چه کنیم تا مغزمان پیر نشود؟

به شکل کلی، مغز انسان از شروع دهه‌ی سوم زندگی روزانه تعداد قابل توجهی از سلول‌های عصبی (نورون) خود را که بلااستفاده مانده است از دست می‌دهد.

کد خبر: ۱۲۳۲۶۲۰

تاریخ: ۳۰ فروردين ۱۴۰۳ - ۱۴:۳۲

به گزارش تابناک، فرآیند پیری مانند تمام اندام‌های دیگر، مثل پوست، بینایی، مو، و سیستم اسکلتی-عضلانی در مغز و سیستم عصبی هم اتفاق می‌افتد. متاسفانه فرآیند پیری مغز مثل پیری پوست یا مو به شکل عینی قابل مشاهده نیست، و عموم شهروندان از اساس هیچ توجهی به آن ندارند. از طرفی شروع پیرمغزی مانند تحلیل سیستم عضلانی یا شروع مشکلات گوارشی ایجاد درد نمی‌کند و معمولا به شکل پیشرونده و خاموش اتفاق می‌افتد، به همین دلیل مورد توجه افراد و سیستم‌های بهداشتی نیست. این مساله بخصوص با روند پیری جمعیت در ایران و بسیاری از نقاط دیگر جهان بسیار مهم است.

دکتر هیوا محمدی متخصص علوم اعصاب و عضو هیات علمی گروه مغز و اعصاب با بیان اینکه راه کار‌های مختلف و موثری برای افزایش ذخیره مغزی توسط مراکز دانشگاهی و تیم‌های تحقیقاتی در سراسر دنیا معرفی شده است گفت: یکی از مهم‌ترین نکات خودمراقبتی است، چکاب‌های دوره‌ای و مراقبت از خود در مقابل عوارض بیماری‌های سیستمیک مانند دیابت، فشارخون، و اختلالات هورمونی مساله‌ی بسیار مهمی در مراقبت از مغز است.

به گفته وی همزمان پرهیز از سیگار، مواد مخدر، و نوشیدنی‌های الکلی مساله مهمی است که تحقیقات مختلف روی مضرات آن برای سیستم عصبی متفق القولند.

وی مساله‌ی مهم دیگر را در این خصوص تغذیه دانست و گفت: مانند دیگر سیستم‌های فیزیولوژیک بدن، تغذیه سالم اساس سلامت مغز است. پرهیز از غذا‌های پرچرب و پرنمک و دارای افزودنی از یک طرف و مصرف غذا‌های دریایی، سبزیجات تازه و میوه‌ها برای سلامت مغز لازم است و همزمان مغز علاوه بر خوراک تغذیه ای، نیازمند خوراک حسی، شناختی، و هیجانی است که مطالعه راه مناسب دیگری برای تامین نیاز شناختی مغز است و از طرفی داشتن روابط خانوادگی، عاطفی، و اجتماعی مناسب برای داشتن مغز سالم ضروری است و فرآیند پیر شدن مغز را عقب می‌اندازد.

عضو هیئت علمی دانشگاه با بیان اینکه یکی دیگر از مسائل خیلی مهم برای داشتن مغز سالم و پیشگیری از پیری زودهنگام آن، خواب کافی و باکیفیت است گفت: متاسفانه والدین با افتخار شب زنده داری‌های فرزندانشان را برای قبولی در امتحانات مختلف تعریف می‌کنند در حالی که خواب از معدود نیاز‌های فیزیولوژیک است که اثرات ماندگار و غیرقابل جبرای روی مغز می‌گذارد و بدن انسان بسته به سن فرد به ساعات مشخصی از خواب شبانه نیاز دارد و رعایت این مساله برای داشتن مغز سالم و پیشگیری از پیرشدن آن لازم است.

دکتر محمدی با بیان اینکه مساله بسیار مهم دیگر یادگیری مهارت‌های جدید است و برای داشتن مغزی توانمند و سالم و مقاوم، باید به صورت مداوم آن را به چالش کشید گفت: یادگیری زبان دوم و سوم یکی از بهترین راه‌ها است و بهتر است سعی کنیم شرایط دوزبانه و سه زبانه شدن را برای کودکان فراهم بکنیم.

این پزشک متخصص با اشاره به اینکه مساله بسیار مهم دیگر فعالیت فیزیکی و ورزش است گفت: مغز برای داشتن بهترین عملکرد نیاز به یک سیستم خونرسانی (قلبی-عروقی) سالم و قوی دارد و فعالیت فیزیکی باعث می‌شود خونرسانی به مغز به بهترین شیوه انجام شود و همزمان، ورزش و فعالیت فیزیکی بهترین راه برای حفظ تناسب اندام و پیشگیری از افزایش وزن و چاقی است.

دکتر محمدی در پایان توصیه کرد: افراد باید به فکر سلامت مغز خود و افزایش ذخیره مغزی خود باشند. این مساله باعث افزایش طول عمر باکیفیت می‌شود. افزایش ذخیره مغزی با برنامه‌های بازتوانی شناختی ممکن است. توجه به علائم مرتبط با اختلالات شناختی و مشکلات روانی و مراجعه بهنگام به متخصصین مربوطه بسیار مهم است.

منبع: خبرگزاری تسنیم