راهکار اقتصادی کنترل ناترازی مقطعی گاز چیست؟

یکی از مشکلات جدی کشور در زمینه کاهش تولیدات صنعتی به دلیل کمبود گاز صنایع در فصول سرد سال به دلیل ناترازی حاصل از مصرف بالای گاز در بخش خانگی و تجاری است.

کد خبر: ۱۱۹۴۴۳۱

تاریخ: ۳۱ شهريور ۱۴۰۲ - ۱۵:۰۷

به گزارش تابناک اقتصادی؛ ناترازی مقطعی گاز در ایران پیامدهای شدیدی را به همراه داشته است و به تعطیلی صنایع و کاهش درآمدهای ارزی به ویژه در فصول سرد سال منجر شده است. یکی از مشکلات جدی کشور در زمینه کاهش تولیدات صنعتی به دلیل کمبود گاز صنایع در فصول سرد سال به دلیل ناترازی حاصل از مصرف بالای گاز در بخش خانگی و تجاری است؛ علاوه بر سیاست‌های کنترل سطح مصرف در بخش خانگی و تجاری در فصول سرد سال، باید به سمت افزایش تراز تولیدی کشور از محل‌های مختلف برویم که به صرفه‌ترین و اقتصادی‌ترین راهکار، افزایش تولید داخل در میادین گازی مشترک و همچنین روی دریا است که می‌تواند علاوه بر کنترل ناترازی مقطعی ایران، درآمدزایی زیادی نیز در فصول غیرسرد سال برای ایران داشته باشد.

یکی از رویکردهای اولیه برای مقابله با این موضوع، کنترل ناترازی تولید و مصرف گاز از طریق افزایش تولید است. در سال‌های اخیر، ایران تلاش‌های قابل توجهی برای ارتقای ظرفیت تولید گاز خود انجام داده است که بهره‌برداری از فاز ۱۱ پارس جنوبی نقطه عطفی است. در ادامه پیرامون اهمیت افزایش تولید گاز به عنوان راهکاری برای رفع ناترازی گاز در ایران و تأثیر آن بر صنعت انرژی کشور با آقای سید علی مرتضوی کارشناس حوزه سیاست‌گذاری اقتصادی گفتگو خواهیم کرد که خواهید خواند.

سید علی مرتضوی کارشناس حوزه سیاست‌گذاری اقتصادی در رابطه با اقتصادی‌ترین روش مقابله با ناترازی مقطعی گاز در زمستان برای ایران با توجه منابع عظیم گازی گفت: یکی از اقدامات راهبردی در زمینه رفع ناترازی گاز کشور در مقطع زمستان، حرکت به سمت افزایش تولید گاز  است که راه حلی حیاتی برای رفع ناترازی گاز در ایران به شکل اقتصادی و به صرفه است. طی سال‌ها، ایران پیشرفت قابل توجهی در افزایش تولید گاز خود از میادین مختلف داشته است. با این حال، یکی از راهبردهای کلیدی برای افزایش تولید گاز، عملیاتی شدن فاز 11 پارس جنوبی بود.

این فاز با ظرفیت تولید اولیه 15 میلیون متر مکعب در روز، حجم قابل توجهی به کل تولید گاز ایران می افزاید. همچنین پیش بینی می شود با بهره برداری کامل، ظرفیت تولید فاز 11 پارس جنوبی به 56 میلیون مترمکعب در روز برسد. اجرای موفقیت آمیز فاز ۱۱ پارس جنوبی نشان دهنده توانایی ایران در توسعه منابع گازی خود بدون اتکا به پیمانکاران خارجی است. این دستاورد نه تنها جایگاه اقتصادی ایران را ارتقا می‌دهد، بلکه پیامی منطقه‌ای ارسال می‌کند و نشان‌دهنده توانمندی و توانمندی این کشور در صنعت نفت و گاز است.

رسیدن به توانایی توسعه میادین گازی روی دریا با توسعه تماما ایرانی فاز 11 پارس جنوبی

وی ادامه داد: ایران به توانایی توسعه میادین مشترک گازی روی دریا و در نقاط حساس و مرزی رسیده است که اخیرا در فاز 11 از این توانایی رونمایی کرده است. استفاده از توان داخلی در افزایش برداشت از میادین مشترک گازی از جمله پارس جنوبی بسیار مهم است. از نظر تاریخی، ایران برای توسعه میدان گازی به پیمانکاران خارجی متکی بود که منجر به تاخیر و عقب‌نشینی شد. با این حال دولت سیزدهم استفاده از ظرفیت داخلی را برای ارتقای توان تولید گاز کشور در اولویت قرار داده است. دولت با بهره گیری از مهندسین و تخصص ایرانی، بر تاخیر 20 ساله استخراج گاز از فاز 11 پارس جنوبی غلبه کرده و اکنون بر بهره برداری عملیاتی تمرکز کرده است. این تغییر به سمت استفاده از توان داخلی عزم ایران برای توسعه مستقل ذخایر گاز پیچیده خود را برجسته می کند. این امر نه تنها خوداتکایی ایران را تقویت می کند، بلکه توانمندی های فنی کشور را به کشورهای همسایه نشان می دهد و بر جایگاه قابل توجه ایران در صنعت نفت و گاز تاکید می کند.

لزوم تامین منابع مالی برای توسعه میدان گاز

این کارشناس حوزه سیاست‌گذاری انرژی پیرامون دستیابی به توانایی برداشت گاز در میادین مشترک گازی و لزوم تامین منابع مالی برای توسعه بیشتر میادین مشترک گازی گفت: برای تداوم توسعه ظرفیت تولید گاز ایران باید منابع مالی مناسب تخصیص داده شود. بودجه دولت، عمدتاً از طریق شرکت ملی نفت و گاز ایران، منبعی حیاتی برای توسعه ظرفیت گاز کشور است. با این حال، راه های مالی اضافی باید برای تکمیل این منابع به طور موثر کاوش شود. یک رویکرد شامل سرمایه گذاری مشترک با صنایع برای دستیابی به خودکفایی در تامین گاز و برق است. تشویق صنایع بزرگ به سرمایه گذاری مستقیم در تولید گاز و بهره برداری از منابع عظیم صندوق توسعه ملی می تواند کمک قابل توجهی به توسعه میادین مشترک گازی کند. گسترش تجارت نفت خام ایران منابع قابل توجهی را در اختیار صندوق توسعه ملی قرار داده است که می تواند به سمت اکتشاف، بهره برداری و صادرات منابع گاز فراوان ایران هدایت شود.

وی در پایان گفت: رسیدگی به ناترازی مقطعی گاز در ایران نیازمند یک رویکرد جامع است. افزایش تولید گاز به عنوان یک راه حل کلیدی برای مقابله با ناترازی مقطعی عرضه و مصرف گاز است. تلاش‌های ایران برای افزایش بهره‌برداری از توان داخلی برای توسعه میدان گازی، همانطور که با عملیاتی شدن موفقیت‌آمیز فاز 11 پارس جنوبی نشان داده شد، خوداتکایی و توانایی‌های فنی کشور را به نمایش می‌گذارد. برای حفظ شتاب توسعه میدان گازی، منابع مالی کافی از جمله بودجه دولت و سرمایه گذاری های مشترک با صنایع باید تخصیص داده شود. استفاده از منابع صندوق توسعه ملی، اکتشاف و صادرات منابع عظیم گازی ایران را تسهیل خواهد کرد. ایران می‌تواند با اولویت‌بندی افزایش تولید گاز و اجرای استراتژی‌های جامع، ناترازی گاز را کاهش دهد، از عرضه گاز پایدار به صنایع اطمینان حاصل کند و درآمدهای ارزی خود را به‌ویژه در فصول سرد سال تقویت کند.