۷۰ درصد مبتلایان به صرع درمان می شوند

رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی گفت: براساس مطالعات در ایران بین ۷۰درصد بیماران مبتلا به صرع با رعایت الگوی صحیح زندگی، خواب مناسب، کاهش استرس، اجتناب از گرسنگی به طور کلی بهبود می‌یابند.

کد خبر: ۱۲۷۱۱۳۹

تاریخ: ۲۱ آبان ۱۴۰۳ - ۱۳:۱۹

به گزارش تابناک به نقل از مهر، علیرضا زالی رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی و متخصص جراحی مغز و اعصاب گفت: بر اساس مطالعات صورت گرفته پیش‌بینی می‌شود که بین یک میلیون و دویست تا یک میلیون و سیصد هزار نفر به صرع مبتلا هستند.

وی با اشاره به تفاوت صرع و تشنج ادامه داد: حمله تشنجی فقط یک بار در بیمار رخ می‌دهد ولی در صورت تکرار، آن را صرع یا اپی‌لپسی می‌گوئیم.

رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی افزود: هر فرد ۸۰ ساله در طول زندگی خود پنج تا هفت و نیم درصد ممکن است بدون هیچ علتی دچار یک حمله تشنجی شود که این حمله بر اساس مطالعات معمولاً تکرارپذیر نیست.

زالی در ادامه گفت: اگر فردی به دلایل متفاوت دچار حمله تشنجی به صورت ارگانیک شود، ۵۰ تا ۷۰ درصد احتمال بروز حمله دوم در وی وجود دارد؛ بنا براین د رصورت بروز تشنج در هر سنی حتماً باید برای پیگیری به پزشک مراجعه کرد.

متخصص مغز و اعصاب با اشاره به اهمیت انگ زدایی از صرع، یادآور شد: فرد مبتلا به صرع می‌تواند زندگی عادی داشته باشد، ازدواج کند، بچه‌دار شود و در عرصه‌های مختلف به موفقیت دست یابد.

وی به برخی افراد موفق مبتلا به صرع در تاریخ از جمله کمبوجیه دوم، آقا محمدخان قاجار، ناپلئون، ونگوگ، داستایوفسکی، دایگیرین قهرمان المپیک اشاره کرد و افزود: صرع مانعی برای ازدواج، فرزندآوری، بارداری، شاغل بودن، تحصیل مواردی از این دست نیست و فرد مبتلا با رعایت یکسری ملاحظات می‌تواند یک زندگی معمولی داشته باشد.

در ۶۰ درصد موارد علت صرع نامشخص است

رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی با بیان اینکه صرع معمولاً به صورت ارثی منتقل نمی‌شود، گفت: احتمال اینکه فرزند یک بیمار مبتلا به صرع به بیماری مبتلا شود زیر ۱۰ درصد است و در ۶۰ درصد موارد هیچ علتی برای صرع پیدا نمی‌کنیم.

وی ادامه داد: علت شیوع صرع در سنین مختلف متفاوت است، مثلاً در کودکان زیر پنج سال تب و تشنج از علل شایع صرع است یا در کودکان زیر هشت سال بیشتر مسائل ژنتیکی و اختلالات متابولیکی مطرح می‌شود اما در افراد میانسال صرع می‌تواند دلایلی نظیر سکته مغزی و تومور مغزی داشته باشد.

زالی توصیه کرد: افراد در صورت عدم سابقه صرع و بروز اولین حمله پس از میان‌سالی، بروز تغییر در الگوی یا نوع تشنج، عدم پاسخ به داروهای قبلی صرع حتماً برای پیگیری به پزشک مراجعه کنند.

درمان اولیه بیماری صرع، درمان دارویی است

رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی با بیان اینکه ۳۰ درصد بیماران به درمان‌های متعارف ضد صرع پاسخ نمی‌دهند گفت: بر اساس مطالعات در ایران بین ۷۰ تا ۸۰ درصد بیماران به شرط رعایت الگوی صحیح زندگی (خواب مناسب، کاهش استرس، اجتناب از گرسنگی و برخی مواد غذایی) و مصرف به موقع و منظم دارو در عرض دو تا پنج سال به طور کلی بهبود می‌یابند به ویژه اگر در سنین پایین دچار صرع شده باشند.

وی افزود: در درمان ۳۰ درصد بیماران نیاز به تغییر دارو یا استفاده از داروهای جدیدتر یا ترکیب داروها وجود دارد.

زالی اذعان داشت: اگر بیمار با مصرف دو داروی ضد صرع مناسب با دوز مطلوب به شرط مصرف منظم درمان نشود صرع مقاوم به درمان محسوب می‌شود. صرع ۳۰ درصد این بیماران با اضافه کردن داروی سوم کنترل می‌شود و باقی در زمره موارد مقاوم به درمان قرار می‌گیرند که به دارو جواب نمی‌دهد.

وی با اشاره به سنجش منظم چند ساعته بیماران دچار صرع گفت: در این سنجش بیمار توسط متخصص مغز و اعصاب و کادر پرستاری مانیتور و ارزیابی می‌شود، با نوار مغزی کانون تشنج وی مشخص شده و در صورت مشاهده ضایعه مرتبط با این کانون در MRI بیمار نظیر توده، ضایعه مذکور جراحی شده و کانون صرع و تشنج از بین می‌رود.

زالی در ادامه خاطرنشان کرد: گاهی بیش از یک کانون تشنج در نوار مغزی بیمار دیده می‌شود که می‌توانند پراکنده یا دوطرفه باشند. در صورت عدم مشاهده ضایعه مشخص در MRI که بتوان با جراحی و برداشتن آن تشنج را کنترل کرد باید از روش‌های دیگری استفاده کنیم.

روش‌های جدید درمان بیماری صرع مقاوم به درمان

زالی گفت: سه روش جدید برای درمان این بیماران به کار می‌رود که در ایران نیز انجام می‌شود. روش اول در مورد بیماری استفاده می‌شود که دارای کانون‌های تشنجی در طرفین مغز خود است و در این روش مسیر شبکه و ارتباط بین دو کانون را قطع می‌کنند. البته این روش جز در موارد محدود استفاده نمی‌شود زیرا روش‌های جدیدتری وجود دارد.

وی همچنین در ادامه افزود: روش دوم، تحریک الکتریکی مغز عنوان کرد که با تحریک نقاط متعدد موجود در مغز مرتبط با کانون تشنج می‌توان تشنج را کاهش داد.

زالی در خصوص روش سوم یا VNS (تحریک الکتریکی عصب واگ در گردن) گفت: در این روش وسیله‌ای در زیر پوست و ناحیه گردن بیمار روی عصب واگ تعبیه می‌شود که با تحریک الکتریکی می‌تواند امواج را به داخل مغز بیمار منتقل کند و باعث از بین بردن کانون‌های تشنجی شود.

وی ادامه داد: این روش را در کودکان بسیار کاربردی برشمرد و یادآور شد که برای درمان کودکان بالای چهار سال استفاده می‌شود. البته باتری دستگاه مذکور را باید هر پنج تا هفت سال تعویض کرد.

رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی اظهار داشت: در درمان بیماران با استفاده از نرم افزارهای پیشرفته و محاسبات کامپیوتری نقاط تشنج‌زا مشخص شده و برای تحریک نقاط و کانون‌های تشنجی برنامه‌ریزی می‌شود و با تحریک این کانون‌ها می‌توان حملات تشنجی را کاهش داد.

زالی با اشاره به انجام این فرایند درمانی در تعداد معدودی از مراکز تخصصی در کشور تاکید کرد: همه بیماران مبتلا به صرع نیاز به جراحی ندارند بلکه فقط موارد مقاوم به درمان دارویی کاندیدای این نوع درمان هستند. بنابراین بیماران و افراد مشکوک به صرع باید ابتدا به متخصص داخلی مغز و اعصاب مراجعه کنند و در صورت نیاز کاندید این درمان شوند. در این روش هیچ بخشی از مغز تخریب نمی‌شود بلکه فقط تحریک می‌شود.

تشنج قابل درمان است

رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در سخنان خود تاکید کرد: تشنج یک بیماری قابل درمان است و هیچ منافاتی با زندگی عادی ندارد اما بیمار برای برخی فعالیت‌ها نظیر کوهنوردی ممکن است محدودیت داشته باشد.

زالی با تاکید بر لزوم انگ زدایی و خرافه زدایی از صرع گفت: با صرع می‌شود زندگی کرد، قهرمان المپیک، نویسنده بزرگ جهانی، هنرمند و… شد فقط به شرط آنکه بپذیرید باید درمان شوید و درمان را به درستی و منظم انجام دهید.

متخصص مغز و اعصاب مهمترین علت عدم پاسخ به درمان در بیماران را قطع یا مصرف نامنظم دارو عنوان کرد و تاکید کرد: یک بیمار صرعی باید استراحت و خواب مناسب، تغذیه به موقع و مناسب، پرهیز از استرس و… داشته باشد و با مصرف منظم دارو می‌تواند یک زندگی عادی داشته باشند.

زالی ادامه داد: درمان اولیه بیماری صرع را درمان دارویی برشمرد و نه جراحی و یادآور شد که فقط ۳۰ درصد بیماران به دارو پاسخ نمی‌دهند. هر گونه اختلال هوشیاری به معنای ابتلاء به صرع نیست. بلکه فشارخون، بیماری‌های قلبی و مواردی از این قبیل نیز می‌توانند باعث کاهش سطح هوشیاری فرد شوند.

زالی در پایان خاطر نشان کرد: نشانه صرع فقط کاهش سطح هوشیاری و خروج کف از دهان بیمار نیست بلکه مات‌زدگی و خیرگی نیز می‌تواند نشانه صرع باشد و افراد در صورت مشاهده علائم مشکوک به صرع حتماً باید به پزشک مراجعه کنند.