سقوط در آسمان ایران؛ وقتی شکارچی‌ها جای شکار نشستند

آن‌ها آمده بودند برای قدرت‌نمایی، برای این‌که نشان بدهند هنوز آسمان منطقه در اختیارشان است؛ اما چند دقیقه بعد، همان آسمان تبدیل شد به صحنه سقوط. دو جنگنده آمریکایی وارد شدند، دیده شدند، رهگیری شدند و در نهایت، یکی‌یکی از صفحه آسمان حذف شدند. حالا نه فقط لاشه‌ها روی زمین مانده، بلکه یک سؤال بزرگ هم روی میز است؛ چه شد که آن برتری معروف، این‌طور فرو ریخت؟

کد خبر: ۱۳۶۵۲۶۰

تاریخ: ۱۵ فروردين ۱۴۰۵ - ۱۱:۳۲

به گزارش تابناک، هیچ‌چیز ناگهانی نبود. این یک اتفاق لحظه‌ای یا تصادفی نبود. از همان لحظه‌ای که این پرنده‌ها وارد محدوده شدند، زیر نظر بودند. آسمان ساکت بود، اما زیر این سکوت، یک شبکه کامل در حال کار بود؛ رادارها، دیده‌بانی‌ها، تحلیل مسیر، تشخیص الگو. این‌جا دیگر مثل جا‌های دیگر نبود که بشود راحت وارد شد، زد و برگشت.

اولین اشتباه آنها همین بود؛ تصور کردند هنوز همان بازی قدیمی در جریان است.

یکی از این جنگنده‌ها، F-۱۵E Strike Eagle بود؛ پرنده‌ای که سال‌ها با آن عملیات کرده اند ، بمباران کرده‌اند و بدون دردسر برگشته‌اند. در کنارش، گزارش‌ها از سقوط یک A-۱۰ Thunderbolt II هم می‌گوید؛ هواپیمایی که به زره و مقاومتش معروف است، به این‌که حتی با آسیب هم برمی‌گردد. اما این بار، قصه فرق داشت.

این بار، هدف فقط دیدن نبود؛ شکار بود.

رهگیری از چند لایه انجام شد. مسیر‌ها خوانده شد، ارتفاع‌ها بررسی شد و در لحظه‌ای که کمترین انتظار وجود داشت، قفل نهایی بسته شد. این یعنی دیگر خبری از فرار ساده نیست. وقتی چند جهت همزمان وارد عمل شوند، حتی پیشرفته‌ترین جنگنده هم فرصت واکنش درست پیدا نمی‌کند؛ و بعد، همان لحظه‌ای که همه‌چیز را عوض می‌کند؛ برخورد.

در چند ثانیه، برتری تبدیل به سقوط می‌شود. جنگنده‌ای که با اعتماد به نفس آمده، تبدیل می‌شود به هدفی در حال سوختن. خلبانی که در حال اجرای مأموریت بوده، ناگهان وارد سناریوی بقا می‌شود. اجکت، فرود اضطراری، و بعد... سکوت.

از همین‌جا، داستان وارد فاز دوم می‌شود؛ فازی که برای آمریکا حتی از خود سقوط هم سنگین‌تر است.

گزارش‌ها از مفقود شدن حداقل یکی از خلبان‌ها خبر می‌دهد. یعنی هنوز یک نفر آن پایین است. زنده یا زخمی، پنهان یا سرگردان؛ و این یعنی یک بحران باز.

در همان لحظه، زمین هم بیدار می‌شود.

نیرو‌های امنیتی، یگان‌های عملیاتی، و مهم‌تر از همه، نیرو‌های مردمی وارد میدان می‌شوند. بسیج، نیرو‌های محلی، عشایری که این زمین را بهتر از هر نقشه‌ای می‌شناسند. جست‌و‌جو شروع شده؛ نه به شکل پراکنده، بلکه به‌صورت حلقه‌ای. منطقه به منطقه بسته می‌شود، مسیر‌ها کنترل می‌شود، هر رد و نشانه‌ای بررسی می‌شود.

اینجا دیگر تکنولوژی تنها نیست؛ زمین دارد بازی می‌کند.

عشایری که سال‌ها در این مناطق زندگی کرده‌اند، حالا تبدیل به چشم‌های زنده این عملیات شده‌اند. کسی نمی‌تواند راحت جابه‌جا شود، کسی نمی‌تواند بدون دیده شدن حرکت کند. هر مسیر، هر دره، هر ارتفاع، زیر نظر است.

برای خلبانی که آن پایین افتاده، این یعنی زمان علیه اوست.

برای آمریکا، این یعنی یک سناریوی بدتر از بد. سقوط جنگنده، قابل هضم است؛ اما خلبان مفقود، یعنی بحران. یعنی فشار رسانه‌ای، یعنی نگرانی اطلاعاتی، یعنی یک ضربه مستقیم به اعتبار؛ و این دقیقاً همان جایی است که ماجرا از یک حادثه نظامی، تبدیل به یک رسوایی می‌شود.

سال‌هاست که آمریکا با تکیه بر برتری هوایی، میدان را مدیریت کرده. وارد شده، زده و برگشته. اما حالا، همین فرمول دارد می‌شکند. وقتی جنگنده‌ای مثل F-۱۵ در چنین شرایطی ساقط می‌شود، یعنی دیگر آن حاشیه امن وجود ندارد.

یعنی هر پرواز، یک ریسک واقعی است.

یعنی هر خلبان، قبل از بلند شدن، این احتمال را در ذهنش دارد که شاید برگشتی در کار نباشد.

این تغییر، کوچک نیست. این همان شکافی است که اگر عمیق‌تر شود، کل معادله را عوض می‌کند.

از نظر عملیاتی، این اتفاق نشان می‌دهد که یک لایه دفاعی واقعی شکل گرفته؛ نه روی کاغذ، نه در مانور، بلکه در میدان واقعی. لایه‌ای که می‌تواند کشف کند، صبر کند، و در لحظه درست ضربه بزند؛ و مهم‌تر از آن، این‌که این فقط یک مورد نیست؛ یک نشانه است.

نشانه‌ای از این‌که آن تصویری که سال‌ها ساخته شده بود، دیگر کامل نیست. این‌که آسمان منطقه، دیگر یک‌طرفه نیست. این‌که هر ورود، ممکن است به خروجی تبدیل شود که هیچ‌کس انتظارش را نداشته باشد.

در دل این اتفاق، یک تصویر ماندگار شکل گرفته؛ تصویری از جنگنده‌ای که با اطمینان وارد می‌شود و در سکوت سقوط می‌کند. تصویری که بیشتر از هر تحلیل و گزارشی، حرف می‌زند؛ و حالا، در همان زمین، جست‌و‌جو ادامه دارد.

نه فقط برای پیدا کردن یک خلبان، بلکه برای تثبیت یک واقعیت:

اینجا دیگر آسمان امنی برای کسی نیست در اصل برای هیچ متخاصمی امن نیست !