارز دنبال مي‌کنند.

به طور کلی اگر بخواهیم این اهداف را ساده کنیم مي‌توانیم کشورها را در دو دسته قرار دهیم. گروه اول کشورهایی هستند که دارای بدهی خارجی قابل توجهی هستند. از آنجا که بدهی این کشورها باید با ارز خارجی بازپرداخت شود، این دسته برای جلوگیری از افزایش ارزش واقعی بدهی خود اقدام به حمایت و تقویت پول ملی مي‌کنند. بسیاری از کشورهای در حال توسعه شرق آسیا، به ویژه پیش از وقوع بحران‌هاي مالی اواخر دهه نود در این دسته قرار مي‌گیرند. گروه دوم کشورهایی هستند که از طریق تاثیرگذاری بر نرخ ارز به دنبال هدایت صادرات و واردات اقتصادشان مي‌باشند. کشورهای دسته دوم در صورت عدم تناسب حساب تجاری در جهت افزایش صادرات براي تضعیف پول ملی تلاش مي‌کنند. برای مثال، بزرگ‌ترین چالش حال حاضر روابط آمریکا و چین بر سر اقدامات چین در جهت ثابت‌سازی ارزش یوآن در برابر دلار است. آسان‌ترین راه‌حل آمریکا برای کاهش کسری تجاری خود با چین تضعیف دلار در برابر یوآن است که با توجه به سیاست‌هاي کنترل ارز چین امکان‌پذیر نيست.

البته لازم به ذکر است که معمولا تضعیف پول ملی نیاز به سیاست‌هاي انبساطی دارد که با خود تورم را به همراه مي‌آورد. به علاوه تضعیف پول ملی باعث افزایش قیمت کالاهای وارداتی مي‌شود و از این طریق مي‌تواند به صورت مستقیم تورم وارد کشور کند. به همین دلیل تضعیف پول ملی در جهت افزایش صادرات نیازمند حفظ تعادل است. طبیعتا دسته‌بندی فوق ساده‌سازی اهداف کشورها است؛ اما با این حال تصویری بسیار کلی از علت سیاست‌گذاری در بازار ارز را فراهم مي‌کند.

در این میان، جمهوری اسلامی ایران نیز تا حدود زیادی به حمایت از پول ملي خود، به ویژه در برابر دلار مي‌پردازد. نمودار نشان مي‌دهد که ارزش رسمی پول ملي ایران در چهار سال گذشته در بین 875 تومان و 1075 تومان در حال نوسان بوده است. به اذعان مسوولان اجرایی و اقتصادی کشور، این نرخ به طور مطلق توسط بازار تعیین نشده و پول ملی از حمایت بانک مرکزی برخوردار بوده است.