لب سدهای مازندران تر شد/ شالیزارها زنده می‌مانند

بارندگی های شدید اخیر تبعات ناخوشایندی برای زیرساخت های مازندران به بار آورد اما نمی توان روی خوش این برکت الهی را که منجر به پرآب شدن و فرار از خشکسالی شالیزارهاا و پُرآب شدن سدها را نادیده گرفت.

کد خبر: ۱۱۷۸۹۱۷

تاریخ: ۲۳ خرداد ۱۴۰۲ - ۰۸:۴۱

به گزارش «تابناک» به نقل از ایرنا، طبیعت مازندران در هفته‌ای که گذشت روزهای انتهای بهاری خوب و خوشی را پشت سر گذاشت بارش باران ضمن اینکه گرد ناشی از خشکسالی و کم بارشی را از چهره گونه‌های گیاهی استان شُست برای کشاورزانی که نتوانستند کشت شالی انجام دهند بارقه‌های امید ایجاد کرد تا عزم خود را جزم کنند و شالی بکارند.

این بارش‌ها تا حدی توانست از عطش طبیعت مازندران بکاهد که بنا به گفته مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای مازندران بارندگی‌های چند روز اخیر، آمارهای منابع آبی استان در فصل زراعی جاری را تا حد قابل قبولی بهبود بخشید و حدود ۴.۵ میلیون متر مکعب آب وارد مخزن سدهای استان کرد.

حیدر داوودیان با اشاره به اینکه در سه هفته اخیر شاهد بارندگی‌های خوبی در استان بودیم، افزود: تا حدی کاستی‌های آبی ناشی از کم بارشی طی چند ماه اخیر جبران و باعث خوشحالی کشاورزان و مردم استان شد.

وی درباره تأثیر بارش‌ها بر حجم آب سدهای ادامه داد: طی روزهای اخیر در مجموع حدود ۴.۵ میلیون متر مکعب آب وارد مخزن سدهای استان شد به طوری که حجم آب موجود در کل سدهای استان از ۱۳۴ میلیون متر مکعب در روز ۱۵ خرداد به ۱۳۸.۶ میلیون متر مکعب در روز ۲۰ خرداد افزایش یافته است.

بر اساس آمارهای رسمی، توان بالقوه آب مازندران در حد ۶ میلیارد و ۶۰۰ میلیون مترمکعب است که از این مقدار چهار میلیارد و ۹۰۰ میلیون مترمکعب آب‌های سطحی و بقیه آب‌های زیرزمینی است.

به طور میانگین سالانه حدود یک میلیارد و ۵۵۰ میلیون مترمکعب آب در بخش آب‌های سطحی و یک میلیارد و ۳۵۰ میلیون مترمکعب در بخش آب زیرزمینی بهره برداری می‌شود و بقیه آب سطحی طی سال به صورت هرز به دریا می‌ریزد.

تاکنون ۲ سد بزرگ شهید رجایی و البرز و هشت سد کوچک با ظرفیت ۳۲۴ میلون مترمکعب و ۸۰۰ قطعه آببندان با ظرفیت ۳۵۰ میلیون متر مکعب در مازندران ایجاد شد که مهار آب‌های سطحی توسط سدها کمتر از ۱۱ درصد است.

داوودیان گفت که دِبی آب ورودی سد شهید رجایی پیش از آغاز بارشها ۱.۵ متر مکعب بر ثانیه بود، اما طی روزهای بارانی اخیر به حدود ۱۲ متر مکعب نیز رسید که منجر به افزایش ۲.۷۳ میلیون متر مکعبی آب این سد شد و مجموع آب ذخیره شده سد را از ۴۵.۹ به ۴۷.۳ میلیون متر مکعب افزایش داد.

وی همچنین درباره دِبی آب ورودی سد البرز اعلام کرد: که از ۲.۵ متر مکعب تا پیش از بارندگی‌ها، در روزهای بارانی گذشته به حدود ۱۰ متر مکعب رسید و حدود ۱.۶۵ میلیون متر مکعب آب وارد مخزن این سد کرد.

مدیر عامل شرکت آب منطقه‌ای مازندران درباره آخرین آمار بارندگی‌های فصل زراعی و سال آبی جاری نیز گفت: در فصل زراعی جاری که مدت زمان یکم فروردین تا ۲۰ خردادشامل می‌شود مجموعاً ۱۵۹ میلیمتر بارندگی در استان ثبت شد که افزایش ۲۸ درصدی نسبت به دوره درازمدت و رشد ۸۵ درصدی نسبت به مدت مشابه پارسال را نشان می‌دهد اما برای سال آبی جاری که از یکم مهر ۱۴۰۱ تا ۲۰ خرداد ۱۴۰۲ شامل می‌شود همچنان آمارها نسبت به دوره‌های مشابه درازمدت و پارسال کاهشی است.

وی ادامه داد: از ابتدای سال آبی جاری تا کنون ۴۱۰ میلیمتر بارندگی داشتیم که نسبت به دوره درازمدت ۲۰ درصد کاهش و نسبت به مدت مشابه پارسال ۱۶ درصد کاهش را نشان می‌دهد البته تا ۱۵ خرداد آمار بارندگی سال آبی جاری نسبت به مدت مشابه پارسال ۲۱.۵ درصد کمتر بود که در این چند روز بارانی ۵.۵ درصد بهبود یافت و اکنون به ۱۶ درصد رسیده است.

طبق آمارهای موجود در این استان دست‌کم ۱۲۰ رشته رودخانه به طول حدود هفت هزار کیلومتر وجود دارد که آب این رودخانه‌ها در مسیر عبور برای رسیدن به دریای خزر با ایجاد سردهنه کشاورزی توسط کشاورزان برای آبیاری زمین‌های کشاورزی مورد استفاده قرار می‌گیرد. کاربری‌های دیگری مانند پرورش ماهی هم در این بین مورد توجه قرار دارد.

داوودیان با اشاره به وضعیت آورد رودخانه‌های استان گفت: هر چند که بارشهای اخیر امیدوارکننده است، اما هنوز در آورد رودخانه‌ها شرایط مناسبی نداریم بطوریکه آورد رودخانه‌های استان از ابتدای سال آبی جاری تا کنون ۱۰۳۷ متر مکعب بود که نسبت به دوره درازمدت ۵۶ درصد و نسبت به مدت مشابه پارسال ۴۳ درصد کاهش را نشان می‌دهد.

وی گفت: از یکم تا ۲۰ خرداد نیز رودخانه‌های استان در مجموع ۱۱۰ میلیون متر مکعب آورد آب داشتند که نسبت به دوره درازمدت ۴۶ درصد و نسبت به مدت مشابه پارسال ۵ درصد کاهش یافته است.

مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای مازندران ادامه داد: همکاران ما در روزهای اخیر و پس از بارندگی‌ها برای توزیع آب در شبکه انتقال پاییندست سدها وارد عمل شده‌اند با این حال از همه کشاورزان درخواست داریم در رعایت مصرف آب کشاورزی کوشا باشند و با همکاران ما در این زمینه همراهی لازم را داشته باشند.

پیشتر شرکت آب منطقه‌ای مازندران اعلام کرد که بیشترین ناحیه خشکسالی از سمت شرق به غرب استان است، بر اساس آمار رسمی هواشناسی مازندران کاهش بارندگی، طبق آمار رسمی هواشناسی میانگین بارش باران سال ۱۴۰۱ مازندران ۳۷۲ میلیمتر بوده که این آمار نسبت به مدت مشابه دوره آماری بلند مدت که ۶۴۰ میلیمتر بوده، حدود ۴۲ درصد کمتر و نسبت به سال ۱۴۰۰ که ۶۱۳ میلیمتر بوده، حدود ۴۰ درصد کاهش داشته است.

برنجکاری یکی از مهم‌ترین فعالیت کشاورزی در مازندران و منبع مهم درآمد کشاورزان استان است و با تولید بیش از یک میلیون تن، ۴۲ درصد برنج مورد نیاز کشور از این استان تأمین می‌شود.

کشت برنج در مازندران به طور معمول با شخم و شیار، خزانه گیری و آب تخت کردن شالیزار از ماه اسفند آغاز شد و به طور معمول در اواخر ماه فروردین به مرحله نشاء می‌رسد و اکنون کشاورزان در مرحله وجین و یا سم و کودپاشی محصولات خود هستند.

طبق آمار جهاد کشاورزی مازندران حدود ۲۵۰ هزار هکتار اراضی شالیزاری در استان وجود دارد و ۸۰ هزار هکتار از اراضی باغی و زراعی شرق این دیار با تنش کم آبی و خشکسالی مواجه شده است، موضوع بسیار نگران کننده نیز گسترش خشکی در دشت ۱۱۰ هزار هکتای هراز در منطقه مرکزی واقع در پنج شهرستان بابل، آمل، محمودآباد، فریدونکنار و بابلسر است، چراکه طبق اظهارات رسمی جهاد کشاورزی با کاهش روان آب رودخانه هراز، حدود نیمی از شالیکاری این دشت در معرض تنش آبی و خشکی قرار گرفت.

مازندران با تولید حدود یک میلیون تن برنج سفید، ۴۲ درصد برنج مورد نیاز کشور را تأمین می‌کند.