حاشیه ای بر مذاکرات ایران و 5+1؛

خانم «اشتون»، دیپلمات ناشناسی که باید بیشتر درباره او دانست

علاوه بر ویژگی ها و توانمند هاي شخصي «اشتون»، مليت وي در مذاكره با ايرانيان نيز تعيين كننده است. به نظر مي رسد، سال هاي پيش روی، دوران تسلط انگليسي ها بر اتحاديه اروپا باشد...«چارلز كلرك» از وزاري سابق دولت انگليس، درباره خانم «اشتون» مي‌گويد: وي با شنيدن خبر انتخابش به اين عنوان ذوق زده شد، هر چند كه روابط خوبي با مردم دارد و مي تواند به عنوان يك مذاكره كننده طرف مقابلش را جذب كند، ولی او در مسايل سياسي عمق كافي ندارد، چرا كه وي پيش از اين چنين تجربه‌اي نداشته است

کد خبر: ۱۲۸۴۴۷

تاریخ: ۱۰ آبان ۱۳۸۹ - ۱۸:۰۷

سرویس سیاست خارجی ـ قرار است ايران و كشورهاي 1+5 تا چند هفته ديگر با هم در «ژنو» درباره مسايل گوناگون، از جمله برنامه هسته ای ایران به مذاكره بپردازند. رئیس هیأت طرف مذاكره ايران در اين دور از گفت‌وگوها، خانم «كاترين اشتون»، مسئول سياست خارجي اتحاديه اروپاست كه در پايان نخستين سال از مسئوليت خود، قرار است مأموریت مهمی را به انجام برساند.

به گزارش «تابناك»، پرسش مهمي كه در اين دور از گفت و گوها مطرح مي شود، ميزان توانایی و وابستگی فکری خانم «اشتون» به عنوان رئیس هیأت مذاکره کننده اروپایی است.

«كاترين مارگارت اشتون» كه به «كتي اشتون» معروف است، از سياستمداران حزب «كارگر» انگلستان بوده و همچون اغلب سياستمداران غربي، مراحل پيشرفت و ارتقا را به تدريج پشت سر گذاشته و به رغم انتقادهایي كه از وي شده، خود را در هيبت سياستمداري توانمند نشان داده و اغلب موارد، چه در مناصب اجتماعي دوران اوليه فعاليت هايش و چه در مناصب سياسي و چه در مناصب تجاري در اتحاديه اروپا، بسيار موفق نشان داده است.

وي كه از سال 2000 به بعد، بسیار جدي وارد فعاليت هاي سياسي در حزب «كارگر» و دولت هاي «كارگري» شده، در سال 2005، عنوان «وزير سال» را از طرف مجله «هاوس» به دست آورد و در همان سال به عنوان برجسته ترين سياستمدار سال توسط «كانال 4» انگلستان برگزیده شده است.

البته هر چند «كتي اشتون»، از جمله سياستمداراني به شمار می رود كه توانسته است با بيان متقاعد كننده و روابط عمومی مثال زدنی خود، مخالفان بي شمارش را به پذيرش مواضع خود وادار کند، برخی رسانه ها و تحلیلگران سیاسی اروپایی و به ویژه انگلیسی، وی را در قواره مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا نمی دانند.

همچنین گزارش ها و يادداشت‌هاي روزنامه‌هاي «گاردين» و «اكونوميست»، نمونه آشکاری برای اثبات این ادعاست.

«اكونوميست» وي را ناشناسی معرفي كرد كه در حوزه سياسي چندان پخته نيست.

و یا «چارلز كلرك» از وزاري سابق دولت انگليس، درباره خانم «اشتون» مي‌گويد: وي با شنيدن خبر انتخابش به اين عنوان ذوق زده شد، البته من او را مي شناسم و برای همین، تبريك مي‌گويم. وي هر چند كه روابط خوبي با مردم دارد و مي تواند به عنوان يك مذاكره كننده طرف مقابلش را جذب كند، ولی او در مسايل سياسي عمق كافي ندارد، چرا كه وي پيش از اين چنين تجربه‌اي نداشته است.

ديگر نويسندگان و روزنامه‌گاران انگليسي نيز درباره وي نظر خوشي ندارند و تنها دليل پيشرفت‌هاي وي را نه قابليت‌هاي وي كه زبان قانع كننده و افسونگر و روابط عمومی بالای وي مي‌دانند.

البته شاید یکی از دلایل عمده چنین انتقادهایی، جانشینی «اشتون» با سیاستمدار ورزیده و کارکشته ای چون «سولانا» باشد، زیرا در قیاس با «سولانا»، به واقع باید «اشتون» را گمنام و ناپخته دانست.

بر پایه این گزارش، علاوه بر ویژگی ها و توانمند هاي شخصي «اشتون»، مليت وي در مذاكره با ايرانيان نيز تعيين كننده است.
به نظر مي رسد، سال هاي پيش روی، دوران تسلط انگليسي ها بر اتحاديه اروپا باشد.

«اشتون» كه هم اينك از سوي برخي سياستمداران اروپايي به دليل صرف بودجه اي بيش از حد نياز در نهاد سياست خارجي اروپا و اعزام نيروهاي بي شمار به كشورهاي كم اهميت تحت فشار است، تلاش خواهد كرد با كمك دوستان انگليسي خود، در مذاكرات با ايرانيان، برگ برنده اي را براي خود رو كند و اتفاقا فرصتي كه در اختيار او قرار گرفته است، در راستاي مهمترين و برجسته ترين تبحر وي، يعني تبحر مذاكره كردن است.

البته این تردید نیز هست که به سبب تأثیرپذیری «اشتون» از سیاست های لندن و همچنین اظهارات اخیر و ضد ایرانی رئیس سازمان جاسوسی خارجی این کشور یعنی «ام آی 6»، احتمال در پیش گرفتن مواضع نزدیک به دولت انگلستان از سوی «اشتون» تا اندازه ای تأثیر منفی بر روند مذاکرات جدید داشته باشد.

به نظر مي رسد، مطالعه بيشتر درباره «كاترين اشتون»، دستياران وي و وجه نظري غالب در فعاليت هاي سياسي او، به مذاكره كنندگان ايراني اين فرصت را خواهد داد، تا خود را به بهترين وجهي تجهيز كنند، چرا كه آنچه مسلم است، مذاكره مطلوب، صرفا مذاكره اي نيست كه در آن امتيازي داده نشود، ‌بلكه مذاكره مطلوب، مذاكره اي است كه برآيند آن تأمين هدف ايران از گفت و گو و تأمين منافع ملي كشور در چهارچوبي منطقي است.