زنان ایران در المپیک ۲۰۲۴ پاریس؛ مغفول مانده و با اعداد گول زننده/ پرچمداری کفایت نمی‌کند

با وجود افزایش تعداد زنان ایرانی حاضر در المپیک اما همچنان سهم آنها در مدال‌آوری در این بازی‌های مهم به همان تک برنز کیمیا علیزاده در المپیک ۲۰۱۶ ریو محدود می‌شود.

کد خبر: ۱۲۴۶۸۹۹

تاریخ: ۱۹ تير ۱۴۰۳ - ۰۰:۰۱

به گزارش تابناک ورزشی، با پایان کار کاروان ایران برای کسب سهمیه المپیک تعداد نفرات اعزامی به بازی‌های ۲۰۲۴ پاریس مشخص شدند. ۴۰ ورزشکار راهی فرانسه خواهند شد تا در مهم‌ترین آوردگاه جهانی ورزش شرکت کنند. در کاروان ۴۰ نفره ایران نام ۱۱ زن به چشم می‌خورد که برای نخستین بار این تعداد در بخش زنان راهی بازی‌ها می‌شوند. در دوره قبل در توکیو ۲۰۲۰، ایران ۱۰ ورزشکار زن داشت و حالا یک رکورد از حیث تعداد نفرات به ثبت رسید.

از سال ۲۰۰۸ به بعد روند حضور زنان ایرانی در المپیک روال ثابتی پیدا کرد و در ۲۰۱۲ نیز تعداد ورزشکاران زن در کاروان، جهش قابل توجهی داشت. در حالی که در پکن نجمه آبتین در تیروکمان، هما حسینی در قایقرانی روئینگ و سارا خوش جمال فکری در تکواندو نمایندگان ایران بودند، اما در ۲۰۱۲ لندن تعداد سهمیه زنان به ۸ افزایش یافت.

از المپیک ۲۰۱۲ لندن، روند افزایشی حضور زنان ادامه‌دار بود و هر دوره یک سهمیه اضافه شده و حالا تعداد زنان در کاروان المپیکی ایران به عدد ۱۱ رسیده؛ هرچند که سهمیه زنان همان ۱۰ است. مهسا جاور و زینب موسوی یک سهمیه دارند و در قایق دو نفره پاور خواهند زد. با برگزاری بازی‌های المپیک ۲۰۲۴ پاریس تعداد ورزشکاران زن ایران که در المپیک شرکت کرده‌اند، ۴۲ نفر خواهد شد.

تا سال ۲۰۰۸ درصد حضور زنان در کاروان ایران تک رقمی بود، اما از لندن به بعد این سهم دو رقمی شد. در سال ۲۰۱۲ و ۲۰۲۰ سهم زنان از کاروان حدود ۱۵ درصد سهمیه‌ها بود. با توجه به کاهش چشمگیر سهمیه‌های مردان در المپیک ۲۰۲۴ پاریس و حضور ۱۱ زن در کاروان حالا این میزبان به ۲۷.۵ درصد رسیده است.

سهم زنان در کاروان ایران در تاریخ المپیک:

المپیک ۱۹۶۴ توکیو: ۴ زن در کاروان ۶۳ نفره؛ ۶.۳ درصد کاروان
المپیک ۱۹۷۶ مونترال: ۴ زن در کاروان ۸۶ نفره؛ ۴.۶۵ درصد کاروان
المپیک ۱۹۹۶ آتلانتا: یک زن در کاروان ۱۸ نفره؛ ۵.۵ درصد کاروان
المپیک ۲۰۰۰ سیدنی: یک زن در کاروان ۳۵ نفره؛ ۲.۸۵ درصد کاروان
المپیک ۲۰۰۴ آتن: یک زن در کاروان ۳۸ نفره؛ ۲.۶۳ درصد کاروان
المپیک ۲۰۰۸ پکن: ۳ زن در کاروان ۵۵ نفره؛ ۵.۴۵ درصد کاروان
المپیک ۲۰۱۲ لندن: ۸ زن در کاروان ۵۳ نفره؛ ۱۵.۰۹ درصد کاروان
المپیک ۲۰۱۶ ریو: ۹ زن در کاروان ۶۳ نفره؛ ۱۴.۲ درصد کاروان
المپیک ۲۰۲۰ توکیو: ۱۰ زن در کاروان ۶۵ نفره؛ ۱۵.۳۸ درصد کاروان
المپیک ۲۰۲۴ پاریس: ۱۱ زن در کاروان ۴۰ نفره؛ ۲۷.۵ درصد کاروان

ایران در المپیک‌های ۱۹۴۸ لندن، ۱۹۵۲ هلسینکی، ۱۹۵۶ ملبورن، ۱۹۶۰ رم، ۱۹۶۸ مکزیکوسیتی، ۱۹۷۲ مونیخ، ۱۹۸۸ سئول و ۱۹۹۲ بارسلون بدون حضور ورزشکار زن در بازی‌ها شرکت کرد. همچنین المپیک ۱۹۸۰ مسکو به دلیل اعزام نیرو از سوی شوروی به افغانستان از سوی ایران، ایالات متحده آمریکا، ژاپن و آلمان غربی تحریم شد و ایران در المپیک ۱۹۸۴ لس آنجلس شرکت نکرد تا دو دوره پیاپی در این رقابت‌ها غایب باشد.

اعداد گول زن!
روی کاغذ و با حساب و کتاب ریاضی و آمار ورزش زنان ایران در حال پیشرفت است و دوره به دوره نقش زنان پررنگ‌تر از قبل می‌شود، اما سؤال اینجاست که از نظر کیفیت چه پیشرفتی حاصل شده است؟ در دوره‌های اخیر همواره نفراتی در کاروان ایران بودند که به عنوان شانس مدال زنان معرفی شدند، اما خروجی آنها در بازی‌ها هیچ بود و حتی گاهاً آن ورزشکار به مدال هم نزدیک نشد.

یکی از این ورزشکاران الهه احمدی بود که در ۲۰۱۶ ریو این پیش‌بینی صورت گرفت که این تیرانداز می‌تواند اولین مدال تاریخ زنان ایران در المپیک را تصاحب کند، اما او ششم شد و در فینال تفنگ بادی ۱۰ متر نتوانست انتظارات را برآورده کند. با توجه به درخشش زنان تیرانداز در رقابت‌های جهانی و جام جهانی بارها آنها به عنوان شانس مدال معرفی شدند، اما نتایج مسابقات آنها در المپیک هیچ وجه به مدال منجر نشد یا انتظارات را برآورده نکرد.

در المپیک ۲۰۱۶ کیمیا علیزاده تاریخ‌سازی کرد و مدال برنز وزن ۵۷- کیلوگرم را به دست آورد. مدال کیمیا این امید را ایجاد کرد که سبد مدال‌آوری ایران زین پس با نام زنان هم پر شود، اما در المپیک ۲۰۲۰ توکیو اینگونه نشد. در توکیو حتی ورزشکاران زن به مدال هم نزدیک نشدند! در حالی که با حضور کاراته در این دوره این انتظار می‌رفت که سارا بهمنیار یا حمیده عباسعلی روی سکو بروند که این اتفاق رقم نخورد و هر دو نتایج دور از ذهنی گرفتند.

تقریباً می‌توان گفت موفق‌ترین ورزشکار زن ایران در توکیو نازنین ملایی بود که در قایقرانی روئینگ به رده یازدهم رسید! یعنی ثبت بهترین نتیجه تاریخ قایقرانی ایران در المپیک‌ها.

چشم‌انداز زنان در پاریس
در المپیک ۲۰۲۴ پاریس نیز برای دوومیدانی، تنیس روی میز، قایقرانی و تیروکمان نمی‌توان شانسی برای مدال‌آوری زنان قائل شد، مگر اینکه معجزه‌ای رخ دهد. با وجود اینکه در دو رشته تیراندازی و تکواندو زنان هراز چندگاهی عملکرد خوبی در میادین جهانی دارند، اما آنها در المپیک‌ها -به جز کیمیا علیزاده در المپیک ۲۰۱۶ ریو- نتایج متفاوتی ثبت می‌کنند که همین باعث می‌شود که روی مدال‌آوری آنها هم حساب خاصی نشود.

ناهید کیانی که توانست قهرمان تکواندو جهان شود از یک سال پیش روند افت خود را آغاز کرده و حتی در بازی‌های آسیایی هانگژو نیز ناامیدکننده ظاهر شد. نکته جالب توجه درباره ورزش زنان ایران این است که آنها در هانگژو نیز از کسب مدال طلا بازماندند و هیچکدام قهرمان نشدند؛ حتی با حضور رشته‌هایی چون کبدی و ووشو!

بررسی شرایط زنان در المپیک‌ها و بازی‌های آسیایی نشان می‌دهد که عملکرد زنان همچون ورزش مردان که در سال‌های اخیر شاهد آن بودیم، دچار نوسان است. تقریبا می‌توان گفت پیشرفت ورزش زنان ایران آنگونه که مسئولان از آن صحبت می‌کنند و بزرگ جلوه می‌دهند نیست، چرا که ایران هنوز نتوانسته در بازی‌های آسیایی سهم ثابتی در کسب طلا توسط زنان داشته باشد و در المپیک‌ها نیز صرفاً سهمیه‌ها افزایش می‌یابد.

با وجود این شرایط اما نمی‌توان زنان ورزشکار را ناتوان در مدال‌آوری و کسب موفقیت معرفی کرد و در واقع مشکل اصلی شیوه اداره این بخش است. مسئولان وزارت ورزش، کمیته ملی المپیک و فدراسیون‌های مربوطه از توجه به زنان و اهمیت آنها در برنامه کاری خود صحبت می‌کنند، اما تاکنون آنطور که باید و شاید پیشرفتی در این بخش حاصل نشده است.

فدراسیون‌ها ترجیح می‌دهند بیشترین بودجه خود را صرف مدال‌آوران کنند که عمدتاً مردان هستند و فرصتی برای توسعه ورزش زنان ندارند. چرا که مدت زمان بیشتری برای به نتیجه رسیدن نیاز دارند. البته این فقط مربوط به فدراسیون‌ها نیست و وزارت ورزش و کمیته ملی المپیک نیز برخلاف شعارهایشان در رسانه‌ها نیز نه بودجه کافی را برای بخش زنان اختصاص می‌دهند و نه حتی فدراسیون‌ها را به توجه واقعی به زنان ملزم می‌کنند.

در اصل ورزش زنان مغفول مانده و مسئولان ورزش نیز با اعداد گول زننده یا پرچم‌دار کردن زنان در المپیک و بازی‌های آسیایی سعی دارند یک نمایش زیبا را به اجرا درآورند. نه پرچمدار شدن و نه بالا رفتن تعداد سهمیه‌ها کمکی به ورزش زنان نمی‌کند. مادامی که این شرایط در ورزش ایران حکم فرما باشد و مسئولان متوجه اهمیت بخش زنان برای مدال‌آوری و پیشرفت جایگاه ایران در المپیک و بازی‌های آسیایی نشوند، هیچ چیز تغییر نمی‌کند و «توسعه ورزش زنان» فقط یک شعار جذاب انتخاباتی باقی می‌ماند.

نتایج کامل زنان ایرانی در تاریخ المپیک:

المپیک ۱۹۶۴ توکیو
نازنین بیات ماکو - پرش ارتفاع: رکوردی ثبت نکرد
سیمین صفامهر - دوی ۱۰۰ متر: رکورد ۱۳.۱۲ و رده هفتم گروه
سیمین صفامهر - پرش طول: ۵.۶ متر و رده ۱۶
ژولیت گبرگیان - پرتاب وزنه: رکورد ۹.۱۷ متر و رده ۱۶
ژولیت گبرگیان - پرتاب دیسک: رکورد ۳۰.۵ متر و رده ۲۱
جمیله سروری - ژیمناستیک: ۴۹.۹۳۲ امتیاز و رده ۸۲

المپیک ۱۹۷۶ مونترال
ژیلا الماسی - شمشیربازی فلوره: رده ۳۷
گیتی محبان - شمشیربازی فلوره: رده ۴۲
مهوش شفاعی - شمشیربازی فلوره: رده ۴۵
ژیلا الماسی، گیتی محبان، مهوش شفاعی، مریم آچاک - تیمی شمشیربازی فلوره: رده ۹

المپیک ۱۹۹۶ آتلانتا
لیدا فریمان - تیراندازی ۱۰ متر تفنگ بادی: ۳۷۹ امتیاز و رده ۴۶

المپیک ۲۰۰۰ سیدنی
منیژه کاظمی - تیراندازی ۱۰ متر تپانچه بادی: ۳۶۲ امتیاز و رده ۴۳

المپیک ۲۰۰۴ آتن
نسیم حسن‌پور - تیراندازی ۱۰ متر تپانچه بادی: ۳۷۶ امتیاز و رده ۲۸

المپیک ۲۰۰۸ پکن
نجمه آبتین - تیروکمان: ۶۰۴ امتیاز و رده ۶۳
هما حسینی - روئینگ: ۹:۲:۱۲ دقیقه و ره ۲۶
سارا خوش جمال فکری - تکواندو، وزن ۴۹- کیلوگرم: یک برد و یک باخت

المپیک ۲۰۱۲ لندن
زهرا دهقان - تیروکمان: ۶۱۴ امتیاز و رده ۵۵
لیلا رجبی - دوومیدانی پرتاب وزنه: ۱۷.۵۵ متر و رده ۲۲
آرزو حکیمی - قایقرانی کانو: کایاک تک نفره ۲۰۰ متر: ۴۴.۵۷۶ دقیقه و رده هفتم
آرزو حکیمی - قایقرانی کانو: کایاک تک نفره ۵۰۰ متر: ۱:۵۸:۵۹۸ دقیقه و رده هفتم
سولماز عباسی - قایقرانی روئینگ: ۸:۵۷:۹۸ دقیقه و رده ۲۴
الهه احمدی - تیراندازی تفنگ بادی ۱۰ متر: ۴۹۹.۱ امتیاز و رده ۶
الهه احمدی - تیراندازی ۵۰ متر سه وضعیت: ۵۶۷ امتیاز و رده ۴۳
مه‌لقا جام‌بزرگ - تیراندازی تفنگ بادی ۱۰ متر: ۳۹۱ امتیاز و رده ۴۳
مه‌لقا جام‌بزرگ - تیراندازی ۵۰ متر سه وضعیت: ۵۸۱ امتیاز و رده ۱۴
ندا شهسواری - تنیس روی میز: یک باخت و حذف
سوسن حاجی‌پور - تکواندو وزن ۶۷- کیلوگرم: یک باخت و حذف

المپیک ۲۰۱۶ ریو
زهرا نعمتی - تیروکمان: ۶۰۹ امتیاز و رده ۴۹
لیلا رجبی - دوومیدانی پرتاب وزنه: ۱۶.۳۴ متر و رده ۳۲
مهسا جاور - قایقرانی روئینگ: ۸:۴۳:۳۴ دقیقه و رده ۲۸
الهه احمدی - تیراندازی ۱۰ متر تفنگ بادی: ۱۲۲.۵ و رده ۶
مه‌لقا جام‌بزرگ - ۵۰ متر سه وضعیت: ۵۷۴ امتیاز و رده ۲۷
نجمه خدمتی - تیراندازی ۱۰ متر تفنگ بادی: ۴۱۵.۷ امتیاز و رده ۱۱
نجمه خدمتی - تیراندازی ۵۰ متر سه وضعیت: ۴۰۲.۳ امتیاز و رده ۸
گلنوش سبقت‌اللهی - تیراندازی ۱۰ متر تپانچه بادی: ۳۷۹ امتیاز و رده ۲۱
گلنوش سبقت‌اللهی - تیراندازی ۲۵ متر تپانچه بادی: ۵۲۷ امتیاز و رده ۲۸
ندا شهسواری - تنیس روی میز: یک باخت و حذف
کیمیا علیزاده - تکواندو وزن ۵۷- کیلوگرم: مدال برنز

المپیک ۲۰۲۰ توکیو
فرزانه فصیحی - دوومیدانی دوی ۱۰۰ متر: رکورد ۱۱.۷۹ و رده ۵۰
ثریا آقایی - بدمینتون: یک برد و یک باخت و حذف
حمیده عباسعلی - کاراته وزن ۶۱+ کیلوگرم: دو برد و دو باخت
سارا بهمنیار - کاراته وزن ۵۵- کیلوگرم: یک برد و دو باخت
نازنین ملایی - قایقرانی روئینگ: ۷:۴۲:۵۷ و رده ۱۱
فاطمه کرم‌زاده - تیراندازی ۱۰ متر تفنگ بادی: ۶۲۴.۹ امتیاز و رده ۲۳
فاطمه کرم‌زاده - تیراندازی ۵۰ متر سه وضعیت: ۱۱۶۳ امتیاز و رده ۲۲
نجمه خدمتی - تیراندازی ۵۰ متر سه وضعیت: ۱۱۶۵ امتیاز و رده ۱۸
هانیه رستمیان تیراندازی ۱۰ متر تپانچه: ۵۷۶ امتیاز و رده ۱۰
هانیه رستمیان - تیراندازی ۲۵ متر تپانچه: ۵۷۷ امتیاز و رده ۲۸
آرمینا صادقیان - تیراندازی ۱۰ متر تفنگ بادی: ۶۲۲.۶ امتیاز و رده ۳۰
نجمه خدمتی و مهیار صداقت - تیراندازی میکس ۱۰ متر تفنگ بادی: ۶۲۴.۹ امتیاز و رده ۱۵
هانیه رستمیان و جواد فروغی - تیراندازی میکس ۱۰ متر تپانچه بادی: ۳۸۲ امتیاز و رده پنجم نیمه نهایی
ناهید کیانی - تکواندو وزن ۵۷- کیلوگرم: یک باخت

المپیک ۲۰۲۴ پاریس
مبینا فلاح - تیروکمان
فرزانه فصیحی - دوومیدانی
مهسا جاور و زینب نوروزی - قایقرانی روئینگ دونفره
فاطمه مجلل - قایقرانی روئینگ تک نفره
شرمینه چهل امیرانی - تیراندازی ۱۰ متر تفنگ بادی
فاطمه امینی - تیراندازی ۱۰ متر تفنگ بادی
هانیه رستمیان - تیراندازی ۲۵ متر تپانچه بادی
ندا شهسواری - تنیس روی میز
مبینا نعمت‌زاده - تکواندو وزن ۴۹- کیلوگرم
ناهید کیانی - تکواندو وزن ۵۷- کیلوگرم

زنان ایرانی با بیشترین حضور در المپیک:
ندا شهسواری - تنیس روی میز: المپیک ۲۰۱۲ لندن، المپیک ۲۰۱۶ ریو و المپیک ۲۰۲۴ پاریس
لیلا رجبی - دوومیدانی: المپیک ۲۰۱۲ لندن و المپیک ۲۰۱۶ ریو
فرزانه فصیحی - دوومیدانی: المپیک ۲۰۲۰ توکیو و المپیک ۲۰۲۴ پاریس
مهسا جاور - قایقرانی: المپیک ۲۰۱۶ ریو و المپیک ۲۰۲۴ پاریس
ناهید کیانی - تکواندو: المپیک ۲۰۲۰ توکیو و المپیک ۲۰۲۴ پاریس
هانیه رستمیان - تیراندازی: المپیک ۲۰۲۰ توکیو و المپیک ۲۰۲۴ پاریس
الهه احمدی - تیراندازی: المپیک ۲۰۱۲ لندن و المپیک ۲۰۱۶ ریو
نجمه خدمتی - تیراندازی: المپیک ۲۰۱۶ ریو و المپیک ۲۰۲۰ توکیو
مه‌لقا جام‌بزرگ - تیراندازی: المپیک ۲۰۱۲ لندن و المپیک ۲۰۱۶ ریو