بیکاری فارغ‌التحصیلان در بوته فراموشی

از سوی دیگر این موضوع ناکارآمدی و نامتناسب بودن سامانه برنامه‌ریزی در نظام آموزش‌عالی با نیازهای بازار کار کشور را به اثبات می‌رساند.در حالی که آمار نرخ بیکاری فارغ‌التحصیلان دانشگاهی بالاست، فارغ‌التحصیلان مراکز مهارت‌آموزی با کمترین نرخ بیکاری مواجه هستند. وزیر کار و امور اجتماعی اخیرا در این باره گفت: هم‌اکنون وضعیت اشتغال افرادی که تحصیلات کمتری دارند و زیر دیپلم هستند بهتر از فارغ‌التحصیلان دانشگاهی است.

کد خبر: ۱۵۳۴۲۵

تاریخ: ۲۲ اسفند ۱۳۸۹ - ۱۱:۵۴

همشهری: با آنکه هر روز بر تعداد فارغ‌التحصیلان بیکار افزوده می‌شود و اغلب کارشناسان ناکارآمدی نظام آموزش عالی کشور را مقصر می‌دانند اما وزیر علوم مدعی‌شد رشته‌هایی که در دانشگاه‌های ایران وجود دارد مطابق با نیازهای کشور است.

به گزارش واحد مرکزی خبر، کامران دانشجو گفت: کل رشته‌هایی که در ایران تدریس می‌شود، مجموعا در سطح بسیار بالا و مطابق با نیازهای کشور است، ولی دولت برنامه مناسب و خوبی برای افزایش آموزش‌های مهارتی در دانشگاه‌ها دارد. وی درباره برنامه‌های وزارت علوم برای افزایش رشته‌های کاربردی در دانشگاه‌ها اظهار کرد: خوشبختانه رشته‌هایی که اکنون در دانشگاه‌ها تدریس می‌شود، متناسب با نیازهای روز است؛ به‌طور مثال رشته‌های فنی و مهندسی دانشگاه‌های ایران در بالاترین سطح مطابق با استانداردهای جهانی تدریس می‌شود.

بیکاری دانشگاهی‎ها 20 برابر زیر‌دیپلم‌ها

این تعریف و تمجید از وضعیت آموزش عالی در حالی است که وزرای کار و امور اجتماعی دولت‌های نهم و دهم بارها تأکید کرده‌اند که رشته‌های دانشگاهی از کارایی لازم برخوردار نیستند و نیازهای صنعت را برآورده نمی‌کنند. نرخ بیکاری فارغ‌التحصیلان بیش از نرخ متوسط بیکاری جامعه است. افراد دیپلمه به‌دلیل نداشتن مهارت، بیکاری و فشارهای اجتماعی، سعی می‌کنند به طرق مختلف و حتی در رشته‌هایی که بازار کار ندارند، ادامه تحصیل دهند، البته این گروه پس از فارغ‌التحصیلی نیز توقع دارند با وضعیت بهتری نسبت به گذشته جذب بازار کار شوند ولی آمار نرخ بیکاری فارغ‌التحصیلان نشانگر مشکلات ساختاری در بازار کار و نظام آموزشی کشور است.

عبد‌الرضا شیخ‌الاسلامی اظهار داشت: بررسی‌ها نشان می‌دهد که نرخ بیکاری زیر دیپلم‌ها اکنون یک درصد و افراد دارای مدرک لیسانس 20 درصد یعنی 20 برابر افراد کم سواد است که این نشان می‌دهد آموزش‌ها هیچ ربطی به نیازهای بازار کار ندارند. وی منابع انسانی کشور را خلاق و با هوش دانست و افزود: متأسفانه نظام آموزش رسمی تئوریک کشور کفایت لازم را برای پاسخگویی به نیازهای بازار کار ندارد و آموزش‌ها تقاضامحور نیست؛ بنابراین نحوه آموزش با نیازهای بازار کار نسبتی ندارد. همچنین جذب دانش‌آموختگان در دستگاه‌های دولتی به‌عنوان بزرگ‌ترین استخدام کننده، کاهش یافته است. از طرفی بخش خصوصی نیز توان جذب این همه دانش‌آموخته بیکار را ندارد. به اعتقاد کارشناسان، بیکاری فارغ‌التحصیلان دانشگاهی با تحصیلات آکادمیک و دانش تئوریک بالا ولی سطح مهارت و تخصص پایین، نشانگر این واقعیت است که بازار کار کشور بسیار هوشمند عمل می‌کند و به تخصص نیروی کار بیش از مدرک آنها اهمیت می‌دهد.

تحصیل 85 درصد دانشجویان در 25 رشته

مدیرکل دفتر نظارت و ارزیابی وزارت علوم نیز اخیرا گفت: رشته‌هایی در کشور در حال تدریس هستند که از نظر تعداد دانشجو اشباع شده‌اند، به‌گونه‌ای‌که اکنون حدود 85 درصد دانشجویان ما تنها در 25 رشته تحصیل می‌کنند که این مسئله فاجعه است. با آنکه وزیر علوم تأکید دارد که همه رشته‌ها مطابق نیازهای کشور است اما عامری، مدیرکل دفتر نظارت و ارزیابی این وزارتخانه اعلام کرد: رشته‌هایی در حال تدریس هستند که 30هزار فارغ‌التحصیل بیکار دارند، وی افزود: اما از طرف دیگر به‌عنوان مثال در رشته مکانیک با گرایش ساخت تولید که مورد نیاز کشور است به‌علت عدم‌وجود امکانات و زیرساخت‌های لازم کمتر مورد توجه قرار می‌گیرد.