ترامپ از پوپولیسم خام به ایدئولوژی تاریک و خشونت‌آمیز؛

ترامپ امروز چه تفاوتی با ترامپ دور قبل دارد؟

حالا در آستانه نه ماهگی ریاست جمهوری ترامپ نگذشته است، می توان گفت ایالات متحده  کاملا در باتلاق سیاسی دومین دوره ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ فرو رفته است – دوره‌ای که تحلیل‌گران آن را به وضوح "ترامپ بدون ترمز یا حتی ترامپ بی زنجیر" توصیف می‌کنند.

کد خبر: ۱۳۳۲۲۱۹

تاریخ: ۱۲ مهر ۱۴۰۴ - ۰۹:۵۹

به گزارش تابناک، هشت سال پیش، در ژانویه ۲۰۱۷، ترامپ به عنوان یک سیاستمدار تازه‌کار وارد کاخ سفید شد. او فردی بود که وعده‌هایش به مانند آتش‌بازی‌های پرهیجان اما پراکنده به نظر می‌رسید، که اغلب در دادگاه‌ها یا کنگره متوقف می‌شدند.

ترامپ از یک رهبر واکنشی و آشفته به یک استراتژیست رادیکال‌تر تبدیل شده است. این تحول نه تنها مثبت نبوده، بلکه می تواند نشانه  تشدید وخامت اوضاع و خطرناک‌ترشدن آمریکای ترامپ هم باشد.

سخنرانی افتتاحیه‌اش، طبق نظرسنجی‌ها تنها ۴۹ درصد از ارزیابی "عالی یا بالاتر از متوسط" برخوردار شد، در حالی که ۵۸ درصد آن را خوش‌بینانه و ۲۷ درصد بدبینانه توصیف کردند. امروز، اما سخنرانی افتتاحیه ۲۰۲۵ ترامپ با ۶۲ درصد ارزیابی مثبت روبرو شده، ترامپ مشخصا اشتباهات و ناکامی های دور اولش را تکرار نمی کند! این مهم است!

۱. ترامپِ آشفته دوره اول: از توییت‌های نیمه‌شب تا هرج‌ومرج دادگاهی

دوره اول ترامپ (۲۰۱۷-۲۰۲۱) به یک نمایش سیرک سیاسی شباهت داشت. توییت‌های هیجانی نیمه‌شب علیه رسانه‌ها، جنگ‌های رسانه‌ای بی‌پایان، و سیاست‌هایی که اغلب بدون برنامه‌ریزی دقیق اجرا می‌شدند و در دادگاه‌ها متوقف می‌شدند، این دوره را تعریف می‌کرد.

برای مثال، ممنوعیت سفر مسلمانان در ۲۰۱۷ که دو بار توسط دادگاه‌های فدرال مسدود شد، نمادی از این آشفتگی بود – وعده‌ای پرهیجان که به هرج‌ومرج قانونی منجر شد.

در این دوره، ترامپ اغلب از جملات کوتاه، ساده و تکراری استفاده می‌کرد که در سخنرانی‌های انتخاباتی (rallies) حدود ۴۵ دقیقه طول می‌کشید. گفتمان او بیشتر بر اساس تقسیم‌بندی "ما در برابر آن‌ها" (us vs. them) شکل می‌گرفت، مانند توهین به متحدان سنتی آمریکا همچون آلمان و کانادا. در این دوران، تنها دو سوم از پیشنهادات ترامپ در پروژه‌های بزرگ اجرایی شدند، که نتیجه‌ای جز مقاومت شدید کنگره و مشاوران "سنتی" چون جان کلی و جیم متتیس نداشت.

ترامپِ حساب‌شده دوره دوم: از وعده به عمل، با سرعت برق‌آسا

اما اکنون، در اکتبر ۲۰۲۵، ترامپ دیگر "رها شده" است. با اکثریت مطلق در کنگره و دادگاه‌های محافظه‌کار، او سیاست‌های خود را با سرعتی اجرا می‌کند که تحلیل‌گران ABC News آن را "ترامپ در برابر جهان" می‌نامند.

مثلاً، تعرفه‌های ۲۵ درصدی بر خودروهای وارداتی از چین و اروپا به طور مستقیم منجر به افت ۲ درصدی شاخص داو جونز در هفته اول آوریل شد و تهدیدی برای ۵۰ هزار شغل در بخش تولید ایجاد کرد. همچنین کاهش ۵۰ هزار نفری نیروی کار فدرال و تهدید حمله نظامی به تأسیسات هسته‌ای ایران، از جمله نمونه‌های اجرای سریع و بدون معافیت‌های دوره اول هستند.

قراردادهای جنجالی با السالوادور برای پذیرش ۱۰۰ هزار مهاجر deportee نشان‌دهنده تغییرات قابل توجه در سیاست‌های داخلی است. به طور خاص، ۳۷ از ۴۷ اقدام اجرایی ترامپ مستقیماً با پیشنهادات پروژه ۲۰۲۵ همخوانی دارد، از جمله انتصاب راسل ووت به عنوان مدیر بودجه، که "معمار اصلی" این پروژه شناخته شده است.

رفتارهایی که ترامپ کنار گذاشته: خداحافظی با آشفتگی واکنشی

در دوره دوم ریاست‌جمهوری، ترامپ خشم واکنشی و توییت‌های هیجانی را کنار گذاشته است. اکنون او به "آرام و واقع‌بینانه" منتقدان را "در جای خود قرار می‌دهد" بدون نیاز به نمایش‌های احساسی.

ترامپ حالا می خواهد "پدر خردمند ملت" به نظر یبرسد. حتی مشاوران سنتی نیز جای خود را به وفاداران مطلق داده‌اند، مثل مارکو روبیو که وزیر خارجه شد و ایلان ماسک که نقش مهمی در نظارت بر بودجه ایفا می‌کند.

مثلاً در  سخنرانی میشیگان آوریل ۲۰۲۵، به جای حمله مستقیم به بایدن، به "شکست‌های گذشته" اشاره کرد و بلافاصله به وعده‌های جدید پرداخت. در این دوره، او دیگر مانند گذشته ۲۱ ادعای غلط روزانه نداشته و تمرکز بیشتری بر آمار ایدئولوژیک دارد.

این تغییرات به وضوح از "زیبایی تعظیم" نامیده می‌شود که او در آن "پدر خردمند ملت" به نظر می‌رسد. حتی مشاوران سنتی نیز جای خود را به وفاداران مطلق داده‌اند، مثل مارکو روبیو که وزیر خارجه شد و ایلان ماسک که نقش مهمی در نظارت بر بودجه ایفا می‌کند.

رفتارهای جدیدی که اتخاذ کرده: انتقام سیستماتیک و اقتدارگرایی جهانی

ترامپ در دوره دوم، انتقام‌جویی را به شیوه‌ای سیستماتیک درآورده است. برای مثال، وزارت دادگستری را علیه "دشمنان" خود به کار می‌گیرد. تهدید به زندان کردن خبرنگاران CNN در ژوئن ۲۰۲۵ به اتهام "انتشار اطلاعات غلط" نمونه‌ای از این تغییرات است.

این اقدام‌ها که در دوره اول فقط در حد حرف بودند، اکنون به اقدامات عملی بدل شده‌اند. همچنین، ترامپ بیشتر به اقتدارگرایی جهانی توجه می‌کند: برخلاف توهین‌های لفظی دوره اول، او اکنون با تعرفه‌های عملی برخورد می‌کند. به طور مثال، تهدید به "خرید کانادا و گرینلند" با تعرفه اضافی ۱۰ درصدی بر واردات چوب، روابط آمریکا با ناتو را به شدت تحت تاثیر قرار داده و موجب سرد شدن روابط ۲۰ درصدی با کشورهای اروپایی شده است. ترامپ همچنین سرکوب فرهنگی را به عنوان یکی از اولویت‌های خود معرفی کرده و به طور مشخص، نامه‌هایی به دانشمندان خارجی برای "دفاع علیه ایدئولوژی جنسیتی" ارسال کرده است.

تحول گفتمان: از پوپولیسم خام به ایدئولوژی تاریک و خشونت‌آمیز

تحلیل گفتمان ترامپ در دوره دوم به وضوح نشان‌دهنده تحول در رویکرد اوست. در دوره اول، ترامپ بیشتر از استعاره‌های ساده مانند "باتلاق" برای واشنگتن استفاده می‌کرد. اما در دوره دوم، سخنرانی‌های او "تاریک‌تر، خشن‌تر و طولانی‌تر" شده‌اند.

تمرکز او بیشتر بر "انتقام از گذشته" است، مانند سخنانش در خصوص "انتقام از سوءاستفاده‌های دوره اول". علاوه بر این، میزان استفاده از واژگان خشونت‌آمیز در سخنرانی‌های او به طور قابل توجهی افزایش یافته است. ترامپ در سخنرانی افتتاحیه ریاست جمهوری ۲۰۲۵، او ۲۲ بار از "دشمن" استفاده کرد، در حالی که در ۲۰۱۷ این تعداد تنها ۱۲ بار بود. این تغییر در نحوه بیان او، و تمرکز بر واژگان قدرت و اقتدار، دلالت بر تغییرات جدی در گفتمان سیاسی ترامپ دارد.

تأثیر بر اقتصاد و سیاست داخلی: از رشد پراکنده به آشفتگی هدفمند

اقتصاد دوره دوم ترامپ، برخلاف وعده‌های اولیه، علائم ضعفی از خود نشان می‌دهد. برای مثال، در فصل اول سال ۲۰۲۵، GDP آمریکا تنها ۰.۵ درصد رشد کرد، و تعرفه‌ها موجب افزایش ۵ درصدی قیمت‌ها شده‌اند. این افزایش قیمت‌ها به ۱۰۰ هزار شغل کشاورزی آسیب زده و کشاورزان که در دوره اول از یارانه‌ها بهره‌مند بودند، حالا با مشکلات جدید روبرو هستند. سیاست داخلی نیز رادیکال‌تر شده است. ترامپ در تلاش است تا ۵۰ هزار مهاجر را در اردوگاه‌های بازداشت نگه دارد و بودجه  فدرال را برای کاهش کمک‌های بشردوستانه به "رادیکال‌های دیوانه" کاهش دهد.

ترامپ در سخنرانی افتتاحیه ریاست جمهوری ۲۰۲۵، او ۲۲ بار از "دشمن" استفاده کرد، در حالی که در ۲۰۱۷ این تعداد تنها ۱۲ بار بود. این تغییر در نحوه بیان او، و تمرکز بر واژگان قدرت و اقتدار، دلالت بر تغییرات جدی در گفتمان سیاسی ترامپ دارد.

سیاست خارجی: از انزوا تا درگیری عملی

در دوره اول ترامپ، عمدتا بر جنگ لفظی متمرکز بود، بدون درگیری،، اما حالا عملی است: خروج از یونسکو (ژوئیه ۲۰۲۵)، وضع  تعرفه‌های ۲۵ درصدی بر اروپا که روابط را ۱۵ درصد سردتر کرد . ترامپ پوتین  را "قوی‌تر از دوره اول" ستایش می‌کند،اما فشار عملی بر او را هم زیاد کرده است.

محبوبیت ترامپ حالا پایین‌تر از هر رئیس‌جمهوری معاصر در ماه نهم ریاست جمهوری است، بر اساس نظرسنجی رسانه های معتبر آمریکایی ، افکار عمومی آمریکا چنین تحلیلی درباره ترامپ دارند:  ۳۳درصد موفقیت بلندمدت او را پیش‌بینی می‌کنند، ۳۳ درصد شکست ترامپ ! ترامپ درست روی لبه تیغ ایستاده است! / دکتر کریم رامه