گازهای مشعل؛ هدررفت ثروت ملی و آسیب زیست‌محیطی

یک کارشناس معتقد است نخستین زیان فلرینگ، سوزاندن گازی است که ارزش اقتصادی دارد و می‌تواند خوراک بسیاری از واحدهای صنعتی باشد. ازسوی دیگر سوزاندن این گازها یکی از عوامل آلایندگی است که به محیط زیست، شهرها و روستاهای اطراف آسیب می‌زند و در تغییرات اقلیمی نیز اثرگذار است؛ بنابراین هرچه بتوانیم این گازها را جمع‌آوری کنیم، هم از نظر اقتصادی و هم از نظر زیست‌محیطی به نفع کشور است.

کد خبر: ۱۳۵۷۸۴۵

تاریخ: ۲۷ بهمن ۱۴۰۴ - ۱۱:۲۳

به گزارش سرویس انرژی تابناک: سیدمهدی حسینی - کارشناس حوزه نفت و گاز- در گفت‌وگو با ایسنا، درباره جمع‌آوری گازهای فلر اظهار کرد: در بررسی امکان جمع‌آوری گازهای فلر باید موضوع را از منظر اقتصادی نگاه کرد، مجموعه‌هایی که در کنار هم قرار دارند و حجم گازی که قرار است جمع‌آوری شود، باید با هزینه‌هایی که برای این کار صرف می‌شود مقایسه شوند تا مشخص شود اجرای طرح اقتصادی هست یا خیر. برای مثال اگر در نقطه‌ای حجم کمی گاز تولید شود، به‌ویژه در دریا که از نقاط مختلف باید جمع‌آوری انجام شود، ممکن است از نظر اقتصادی توجیه‌پذیر نباشد.

این کارشناس ادامه داد: اگر سیاست‌گذاری درستی انجام شود، یکی از بهترین کارها این است که چه توسط خود صنعت نفت و چه با مشارکت دیگران، گازهای فلر جمع‌آوری شود تا از سوختن و ایجاد آلودگی جلوگیری شود. همچنین باید بخش خصوصی را در این حوزه درگیر کرد.  به‌عنوان مثال می‌توان برای صنایع کوچک و کم‌هزینه مانند نیروگاه‌های کوچک در مناطقی که انتقال برق صرفه اقتصادی ندارد، اما گاز فلر در دسترس است، از این گاز استفاده کرد.

جمع‌آوری همه مشعل‌ها همیشه توجیه اقتصادی ندارد

حسینی افزود: پیشنهاد من این است که گازی که در حال سوختن است، به سرمایه‌گذار داده شود؛ حتی به‌صورت رایگان، مشروط بر اینکه سرمایه‌گذاری انجام دهد. محصولی که بخش خصوصی از این فرآیند به دست می‌آورد، چه برق باشد و چه محصولات دیگر، می‌تواند با تعهد خرید دولت و با قیمت منطقی همراه شود تا برای سرمایه‌گذار صرفه اقتصادی داشته باشد. در این صورت می‌توان بسیاری از مشعل‌ها را جمع‌آوری کرد، هرچند جمع‌آوری تک‌تک مشعل‌ها در همه نقاط کشور الزاماً از نظر اقتصادی ممکن نیست.

وی در پاسخ به این سؤال که مهم‌ترین چالش در این مسیر چیست؟ تصریح کرد: چالش اصلی صنعت نفت در شرایط فعلی، موضوع سرمایه‌گذاری است. امروز صنعت نفت با توجه به مشکلات موجود، به‌ویژه تحریم‌ها، در جذب سرمایه با محدودیت جدی مواجه است. سهمی که در بودجه برای سرمایه‌گذاری اعلام شده کافی نیست، بنابراین نمی‌توان انتظار سرمایه‌گذاری گسترده داشت.

این کارشناس حوزه نفت و گاز با اشاره به عدم جذب سرمایه‌گذار خارجی گفت: به دلیل تحریم‌ها عملاً سرمایه‌گذار خارجی در صنعت نفت حضور ندارد. اگر مشکلات در حوزه دیپلماسی بین‌المللی حل شود، می‌توان حجم زیادی از سرمایه و همچنین فناوری‌های مورد نیاز را جذب کرد؛ فناوری‌هایی که در حال حاضر در اختیار نداریم.

حسینی تاکید کرد: بحث تنها فلر نیست، بلکه کل پروژه‌های بالادستی و پایین‌دستی صنعت نفت مطرح است. چرا باید بنزین وارد کنیم؟ به دلیل کمبود پالایشگاه. باید پالایشگاه ساخته شود و بخش پایین‌دستی توسعه یابد. ما ۶۰۰ میلیارد بشکه نفت درجا داریم بخش محدودی از آن استخراج می‌شود. در حالی که با فناوری‌های جدید می‌توان ضریب برداشت را افزایش داد و از هدررفت ثروت ملی جلوگیری کرد.

وی با اشاره به میدان‌های بزرگ نفتی کشور از جمله اهواز، مارون، گچساران، آغاجاری و بی‌بی‌حکیمه اظهار کرد: این میدان‌ها در شیب نزولی قرار دارند و با فناوری‌های نوین می‌توان افت تولید آن‌ها را کنترل و ثروت ملی را حفظ کرد. همچنین در میدان‌های گازی، به‌ویژه در جنوب کشور، موضوع فشارافزایی نیازمند سرمایه‌گذاری جدی بوده و در این زمینه نیز اقدام کافی صورت نگرفته است.

چالش اصلی صنعت نفت؛ کمبود سرمایه‌گذاری

حسینی با بیان اینکه جذب سرمایه کلید حل بسیاری از مشکلات صنعت نفت است، گفت: اگر بتوانیم سرمایه‌های سنگین را جذب کنیم، هم تولید افزایش می‌یابد و هم ثروت بیشتری برای کشور ایجاد می‌شود. در غیر این صورت، هم در میادین مشترک و هم در سایر پروژه‌ها با چالش مواجه خواهیم بود.

وی درباره مزایای زیست‌محیطی جمع‌آوری گازهای فلر نیز گفت: نخستین زیان فلرینگ، سوزاندن گازی است که ارزش اقتصادی دارد و می‌تواند خوراک بسیاری از واحدهای صنعتی باشد. از سوی دیگر، سوزاندن این گازها یکی از عوامل آلایندگی است که به محیط زیست، شهرها و روستاهای اطراف آسیب می‌زند و در تغییرات اقلیمی نیز اثرگذار است. بنابراین هرچه بتوانیم این گازها را جمع‌آوری کنیم، هم از نظر اقتصادی و هم از نظر زیست‌محیطی به نفع کشور است.

این کارشناس حوزه نفت و گاز در پایان درباره نقش قوانین و سیاست‌گذاری‌های دولتی گفت: از نظر مقرراتی محدودیت خاصی برای وزارت نفت در این زمینه وجود ندارد و این وزارتخانه اختیار لازم را دارد. ضرورتی ندارد برای هر اقدام، قانون جدیدی تصویب شود؛ بلکه باید منابع مالی در بودجه پیش‌بینی شود. مشکل اصلی، کمبود سرمایه است نه خلأ قانونی.