قاءم پناه: اگر مردم را از دست بدهیم، مشروعیت نظام دچار آسیب می‌شود

سخنان قابل تامل معاون پزشکیان از عصبانیت و رنج مردم

معاون اجرایی رئیس‌جمهور با تشریح عوامل و دلایل شکل گیری نارضایتی‌ها و اعتراضات اخیر به بخش‌های مختلف دولت توصیه کرد که با خانواده همه جانباختگان و آسیب‌دیدگان دیدار کرده و با آنان همدردی کنند.

کد خبر: ۱۳۵۶۴۱۰

تاریخ: ۱۹ بهمن ۱۴۰۴ - ۱۹:۳۱

به گزارش تابناک، محمدجعفر قائم‌پناه، معاون اجرایی رئیس‌جمهور در نشست وبیناری با استانداران کشور که پیش از ظهر امروز برگزار شد، با تبریک ایام مبارک دهه فجر و سالگرد پیروزی انقلاب اسلامی به جایگاه مردم در نظام جمهوری اسلامی اشاره بر بر ضرورت بازتعریف مأموریت مرکز ارتباطات مردمی نهاد ریاست‌جمهوری در دولت وفاق ملی تأکید کرد.

اگر مردم را از دست بدهیم، مشروعیت و رسمیت نظام دچار آسیب می‌شود

وی با اشاره به دیدگاه‌های رئیس‌جمهور مبنی بر اینکه مردم ولی‌نعمت و ارباب مسئولان هستند، گفت: تأکید بر ولی‌نعمت بودن مردم از ویژگی‌های بارز انقلاب اسلامی است و هر زمان که مردم در کنار نظام باشند، مشکلات قابل حل خواهد بود، اما اگر خدای ناکرده مردم را از دست بدهیم، مشروعیت و رسمیت نظام دچار آسیب می‌شود.

معاون اجرایی رئیس‌جمهور با بیان اینکه تاکنون بخش عمده فعالیت‌های مرکز ارتباطات مردمی نهاد ریاست‌جمهوری و مراکز ارتباطات مردمی استانداری‌ها معطوف به دریافت شکایات، نامه‌ها، درخواست‌های فردی و تماس‌های تلفنی بوده است، افزود: در این روند، ارتباط واقعی با نمایندگان آحاد مردم تا حد زیادی مغفول مانده بود. بررسی‌ها نشان می‌دهد بیش از ۹۵ درصد درخواست‌های مردمی مربوط به تقاضای شغل، وام یا کمک‌های بلاعوض بوده که طبیعتاً امکان پاسخگویی به همه آن‌ها وجود ندارد و این شیوه، عادلانه نیست.

قائم‌پناه با تأکید بر اینکه قرار نیست صرفاً براساس ارسال نامه، برای افراد شغل ایجاد یا تسهیلات اعطا شود، تصریح کرد: بسیاری از این درخواست‌ها ریشه در مشکلات محلی داشته و تنها در موارد محدودی پیشنهادهایی برای حل مسائل استانی یا ملی ارائه شده است. این شکل از ارتباط تاکنون غالب بوده و نیازمند اصلاح اساسی است.

باید پیش از بروز بحران‌ها، با نمایندگان اقشار مختلف مردم گفتگو و برای رفع مشکلات اقدام کرد

وی با تشریح رویکرد دولت وفاق ملی در حوزه ارتباطات مردمی اظهار کرد: سیاست جدید، جایگزینی ارتباط فردی با ارتباط نظام‌مند از طریق تشکل‌های مردم‌نهاد است. همان‌گونه که در حوزه بهداشت، رویکرد فعال مؤثرتر از انتظار برای مراجعه مردم است، در حوزه حکمرانی نیز باید پیش از بروز بحران‌ها، با نمایندگان اقشار مختلف مردم گفت‌وگو و در چارچوب وظایف قانونی دستگاه‌های اجرایی برای رفع مشکلات اقدام کرد، نه اینکه پس از شکل‌گیری تجمعات وارد گفت‌وگو شویم.

معاون اجرایی رئیس‌جمهور با اشاره به تجربه نظرسنجی‌های پیش از سفرهای استانی گفت: پیش از سفرها، از مردم درباره چهار مسئله اصلی و اولویت‌دار استان‌ها نظرسنجی می‌شد و نظرات آن‌ها در حوزه‌هایی مانند کشاورزی، گردشگری، گازرسانی و امکانات رفاهی و فرهنگی دریافت و براساس همین نظرسنجی‌ها، تخصیص منابع و بودجه در دستورکار قرار می‌گرفت.

تغییر رویکرد در ارتباط با مردم یک نیاز جدی است

وی همچنین به انجام نظرسنجی‌های ملی از عملکرد دستگاه‌های اجرایی اشاره کرد و افزود: در این نظرسنجی‌ها که تقریباً همه وزارتخانه‌ها به جز دو یا سه مورد را شامل می‌شد، مشخص شد اکثریت مردم از عملکرد دستگاه‌های اجرایی رضایت ندارند و در برخی استان‌ها میزان رضایت به حدود ۲۵ تا ۴۰ درصد می‌رسد. نتایج این رتبه‌بندی‌ها به وزرا و استانداران اعلام شد و نشان داد ضرورت تغییر رویکرد در ارتباط با مردم یک نیاز جدی است.

قائم‌پناه تأکید کرد: در رویکرد جدید، به جای تمرکز بر مشکلات فردی، مسائل استانی و ملی موردتوجه قرار گرفت و پیش از آنکه مردم مطالبات خود را مطرح کنند، از آن‌ها پرسیده شد که چه مشکلاتی دارند.

وی ارتباط‌گیری با نخبگان و دانشگاهیان را از اولویت‌های اصلی دانست و گفت: رئیس‌جمهور به‌صورت مستمر با نخبگان دانشگاهی، اقتصادی، تولیدکنندگان و شرکت‌های دانش‌بنیان در ارتباط است و در موضوعاتی مانند بحران آب، از ظرفیت دانشگاه‌ها برای ارائه راهکار استفاده شده است. بر همین اساس، از استانداران و مراکز ارتباطات مردمی استان‌ها انتظار می‌رود ارتباط با نخبگان را در رأس برنامه‌های خود قرار دهند.

معاون اجرایی رئیس‌جمهور همچنین بر ضرورت تعامل گسترده با نهادهای مدنی، تشکل‌های مردم‌نهاد، احزاب سیاسی، تشکل‌های صنفی، اتاق‌های اصناف، تشکل‌های دانشجویی، دانش‌آموزی، انجمن‌های علمی، محیط‌زیستی، هنری، فرهنگی و مذهبی تأکید کرد و گفت: ارتباط با این تشکل‌ها باید مستمر، سیستماتیک و در شرایط آرامش و پیش از بروز بحران‌ها برقرار شود، نه صرفاً در زمان اعتراضات.

استانداران و مدیران باید با تشکل‌های دانشجویی و حتی منتقدان گفت‌وگو کنند

وی با اشاره به اهمیت شنیدن صدای مخالفان تصریح کرد: آزادی بیان زمانی معنا دارد که نقد و نظر مخالفان شنیده شود، نه فقط صدای موافقان. استانداران و مدیران باید با تشکل‌های دانشجویی، حتی منتقدان سیاست‌های دولت و استان، گفت‌وگو کنند.

قائم‌پناه نقش زنان و جوانان را در ارتباطات مردمی بسیار مهم دانست و افزود: مشارکت زنان در عرصه‌های اجتماعی و مدیریتی باید تقویت شود و ارتباط مستقیم با تشکل‌های زنان، به‌ویژه در مناطقی که صدای آن‌ها کمتر شنیده می‌شود، ضروری است.

وی با اشاره به حوادث اخیر کشور گفت: این حوادث علل مختلف اقتصادی، سیاسی و اجتماعی دارد. تورم فرسایشی، بی‌ثباتی نرخ ارز و مشکلات معیشتی، ناامیدی و نارضایتی ایجاد می‌کند و نمی‌توان این عوامل را نادیده گرفت. دولت در تلاش است این مشکلات را برطرف کند و اقداماتی مانند تک‌نرخی کردن ارز با هدف ایجاد ثبات در بازار در همین راستا انجام شده است.

قائم پناه ادامه داد: اینکه یارانه را از ابتدای زنجیره به انتهای زنجیره ببریم، تحول بزرگی بود که تاکنون موفق بوده و امیدوارم بتوانیم تا حدودی مشکلات اقتصادی را حل کنم ولی همه تلاش این است که میزان تورم را کاهش دهیم.

بین کسانی که اعتراض دارند و کسانی که برای دشمن کار می‌کنند تفاوت قائل شویم

معاون اجرایی رئیس‌جمهور در ادامه با تاکید بر اینکه یکی از علل اصلی حوادث اخیر می‌تواند اقتصادی باشد، ظهار کرد: موضوع بعدی سیاسی است؛ جو امنیتی در بعضی از استان‌ها و بعضی شهرها وجود دارد و این است که ما خودی و غیرخودی خیلی می‌کنیم ما باید بین کسانی که اعتراض دارند با کسانی که برای دشمن کار می‌کنند تفاوت جدی قائل شویم. به جوانی دانشجو، کاسب، زن و مردی که به سیاست‌های دولت و حاکمیت اعتراض دارد احترام بگذاریم همان طور مقام معظم رهبری و ریاست جمهور گفتند.

ضرورت ایجاد محل‌هایی برای تجمعات اعتراضی

قائم‌پناه ضمن بیان اینکه باید اعتراضات مردم را به رسمیت بشناسیم و از هیچ اعتراضی نهراسیم، خاطرنشان کرد: اعتراض مسالمت آمیز نشان از زنده بودن جامعه است؛ ما باید محل‌هایی را مشخص کنیم که مردم عزیز کشور اگر حرفی برای گفتن دارند و فریادی می‌خواهند بکشند برسر ما حاکمان به آنجا بروند. باید گوش شنیدن فریاد معترضین کشور را داشته باشیم. خواهش من این است که قبل از این که فریادشان بلند شود ما به استقبال آن‌ها برویم و اعتراضشان را بشنویم.

سبک زندگی مردم را به رسمیت بشناسیم

وی با اشاره به اینکه باید جوانان را دریابیم، گفت: این یاس و ناامیدی که بین برخی از جوانان ما هست باید تبدیل به امید شود. باید از طرح نکات و اقداماتی که روح جامعه را آزرده می‌کند، بپرهیزیم. به حریم خصوصی و مسائل مذهبی مردم کمتر ورود کنیم. باورهای مردم را مورد تمسخر قرار ندهیم و به آن‌ها ارزش بگذاریم. سبک زندگی افراد جامعه را به رسمیت بشناسیم و کمک کنیم با دخالت‌هایی در امور اجتماعی عرصه را بر جوانان و زنان و مردان این کشور تنگ نکنیم.

معاون اجرایی رئیس جمهور ادامه داد: باید سعی کنیم تا جایی که امکان دارد باورها را اصلاح کنیم، نه اینکه با ظواهری که ناشی از باورهای مردم هست برخورد کنیم. بنابراین علل اقتصادی و سیاسی و اجتماعی و فرهنگی که نمی‌خواهم ورود پیدا کنم از علل حوادث اخیر است به اضافه این که این نارضایتی که ناشی از سه عامل قید شده و و مسائل فرهنگی بود به وسیله دشمنان قسم‌خورده کشور تشدید شد و منجر به حوادث تلخی شد که نباید فراموش کنیم و اجازه بدهیم تکرار شود.

معاون اجرایی رئیس‌جمهور تصریح کرد: شکاف و نارضایتی که قبلا وجود داشت با هدایت عوامل خارجی عمیق‌تر و عاطفی‌تر و خشونت‌بارتر شد، این خشونت خانمان سوز است و این ناشی از ناامیدی محض است که در کشور ما به وجود آمده بود و عوامل خارجی درصدد آمدند از این نارضایتی مردم استفاده کنند و از قبل هم سازمان دهی کرده بودند؛ باور بخش‌هایی از جامعه ما این است که دولت و حاکمیت ما ناکارآمد است و آنها تردید دارند که سیستم بتواند حق آنان را ادا کند، ما باید این باور را تغییر دهیم و اصلاح کنیم.

مردم باید باور کنند که می‌توانند حق‌شان را از درون سیستم بگیرند

قائم‌پناه خطاب به استانداران گفت: ما و شما و ادارات و نهادهای امنیتی و نظامی و اجرایی و نهادهای قضایی باید این امکان و باور را در مردم فراهم کنند که از درون سیستم حق به آن‌ها داده می‌شود. اگر این احساس شود و تردید کنند درون نظام نمی‌توانند احقاق حق شود نا امیدی سیاسی به بی پناهی منجر می‌شود. وقتی جوان یا زن در کشوری احساس بی‌پناهی کند مجر به این خواهد شد که از عوامل خارجی درخواست کند. در این ناامیدی سیاسی برخی‌ها به دنبال این هستند که از خارج کمک بگیرند و این ناشی از این است که مردم نگاه دیگری دارند. این ناشی از انسداد مسیرهای درونی دادخواهی است.

معاون اجرایی رئیس جمهور ادامه داد: با خشم انباشته و مشکلات حل ناشده و این تصور که مردم هم احساس کنند گوشی برای شنیده شدن ندارند و محلی برای فریاد ندارند و وقتی به هر دری رجوع می‌کنند این در بسته شده طبیعی است که فکر می‌کنند باید از خارج کمک بگیرند. در این شرایط نیاز روانی به یک نیروی نجات‌بخش بیرونی ایجاد می‌شود و و این نشانه رادیکالیزه شدن ناامیدی و فرسایش امید مردم است. چرا باید اقلیت کمی از مردم بگویند خارجی‌ها کمک کنند همان هموطنانی که خارج از کشور ما هستند و مشخص است بخشی از آن‌ها از زدن این حرف‌ها نیت دیگری دارند.  ولی بالاخره ما باید بپذیریم در کشور ما بخشی از جامعه نگاهشان به بیرون است و ما باید پاسخ دهیم و خود را مسئول بدانیم که چرا در کشور ما هموطنانی وجود دارند که چنین نگاهی دارند.

ملت ایران وطن دوست هستند

وی با تاکید بر اینکه ملت ایران، ملتی وطن پرست و وطن دوست است، گفت: سابقه وطن دوستی و وطن پرستی ما به هزاران سال قبل برمی‌گردد. بنابراین اگر ما این نگاه را اصلاح نکنیم که از درون باید مشکلاتمان را حل کنیم و تا زمانی که ملت را یکپارچه تلقی نکنیم و خودی و غیرخودی کنیم و معترض را به رسمیت نشناسیم در واقع سرمایه اجتماعی و حس تعلق ملی‌مان را تضعیف کرده‌ایم.

وی خاطرنشان کرد: اتفاقی که بخشی از جامعه به آن دچار شده است این است که بدنبال نجات‌بخش خارجی است، چون قدرت داخلی را برای حل مسائل خود دارایی توانایی کافی نمی‌بیند. این که می‌گویم به این معنا نیست که اکثریت مردم اینگونه باشند، بلکه اقلیتی از مردم این نگاه را دارند؛ اما باید آن اقلیت را دریابیم  و ببینیم که چرا این نگاه را پیدا کردند و چرا باید یک جوان ایرانی پیدا شود که خدای ناکرده امیدش به ترامپ یا آمریکا باشد.

قائم پناه اضافه کرد: امید ما اول باید به خدا باشد و به خدا باشد و به خدا باشد و بعد به درون سیستم باشد به جمهوری اسلامی باشد و به دستگاه‌های اجرایی کشور باشد. چرا این پمپاژ ناامیدی رخ داده؟‌هرچند که تبلیغ دشمن زیاد است و از طرفی هم ما کم تبلیغ کردیم.  در این بخش که جامعه دچارش شده ما این باور را باید ایجاد کنیم که نهاد و کسی درون ساختار هست که درد را احساس می‌کند و قصد کمک و رفع مشکلات مردم را دارد.

همدرد خانواده‌های کشته‌شدگان هستیم

وی ادامه داد: در استان استاندار باید پناه بی‌پناهان باشد. باید بی‌پناهی را در کشور از بین ببریم و همه احساس کنند استاندار و مدیران کل پناهشان هستند. ارتباطات مردمی باید این فرایند را پیش ببرد. در این وضعیت بحرانی که قرار داریم چه پیامی باید بدهیم؟ نباید پیام خنثی اداری بدهیم. پیام‌های ما کمتر باید حقوقی باشد. باید گوش شنوایی باشیم که سیستم ما فریاد شما را می‌شنود نه به ظاهر بلکه در دل. مردم باید در دل باور کنند که همدردشان هستیم. خودمان هم باید در دل باور کنیم که همدرد معترضین هستیم . در دل باور کنیم که ما همدر خانواده‌های کشته‌شدگان اخیر هستیم.

رنج همه را به رسمیت بشناسیم/ به سراغ خانواده کشته‌شدگان و زندانیان برویم

معاون اجرایی رئیس‌جمهور ادامه داد: باید همدردی کنیم در درجه اول. باید این را در استان‌ها همه باید با استانداران صحبت کنیم. با درد مردم همدردی کنیم به خصوص برای حوادث اخیر. جان و کرامت انسان‌ها را گرامی بداریم. هر ایرانی همانطوری که در اطلاعیه ریاست جمهوری بود به مثابه یک ایران است یعنی جان ایرانی برای ما حرمت دارد. رنج همه را به رسمیت بشناسیم. رنج همه آسیب دیدگان و خانواده های آن‌ها را.  منظورم از همه یعنی از آن عزیزی که شهید شده و احترامش واجب است بر ما تا آن کسی که به دلایل مختلف یا غافل بوده، یا ناآگاه بوده و کشته شده است این را هم به عنوان آسیب دیده برویم سراغش. او هم ایرانی است. اگر او کشته شده زنش و فرزندش چه گناهی کرده است؟ باید به سراغ خانواده‌های آن‌ها برویم. اگر عزیزی الان در زندان است درست است مجرم است اما خانواده‌اش چه گناهی کرده است؟ خانواده او هم ایرانی است. رئیس جمهور و دولت، رئیس جمهور و دولت آحاد ملت ایران است. جدا نکنیم این‌ها را. همه باید تلاش کنیم تا نارضایتی را کاهش دهیم.

با مسئولیت پذیری و پاسخگویی با مردم عصبانی و ناراضی روبه رو شویم

قائم‌پناه افزود: نکته‌ای که ما در این وضعیت بحران باید بر آن تاکید کنیم این است که مسیر اصلاح درون زاست یعنی قول دهیم و واقعا سیستم را از داخل اصلاح کنیم و مشروعیت بخشی نکنیم به مداخلات بیرونی. واقعیت این است که مداخله بیرونی را باید نامشروع و غیروطن دوستانه جلوه دهیم و همین طور هم هست مگر ترامپ برای ما رفاه و آزادی می‌آورد؟‌ مگر ترامپ برای ما دموکراسی می‌آورد؟ کجای دنیا تاکنون یک کشور خارجی دموکراسی آورده است؟ مگراینکه ما خودمان از درون حرکت کنیم و بپذیریم بخشی از مردم عصبانی‌اند و عصبانی بودند. هم ایجاد برخی نارضایتی ازسوی ما و هم تحریک دشمنان قسم خورده ایران و رسانه هایشان موجب عصبانیت آنان شده و در این میان صدایشان شنیده نشد. باید با مسئولیت پذیری و پاسخگویی با مردم عصبانی و ناراضی روبه رو شویم. این ها مردم ما هستند و با مردم نمی‌شود از سر خشم وارد شویم.

وی خاطرنشان کرد: این را باید بپذیریم اعتراض نشانه زنده بودن جامعه است البته اعتراض و نه اغتشاش. آن که که ساعت ۹ شب و ده شب فراخوان می‌دهد یعنی کودتا. از اول انقلاب تا حالا هیچ اعتراضی را شبانه کسی دعوت نکرده است. ما زمان انقلاب ده صبح میدان آزادی بودیم. هیچ وقت تظاهرات یا اعتراضات ساعت شب انجام نمی‌شود. بخشی‌های از جامعه ما غافل بودند از این قصه و ما هم اشتباه کردیم. ما هم غافل شدیم وگرنه نباید می‌گذاشتیم جوانان به عرصه خیابان بیایند. وظیفه ما این است که اعتراض به ناامیدی و بی‌پناهی تبدیل نشود.

معاون اجرایی رئیس‌جمهور با بیان اینکه باید خطا را بپذیریم گفت: خطا را بپذیریم در سطح ملی و در سطح استان و در جهت آن اقدام کنیم. این کشور خانه همه ما ایرانیان است هرکس در این مرز و بوم زندگی می‌کند ایرانی است و در همین خانه باید مشکلش را حل کند. با نسخه‌های بیرونی هیچ وقت مشکل ما حل نخواهد شد. این باور را باید در مردم ایجاد کنیم که این کشور خانه همه ایرانیان است و همین خانه و در درون همین خانه ما باید مشکلات خودمان را حل کنیم. با نگاه به بیرون و نگاه به خارج هیچ مشکل از کشور ما حل نمی‌شود. هیچ کس دلسوزتر از خود مردم ایران برای آینده ایران عزیز نیستند. این را باید به باور مردم بیاوریم و این را باید با صدای بلند بگوییم که ما مردم ایران برای آینده ایران عزیز دلسوزتریم و راهکار داریم.

قائم‌پناه اظهار کرد: این روزها در آستانه چهلم حوادث اخیر هستیم. وظیفه ارتباطات مردمی استانداران و مدیران کل چیست؟ این موضوع فقط امنیتی و رسانه‌ای نیست. موضوع را امنیتی نکنیم. ما باید مدیریت روانی و سیاسی ناامیدی را انجام دهیم. یک بحران سیاسی و یک بحران روانی و یک خشم در بخشی از جامعه ایجاد شده است. سوگوارند خیلی از خانوارها. بالاخره ۲۶۰۰ نفر رسما شهید اعلام کردیم. سه هزار و اندی رسما کشته شده‌اند.

وی افزود: بالاخره یک طرف نیروهای نظامی و امنیتی و طرف دیگر نیروهای تروریستی بودند و وسط این‌ها مردم معترض و جوان‌های هیجانی و زنان و مردانی بودند که وسط این دو درگیری بودند . بخشی به شهادت رسیدند بی‌گناه. بخشی هم اسلحه به دست بودند و نیروهای امنیتی ما مجبور بودند با این‌ها برخورد کنند مگر تظاهرات یا اعتراض یعنی رفتن به پاسگاه‌های امنیتی مگر اعتراض با حمله به فرمانداری و پلیس شکل می‌گیرد؟ اعتراض یک شکل و شمایلی دارد. این اتفاق افتاده و باید با این اتفاق یک برخورد درست و مدیریتی انجام دهیم. با زبان در چارچوب کلی نظام نه این که خطوط قرمز نظام را عبور کنیم. باید ما با یک زبانی درست در چارچوب و مطالبه‌گری درون‌زا را ترسیم کنیم و تلاش کنیم که این مشکل به یک شکلی حل شود.

معاون اجرایی رئیس‌جمهور تصریح کرد: من از همه مدیران ارتباطات مردمی درخواستم این است که این جلسه شروعی باشد برای ارتباط بیشتر استانداران با ما و از همین حالا برنامه این باشد که معاونت ارتباطات مردمی و مدیران کل تلاش کنند با نهادهای مدنی جلسه تشکیل دهند و مرتب گفت‌وگو کنند. خواهش من این است که در چند روز آینده حتما و حتما از استانداران محترم، مدیران بنیاد شهید و مدیران کل و از خانواده‌های شهدا و حوادث اخیر دعوت کنیم. از خانواده جانباختگان دعوت کنید که حتما نشست داشته باشند. از خانواده زندانیان سرکشی کنید . مراجعه کنید. دعوت کنید. مدیران کل بنیاد شهید، ائمه جمعه و معتمدین محل بروید و خانواده عزیزان شهید را سرکشی کنید و تکریم کنید و آن‌ها که به دلایل دیگر کشته شدند و در درگیری‌ها کار خوبی نکردند ولی خانواده‌هایشان را دلداری دهید. بالاخره پدر و مادر و همسر و فرزند کسی که در زندان است هم ایرانی است. او هم ایرانی است. تحت تاثیر هیجان قرار گرفته بوده است.

قائم‌پناه در پایان خاطرنشان کرد: از فرمانداران بخواهید که بروند از خانواده شهدا و جانباختگان بازدید کنند و تسلای خاطر بگویند و احساس همدردی کنند حتی خانواده‌ای که همسرش در زندان است وظیفه ما این است که خانواده را برای همیشه ناراضی کنیم و برایش تبیین کنیم شرایط و اظهار همدردی کنیم که حادثه تلخ را شت سر و شاهد امید و دلخوشی مردم ایران را در دهه فجر فراهم آوریم.