قرعه‌کشی برای پرداخت ديه

قرعه‌كشي نيز صرفا جهت پرداخت ديه و نه تعيين قاتل است؛ ما نمي‌خواهيم با قرعه‌كشي قاتل را مشخص كنيم، بلكه مي‌خواهيم براي جلوگيري از هدر رفتن خون يك مسلمان حكم به ديه دهيم و اگر دو نفر متهم به قتل باشند و هر كدام ادعا كند كه ديگري كشته است و علم اجمالي بر وقوع قتل توسط يكي از آن دو نفر باشد و حجت شرعي بر قاتل بودن يكي اقامه نشود و نوبت به ديه برسد، با قيد قرعه ديه از يكي از آن دو نفر گرفته مي‌شود.

کد خبر: ۱۳۳۵۱۷

تاریخ: ۰۹ آذر ۱۳۸۹ - ۰۸:۳۱

طي روزهاي گذشته، صدور حكمي مبني بر تعيين قاتل به وسيله قرعه‌كشي در شعبه 1156 مجتمع قضايي بعثت در سطح رسانه‌ها بازتاب داشت كه شبهاتي درباره مواد قانوني و فقهي اين موضوع ايجاد كرد.

قاضي گيوكي، رييس شعبه 1156 مجتمع قضايي بعثت در گفت‌وگو با خبرگزاری فارس، در تشريح حادثه گفت: در ساعات پاياني 17 خرداد 74 فردي به نام اسدالله در جريان درگيري با دو نفر (منصور و شاپور) از ناحيه سر مورد اصابت چوب قرار گرفت و بر اثر ضربه مغزي به قتل رسيد.

گيوكي ادامه داد: تحقيقات براي شناسايي قاتلان آغاز شد تا اينكه يكي از متهمان به نام منصور دستگير شد و اعتراف كرد كه با ضربه چوب اسدالله را به قتل رسانده است. رييس شعبه 1156 مجتمع قضايي بعثت خاطرنشان كرد: در مراحل بعدي تحقيقات و با دستگيري شاپور، منصور ضمن انكار اعترافات قبلي خود، مدعي شد شاپور، اسدالله را به قتل رسانده است.

وي افزود: با توجه به اينكه قتل در ساعات پاياني شب رخ داده است، هيچ شخصي غير از قاتلان و مقتول در صحنه حادثه حضور نداشتند و شاهدي هم وجود ندارد. گيوكي ادامه داد: در اين موارد شبهه‌اي تحت عنوان «شبهه محصوره» پيش مي‌آيد و ما مي‌دانيم كه شخصي كشته شده و قطعا يكي از اين دو نفر مرتكب قتل شده است و دقيقا نمي‌دانيم كدام‌يك مرتكب قتل شده است. چون قتل با يك ضربه بوده، نمي‌توان مشاركت در قتل اعلام كرد. پس يقين داريم كه قتل توسط يكي از مظنونان صورت گرفته است.

وي با بيان اينكه در اين موارد طبق قاعده فقهي موضوع قصاص منتفي مي‌شود، ادامه داد: در اين موارد نمي‌توانيم دو نفر را به خاطر يك نفر قصاص كنيم، چون قطعا مي‌دانيم يكي بي‌گناه و ديگري قاتل است و نمي‌توان هر دو را قصاص يا هر دو را آزاد كرد، چرا كه در صورت قصاص هر دو نفر يك بي‌گناه كشته مي‌شود و چون قطعا يكي از آنها قاتل است، نمي‌توان هر دو نفر را آزاد كرد.

گيوكي افزود: بنابراين با منتفي شدن قصاص بحث ديه پيش مي‌آيد.

من بارها گفته‌ام كه قرعه‌كشي نيز صرفا جهت پرداخت ديه و نه تعيين قاتل است؛ ما نمي‌خواهيم با قرعه‌كشي قاتل را مشخص كنيم، بلكه مي‌خواهيم براي جلوگيري از هدر رفتن خون يك مسلمان حكم به ديه دهيم و اگر دو نفر متهم به قتل باشند و هر كدام ادعا كند كه ديگري كشته است و علم اجمالي بر وقوع قتل توسط يكي از آن دو نفر باشد و حجت شرعي بر قاتل بودن يكي اقامه نشود و نوبت به ديه برسد، با قيد قرعه ديه از يكي از آن دو نفر گرفته مي‌شود.