نظر مطهری درباره آزادی بیان

علي مطهري با تاكيد بر اينكه هر كسي بايد در تفكر خود آزاد و در بيان آن نيز آزاد باشد، گفت: حتي اگر اين آزادي بيان منجر به انكار خدا و جمهوري اسلامي باشد، چنين كسي اگر براساس تفكر به اين رسيد بايد در بيان فكر خود ‌آزاد باشد.

کد خبر: ۱۶۷۹۳۰

تاریخ: ۰۹ خرداد ۱۳۹۰ - ۱۷:۲۳

به گزارش فارس، علي مطهري نماينده مجلس شوراي اسلامي در ادامه مناظره "آزادي بيان در جمهوري اسلامي " در پاسخ به اين سوال كه حدود آزادي چيست؟ مرز آزادي اجتماعي افراد تا كجا ادامه دارد، اظهارداشت: برخي مي‌گويند مرز آزادي، محدود نكردن آزادي ديگران است، اما اسلام مي‌گويد علاوه بر اين، مصلحت فرد و جامعه، آزادي اجتماعي را معدود مي‌كند.

وي گفت: فرض كنيد در منزل مي‌خواهد مشروب بخوريد و مزاحم كسي هم نيستيد، اما اسلام اجازه اين را نمي‌دهد، چرا كه اسلام مي‌گويد بدن و عقل تو يك سرمايه و داراي ارزش است و نبايد كاري كرد كه آن ضرر ببيند.

نماينده مجلس شوراي اسلامي با اشاره به آيه‌اي از قرآن كريم بيان داشت: هيچ جمله و آيه‌اي كه آزادي اجتماعي را به اين زيبايي تبيين كرده باشد، در اين زمينه نيست. قرآن خطاب به ساير اهل كتاب مي‌گويد: اي اهل كتاب ما و شما يك امر واحد را معيار و ملاك قرار دهيم و همه به سراغ كلمه و امر واحدي بياييم و نسبت آن با همه نامساوي است و آن اينكه غيرالله را نپرستيد و شريكي براي او قرار ندهيد، دوم اينكه هر كدام از ما ديگري را ارباب خودش قرار ندهد، يعني از نظر اعتقادي فقط خدا و از نظر اجتماعي نظام ارباب رعيتي ملغي.

مطهري در ادامه باطرح اين پرسش كه چرا آزادي بايد باشد، جواب داد: 1- نبايد مانع بروز استعداد‌هاي بشر شد.2- بسياري از چيزها را با جبر و زور نمي‌توان به بشر تحميل كرد (الااكراه في‌الدين) در دين، تفكر، اجبار نمي‌شود.

وي گفت:برخي سوال مي‌كنند كه آيا ولايت فقيه در حوزه نظر است يا عمل؟كه من پاسخ مي دهم، ولايت فقيه به حوزه عمل تعلق مي‌گيرد، چرا كه نمي‌شود گفت انسان مثل ديگري فكر كند، اما در حوزه عمل به خاطر مصالح جامعه مي‌توان مانند ديگري عمل كرد. زيرا اشرف بودن انسان در ميان مخلوقات مختار بودن او است.

اين نماينده مجلس با بيان اينكه مرز آزادي؛ نفاق، فريب و نيرنگ است اظهارداشت: هر كسي بايد در تفكر خود آزاد و در بيان آن نيز آزاد باشد و حتي اگر منجر به انكار خدا، جمهوري اسلامي باشد چنين كسي بايد در بيان فكر خود آ‌زاد باشد، مادامي كه نيرنگ و فريب نيست بايد در بيان خود آزاد باشد.

مطهري ادامه داد: اگر كه براساس تفكر رسيدم اينجا كه خدا و پيامبر وجود ندارد، بيان آن بايد آزاد باشد و از آن معذب نخواهد بود، چرا كه به دنبال حقيقت بوده است ولي اگر فردي از آيات قرآن استفاده كرد در حاليكه اعتقاد به آن ندارد، جلوي آن را بايد گرفت.

وي يادآور شد: شهيد مطهري خيلي‌ جاها انتقادهايي به مهندس بازرگان داشتند، ولي مي‌گفتند اين آدم صادق است و فكرش همين است، ذهنش تجربي است و اساساً با فلسفه آشنا نيست، و از روي حقيقت‌جويي براي خود تفكراتي دارد. اين آدم منافق نيست. اما برخوردشان با سازمان مجاهدين خلق محكم بود و سخت در مقابل آنها ايستاد و گفت ما با اينها همكاري نخواهيم كرد، از آيات براي فريب جوانان استفاده مي‌كنند، ولي آنجايي كه صداقت و حقيقت هست خيلي باز برخورد مي‌كند.

اين نماينده مجلس افزود: اگر گروهي غيراسلامي بود و با تفكر به اينجا برسيد، اين بايد آزاد باشد منتهي بايد با پرچم خود وارد ميان مردم شوند.من فكر نمي‌كنم كه در ميان رهبران جمهوري اسلامي كسي به اندازه او اينقدر در حوزه تفكر باز فكر كند.

مطهري در بخش ديگري از سخنان خود اظهارداشت: اينكه ما مي‌گوييم حتي احزاب غير اسلامي آزاد هستند و بيان آزاد اگر ناشي از تفكر باشد بلامانع است، مقصود كارهاي ژرناليستي و رسانه‌اي نيست؛ بلكه اگر واقعاً كسي براساس تفكر به اينجا رسيد كه دين، پيامبر، مذهب و... همه ابزاري براي فريب مردم بوده است، بايد بتوانند در نشريات و محافل تخصصي حرف خود را بيان كنند و در مقابل اسلام‌شناسان بيايند حرف خود را بزنند.

وي خاطرنشان كرد: خدمتي كه امثال كسروي و حزب توده به اسلام كردند، هيچ‌كس نكرده است، اينها با شبهاتي كه در جامعه مطرح كردند، علما وارد ميدان شدند و جواب آنها را دادند و گوهر اسلام آشكار شد. همچنين آنهايي كه به زن هجوم كردند و حقوق او را زير سؤال بردند، موجب شدند شهيد مطهري كتاب حقوق زن در اسلام را بنويسيد، اينها به طور غير مستقيم و ناخواسته به اسلام خدمت مي‌كنند.

اين نماينده مجلس ادامه داد: بالاخره بايد جايي و مكاني باشد كه اينگونه افراد بتوانند حرفشان را بزنند، نه اينكه در روزنامه‌ها و رسانه‌ بحث‌هاي عقيدتي را مطرح كنند و مردم عادي وحشت بكنند، بلكه بايد در مكان‌هاي تخصصي اين مباحث بايد مطرح شود و از طرف علما پاسخ داده شود. اما اين وضعيت در جمهوري اسلامي مسلماً در حد مطلوب نبوده است.

مطهري با تاكيد بر اينكه ما بايد برخي از حساسيت‌ها كم نكنيم و نترسيم،گفت: يك نقصي كه در كار ما وجود دارد اين است كه فكرمي‌كنيم جمهوري اسلامي يك موجود نحيف است و اگر چند نفر پيدا شوند و اعتراض كنند و فرياد بزنند، انقلاب از بين مي‌رود، اينجور نيست. انقلاب آنچنان ريشه‌هاي محكمي دارد كه به هيچ وجه با اين حرف‌ها آسيب نمي‌بيند.

وي با يادآوري مسائل بعد از انتخابات 88 خاطرنشان كرد: در بحران‌هاي اخير من در مصاحبه‌هايم گفتم، ما بي‌جهت اينقدر از كساني كه به هر دليلي به انتخابات اعتراض داشتند و فكر مي‌كردند تقلب شده وحشت كرديم، بايد مي‌گذاشتيم چند بار شعار دهند، تجمع كنند تلويزيون پخش كند و وقتي هيجان آنها پايين آمد، آن موقع كه حداكثر صد هزار نفر باقي مي‌ماندند كه به دنبال آشوب بودند، آن موقع بايد سخت گرفته مي شد، نه اينكه از زور اول باتوم به دست بگيريم، گاهي اوقات اشتباه در مديريت بحران است، اما بايد توجه داشت در چنين بحران‌هايي تصميم‌گيري سخت است، چرا كه هيچ تضميني وجود ندارد كه اگر اجازه تجمع داده مي‌شد افراد بيشتري كشته نمي‌شدند، امثال ما هم نمي‌توانند چنين ادعايي بكنند، ولي آنچه كه به نظر مي‌آيد اين است ما نبايد بي‌جهت از حرف مخالف وحشت داشته باشيم.

اين نماينده مجلس ياداور شد: شهيد مطهري مي‌گويد: جوانان ما فكر نكنند كه با جلوگيري از افكار مخالف به اسلام خدمت مي‌كنند، اين اشتباه است، چرا كه روش پيامبر اسلام و ائمه‌هاي اين نبوده است، ما بايد كم كم تمرين كنيم كه افراد بتوانند حرفشان را بزنند، حرف ما اين است كه ترسي از افكار مخالف نداريم، ما در همه زمينه‌ها منطق قوي داريم، در زمينه نظام حكومتي، اقتصادي، خانوادگي، جزايي و حقوقي... حرف داريم، اگر ضعفي است از ضعف مديريت ماست.

مطهري گفت: اگر آزادي بدهيم كه اينها حرفشان را بزنند معلوم مي‌شود كه چيز خاصي را در پشت حرف‌هاي آنها نيست، اما اگر جلوگيري شود مشكل ايجاد مي‌شود. نيازي به سخت‌گيري ما نبوده است، لذا ما بايد رفتارهاي خود را اصلاح كنيم.