آیین سنتی چهل منبری

آئین عاشورایی «چهل‌منبری» از سنت‌های رایج در لرستان است به‌طوری‌که زنان لرستانی و حتی در برخی موارد مردان در روز تاسوعا این آئین را به‌جا می‌آورند.

کد خبر: ۱۱۸۵۲۴۷

تاریخ: ۰۶ مرداد ۱۴۰۲ - ۱۰:۵۰

به گزارش «تابناک» به نقل از مهر، چهل‌منبری یکی از آداب و رسومی است که در شهرهای مختلف لرستان به‌ویژه در خرم‌آباد و بروجرد در روز تاسوعا انجام می‌شود.

از دقایق اولیه صبح دختران چهل‌منبری با پای‌برهنه و صورت‌های پوشیده شهر را با شمع‌های حزن‌انگیز روز تاسوعا زینت بستند تا حاجت خود را از باب‌الحوایج در روز شهادتش طلب کنند.

امروز خیمه‌ها و تکیه‌های دایر شده در سطح شهر و مراسم‌های روضه فعال در شهر و سقاخانه‌ها مملو از شمع‌های حاجت است؛ شمع‌هایی که هر کدام از یگانه جوانمرد روز تاسوعا طلب نیاز می‌کنند و عاشقانه در حزن و اندوه این روز می‌گریستند.

صحنه آب‌شدن شمع‌ها که در کنار هر خیمه و تکیه دایر شده در سطح شهر خرم‌آباد شهر را پر از بوی اشک و ماتم کرده است و چشم‌ها را اشک‌بار می‌کند.

شمع‌ها امروز پیام‌آور غم و اندوه بودند و حامل رازونیاز… خیابان‌های شهرهای مختلف لرستان به‌ویژه خرم‌آباد و بروجرد از همان دقایق اولیه صبح شاهد حضور حاجتمندانی بود که چهل شمع خود را با ذکر مصیبت «قمر بنی‌هاشم» روشن کردند و در فراق «باب‌الحوایج» اشک ریختند.

در روز تاسوعا برخی از بانوان لرستانی در عزای سیدالشهدا و به نشانه همراهی با یگانه بانوی صبر با پاهایی برهنه و صورت پوشیده در سطح شهر به راه می‌افتند و با زمزمه ذکر و مناجات چهل شمع را در چهل‌منبر عزای حسین (ع) به نیت برآورده‌شدن حاجت روشن می‌کنند.

در این آئین هر کس که حاجتی دارد با پای پیاده و نقاب بر رو، ۴۰ شمع را در ۴۰ سقاخانه یا حسینیه روشن می‌کند و تا سال آینده به انتظار برآورده‌شدن حاجتش می‌نشیند.

این آئین که از صبح تاسوعا در سطح شهرستان‌های خرم‌آباد و بروجرد آغاز می‌شود تا حدود اذان مغرب ادامه می‌یابد و بانوانی که در این سنت حضور می‌یابند در هر منبر به یاد اسارت زینب کبری و دیگر زنان و کودکانی که در عاشورا به اسیری رفته‌اند اشک ماتم می‌ریزند.

بانوان در ادای این سنت از ابتدای حرکت خود تا پایان روشن‌کردن آخرین شمع در منبر و مراسم عزاداری چهلم، روزه سکوت می‌گیرند و تنها با ذکر مصیبت کربلا و دعا و مناجات در مسیر حرکت می‌کنند.

در این سنت دینی زنان با نیت‌های درونی خود مهر سکوت بر لب می‌زنند و تنها با زمزمه و ذکر کلمه «الله» و یا فرستادن صلوات بر محمد (ص) و خاندان پاکش مسیر حرکت خود را ادامه می‌دهند.

شرکت‌کنندگان در این آئین در شهر خرم‌آباد به‌ویژه محله‌های قدیمی این شهر در طول برگزاری مراسم با حضور در چهل‌منبر مختلف چهل حبه قند یا نقل را در این محل‌ها به‌جای گذاشته و در منزل چهلم، برای ادای دین خود، قند و یا وسیله‌ای کوچک از این منزل برمی‌دارند.

بانوان لرستانی در آخرین حسینیه یا سقاخانه آخرین شمع خود را روشن می‌کنند و با برداشتن یک شمع از آن منبر به انتظار برآورده‌شدن حاجت خود تا تاسوعای آینده می‌مانند.