ایران در شورای حقوق بشر چه کرد؟

سفرهای سهمیه ای نمایندگان به خارج، سنت غلطی که باید اصلاح شود

متأسفانه، ممکن است اعزام هایی از این دست، این شایبه را پدید آورد که نمایندگان مجلس از یک سو با حضور غیر ضرور خود در اجلاس تخصصی سازمان های بین المللی در تأمین منافع هدف گذاری شده کشور کوتاهی می کنند و از سوی دیگر، به خاطر حضورشان در یک اجلاس بین المللی، ثناگوی دولت شوند و منافع ملت را به فراموشی بسپارند.

کد خبر: ۱۲۹۷۶۶

تاریخ: ۱۸ آبان ۱۳۸۹ - ۱۲:۲۵

در حالی که در روزهای گذشته، «شورای حقوق بشر» سازمان ملل متحد برای بررسی وضعیت حقوق بشر در ایالات متحده آمریکا، تشکیل جلسه داده بود، بر خلاف همه کشورها ـ که نمایندگان آشنا به مسائل فنی و در حد معاون وزیر به این شورا فرستاده بودند ـ در این نشست تخصصی، از کشورمان، دو تن از نمایندگان مجلس شرکت داشتند که یکی از آنان، بیانیه ایران را خواند.

به گزارش «تابناک»، هرچند حتما بیانیه ایران را نیز افراد آشنا و یا متخصص در موضوع حقوق بشر آماده کرده اند، پرسش اینجاست؛ چرا باید دیپلمات های ارشد ایران و حتی مقاماتی که در این حوزه به صورت فنی و تخصصی کار کرده اند و به فضای اجلاسی به این شکل آگاهی کامل دارند، کنار گذاشته شوند و دو نماینده مجلس که سابقه نامشخصی در این زمینه ها دارند، به اجلاس حقوق بشر ـ که اتفاقا برای ما هم اهمیتی کلیدی دارد ـ فرستاده شوند؟!

بر پایه این گزارش، متأسفانه از گذشته، رویه ای در مجلس برای فرستادن نمایندگان به سفرهای برون مرزی بوده که به جای توجه به تخصص و سوابق کاری آنان، در موضوعات خاص، همراهی کردن آنها در هیأت های گوناگون اعزامی، بیشتر بر پایه نوبت و چرخشی انجام می گیرد. برای همین بارها دیده شده است، بدون اینکه کوچکترین ضرورتی برای شرکت برخی نمایندگان در نشست های اینچنینی و یا مشابه آن باشد، مبادرت به این کار می کنند و طبعا نه تنها کارشناسان و دیپلمات های وزارت امور خارجه، بلکه خود شخص وزیر هم ناچار است، به خاطر ملاحظاتی، بخشی از مأموریت خود را به این نمایندگان واگذار کنند و پس از آنان، به رفع و رجوع کاستی های آنان در این گونه نشست ها بیندیشند.

برای نمونه؛ اعزام خانم «الهیان»، هر چند عضو کمیسیون سیاست خارجی و امنیت ملی است، تخصص دانشگاهی ایشان طبابت بوده و در زمینه فعالیت های پژوهشی یا داوطلبانه حقوق بشری نیز هیچ سابقه مشخصی ندارند.
همچنین اعزام آقای «کواکبیان» ـ که البته شاید به واسطه تحصیلات دانشگاهی وی که علوم سیاسی است تا اندازه ای توجیه شدنی باشد ـ به چنین اجلاس مهم و استراتژیکی برای جمهوری اسلامی ایران، نمی تواند پشتوانه قوی داشته باشد، زیرا صرف عضویت در کمیسیون مرتبط و یا حتی داشتن تحصیلات دانشگاهی نزدیک به موضوع، آن هم در شرایطی که هم وزارت امور خارجه و هم قوه قضائیه به طور تخصصی دارای تشکیلاتی در این زمینه هستند، نمی تواند توجیهی برای این اعزام باشد.

البته باید گفت، در طول سال، اعزام های غیر تخصصی چندی از این نوع انجام می گیرد و قصد ما صرفا تخطئه این دو نماینده مجلس نبوده، اما اهمیت و ویژگی های خاص نشست نامبرده، سب چنین واکنشی شده است و یقینا بیشترین بهره برداری ها از چنین اجلاس ها و نشست هایی در جلسات و گفت وگوهای غیر رسمی ـ که عموما بن مایه تخصصی دارند ـ صورت می پذیرد و ضعف کارشناسی نمایندگان اعزامی، چه از مجلس و یا دیگر قوا، هدر دادن فرصت ها خواهد بود؛ موضوعی که امید می رود، مورد توجه بیشتری قرار گیرد و اعزام اشخاص از هر قوه و نهادی، نه سهمیه بندی، بلکه بنا بر تطابق تخصص، تحصیلات و سوابق افراد با موضوع نشست های بین المللی باشد.

در این باره باید گفت، متأسفانه ممکن است، اعزام هایی از این دست، این شایبه را پدید آورد که نمایندگان مجلس از یک سو با حضور غیر ضرور خود در اجلاس تخصصی سازمان های بین المللی در تأمین منافع هدف گذاری شده کشور کوتاهی می کنند و از سوی دیگر، به دلیل حضورشان در یک اجلاس بین المللی، ثناگوی دولت شوند و منافع ملت را به فراموشی بسپارند.

در پایان باید افزود، سازمان های نظارتی همچون دیوان محاسبات کشور ـ که همواره از حسابرسی عملکرد سخن می گویند ـ تاکنون توانسته اند گزارشی از میزان ضرورت و کارآیی حضور نمایندگان مجلس در اجلاس تخصصی در سازمان های بین المللی آماده کنند.