صلح در خاورمیانه یا چتر عملیاتی جدید آمریکا؟؟

علی منتظری

کد خبر: ۱۱۷۸۴۹

تاریخ: ۱۲ شهريور ۱۳۸۹ - ۱۵:۴۱

اولین دور مذاکرات مستقیم محمود عباس رئیس خودگردانی فلسطین با بنیامین نتنیاهو نخست وزیر رژیم صهیونیستی در واشنگتن به پایان رسید و دو طرف بر برگزاری دیدارهای مستقیم در هر دو هفته یکبار توافق کردند، بر همین اساس دور دوم مذاکرات در خاورمیانه 23 و 24 شهریورماه جاری با حضور وزیر خارجه آمریکا "هیلاری کلینتون" و "جورج میچل" نماینده ویژه باراک اوباما در موضوع مذاکرات صلح، از سر گرفته خواهد شد.

از محتوای مذاکرات دو جانبه محمود عباس و نتانیاهو تاکنون چیزی فاش نشده است اما گفته شده که بر سر موضوعات حساس گفتگو کرده اند از جمله تشکیل دو دولت در کنار یکدیگر و محکومیت به کارگیری خشونت علیه شهروندان عادی که البته این دومی در سایه عملیات شاخه نظامی حماس در کرانه غربی رود اردن در شهر الخلیل بوده است که هم زمان با آغاز مذاکرات علیه صهیونیست های شهرک های یهودی نشین صورت گرفت. این در حالی است که حماس، جهاد اسلامی و بسیاری از گروه های ملی و جهادی فلسطینی مذاکرات مستقیم با اسرائیل را به شدت محکوم کرده و آن را در خدمت منافع آمریکا و اسرائیل در منطقه خارومیانه ارزیابی نموده اند.

اصرار دولت آمریکا بر برگزاری مذاکرات مستقیم صلح بین دولت خودگردان فلسطینی با رژیم صهیونیستی آن هم در ماه مبارک رمضان بی دلیل نبوده است. باراک اوباما که در آستانه ورود به کاخ سفید قول و وعده تغییرات در سیاست خارجی آمریکا و به خصوص موضوع مذاکرات موسوم به صلح خاورمیانه را داده بود و در سخنرانی مشهور خود در قاهره در خردادماه سال گذشته از دگرگونی در روابط واشنگتن با جهان اسلام و لزوم حل موضوع صلح در خاورمیانه سخن گفته بود با فشارهای آشکار و پنهان خود، دولت خودگردان و و رئیس آن "محمود عباس" را وادار نمود تا محفل جشن کاخ سفید درباره از سرگیری مذاکرات مستقیم صلح با افراطی ترین حکومت اسرائیلی در طی چند ده اخیر را برگزار کند.

شواهد آماده نبودن چنین گفتگوهایی برای همه روشن بود و همه می دانند که ورود عجولانه و بدون هیچگونه پیش زمینه ایی برای گفتگوهای مستقیم یک اقدام غیر اصولی و فاقد منطق توجیه و استدلال است از همین روست که بسیاری از کارشناسان عربی و غربی و همه آنهایی که از نزدیک دستی بر این آتش دارند از این مذاکرات به مذاکرات بیهوده و شکست خورده یاد کردند و آن را یک سناریوی آمریکایی در راستای اهداف سیاست خارجی و نظامی این کشور در خاورمیانه می دانند.

البته این به آن معنا نیست که اوباما اجازه دهد تا طرف های فلسطینی و یا اسرائیلی دست آمریکا را خالی بگذارند و میز مذاکرات را بدون کسب نتیجه ای ترک کنند زیرا آمریکا در هر شرایطی به دنبال کسب نتیجه ملموس و رسیدن به یک پیمان و یا قرارداد جدید در این مذاکرات است.

اما آمریکا چه اهدافی را از مذاکرات دنبال می کند؟

1 ـ بیش از بیست ماه از ورود اوباما به کاخ سفید می گذرد اما هیچ تغییرات مهمی در سیاست خارجی آمریکا در خاورمیانه دیده نمی شود. مذاکرات صلح تلاشی برای ایجاد ایمان به تغییر رویکرد آمریکا در سیاست خارجی اش و وجهه آن در خاورمیانه است که با حمایت های بی حد و حصر از اسرائیل به شدت مخدوش شده است.

2 ـ ولو آن که مذاکرات هیچ نشانه ای از دست یابی به تغییرات ریشه ایی در خاورمیانه و موضوع فلسطین ندارد اما اوباما تلاش دارد تا قراردادی مشابه قرارداد کمپ دیوید از آن به دست آورد تا مصداقی برای تغییرات در سیاست خارجی آمریکا در خاورمیانه ایجاد کند.

3 ـ از نگاه استراتژیست های آمریکایی به دست آوردن قراردادی مشابه کمپ دیوید در این مذاکرات راه واشنگتن برای ادامه سیاست خارجی و برنامه نظامی اش در افغانستان و عراق و دیگر برنامه های نظامی احتمالی این کشور در خاورمیانه را هموارتر می کند و با بهانه و توجیه قوی تری در برابر نیروها و حامیان مقاومت در خاورمیانه به منظور حمایت از اسرائیل پافشاری می کند و به زعم خودشان دست بازتری برای برخورد با مخالفین اسرائیل و آمریکا در خاورمیانه پیدا می کنند و امکان محاصره این جریان در خاورمیانه را گسترده تر می کنند.

اما اسرائیل با شرایطی ناگوارتر در مقایسه با زمان قرارداد کمپ دیوید پا به عرصه مذاکرات واشنگتن گذاشته است:

1 ـ اسرائیل به دلیل اقدام جنایت جنگی در آب های آزاد بین المللی در دریای مدیترانه علیه کاروان آزادی غزه در یک انزوای سیاسی شدید به سر می برد.

2 ـ عدم توانایی اسرائیل در شکست مقاومت اسلامی فلسطین در غزه، شوکت نظامی ارتش این رژیم را در هم شکسته بود.

3 ـ سایه پس لرزه های شکست ارتش اسرائیل در جنگ 33 روزه با مقاومت اسلامی لبنان همچنان بر سر حکومت کنونی رژیم صهیونیستی سنگینی می کند.

4 ـ محاصره ضد انسانی غزه که تا سقف جنایات جنگی اسرائیل علیه مردم فلسطین ارزیابی می شود، عملا این رژیم را رو در رو با اخلاق و انسانیت در جهان قرار داده است.

5 ـ عربده کشی های اسرائیل به منظور تهدید نظامی ایران، این رژیم را یک مجموعه جنگ طلب در مقیاس یک دولت با کارنامه جنایات جنگی علیه بشریت در افکار عمومی بین المللی قرار داده است.

پیش شرط های نتانیاهو برای مذاکرات!!

با این همه شرایط نامساعد برای ورود به مذاکرات با طرف فلسطینی اما باز شاهد هستیم که بنیامین نتانیاهو نخست وزیر رژیم صهیونیستی با توپی پر در مذاکرات مستقیم صلح واشنگتن حاضر می شود و شروط از پیش تعیین شده برای مذاکرات وضع می کند:

1 ـ قدس پایتخت ابدی رژیم صهیونیستی است.
2 ـ اعتراف به یهودی بودن دولت اسرائیل رمز موفقیت این مذاکرات است.
3 ـ اعلام پایان دادن به منازعه و تخاصم بین فلسطینی ها و اسرائیلی ها باید از دل این مذاکرات بیرون بیاید.
4 ـ امنیت کامل رژیم اسرائیل و شهروندان آن باید به عنوان خط اصلی مذاکرات مد نظر باشد از همین رو باید تمامی گروه های مسلح مقاومت خلع سلاح شوند.
5 ـ اسرائیل دولت فلسطینی را می پذیرد که غیر مسلح باشد و اجازه استقرار ارتش اسرائیل را در مرزهای این دولت با اردن در کرانه غربی اعطاء کند.
6 ـ رژیم صهیونیستی از پیش، هیچ گونه تعهدی برای قطع شهرک سازی در مناطق اشغالی کرانه غربی را نداده است.
7 ـ اسرائیل هیچ پیش فرضی برای تخلیه سرزمین های اشغالی سال 1967 در کرانه غربی ندارد و حاضر نیست هیچ پیش فرضی برای برچیده شدن دیوارهای بتنی جدا کننده شهرک های یهودی نشین با مناطق فلسطینی اشغالی در کرانه غربی رود اردن را بپذیرد.
8 ـ اسرائیل هیچ تعهدی برای برچیده شدن محاصره نوار غزه را ندارد.

اما محمود عباس رئیس خودگردانی فلسطین چگونه و در چه شرایطی در مذاکرات حاضر شده است؟

1 ـ هیچ موازنه منطقه ای و بین المللی به نفع خودگردانی فلسطین در سطح رسمی و مناسبات دیپلماتیک جهانی وجود ندارد.
2 ـ انفصال سیاسی کرانه غربی و نوار غزه که بیانگر فروپاشی سیاسی دولت خودگردان است، همچنان پابرجا است.
3 ـ مشروعیت سیاسی دولت خودگردان در سایه اتمام دوران ریاست محمود عباس و چالش حقوقی وی در قالب خودگردانی فلسطین از ماه ها پیش به قوت خود باقی مانده است.
4 ـ خواسته چند ماهه اخیر حکومت خودگردان مبنی بر پایان بخشیدن به محاصره نوار غزه هرگز جامه عمل پوشیده نشده است.
5 ـ حکومت خودگردان در طول دو سال اخیر فاقد اهرم های بین المللی و منطقه ای برای حل کوچکترین خواسته های حقوق بشری مردم فلسطین بوده است.
6 ـ خودگردانی فلسطین پس از همبستگی افکار عمومی جهانی و بسیاری از دولت های مستقل با مردم فلسطین در نوار غزه هرگز نتوانست از این موج عظیم به نفع احقاق حقوق فلسطینی ها استفاده کند و هرگز تلاشی برای وحدت صفوف فلسطینی ها در قالب وحدت عملی و اجرایی کرانه غربی و نوار غزه انجام نداد.
7 ـ محمود عباس رئیس دولت خودگردانی را عهده دار است که فقط کمک های مالی بین المللی را بین کارمندان دولت خودگردان تقسیم می کند و از قالب مجموعه رهبری کننده موضوع فلسطین خارج شده است.
8 ـ دولت خودگردان در سایه فشارهای بین المللی آمریکا و محاصره اسرائیل، به یک مجموعه سیاسی نمادین تبدیل شده است که مشروعیت آن به اعتراف و یا امضای قراردادهای بین المللی در چهارچوب مذاکرات بین المللی صلح با اسرائیل موکول شده است.

و اما با این شرایط و اوضاع رژیم صهیونیستی و حکومت خودگردان فلسطین چه کسی می تواند مجوز آغاز و از سرگیری مذاکرات مستقیم دو طرف را صادر کند؟ اصولا کدامی ک از دو طرف اصلی مذاکره کننده با چنین شرایطی وارد گفتگو می شود؟ با این شرایط است که همه متفق القولند که این مذاکرات فقط و فقط یک خواسته و فشار آمریکایی بوده است تا گستره فعالیت های سیاسی و نظامی آمریکا را در خاورمیانه تحت پوشش قرار دهد، گستره ای که اسرائیل در آن یکی از حلقه های اصلی بازی خاورمیانه ای آمریکایی ها خواهد بود.

در حالی که طرف ظالم، نسل کش و جنایتکار جنگی این گفتگوها با توپ پر و دست برنده آن سوی میز مذاکرات نشسته بود اما محمود عباس فقط یک حرف برای گفتن داشته است. وی سه روز پیش از عزیمت به واشنگتن در یک نطق تلویزیونی اعلام داشت که اگر اسرائیل دست از شهرک سازی برندارد و همچنان بر ادامه این سیاست اصرار ورزد آنگاه نتانیاهو و تیم وی در رژیم اسرائیل مسئولیت شکست این مذاکرات را بر عهده خواهند داشت. این تهدید محمود عباس هم راه به جایی نبرد زیرا هم زمان با مذاکرات واشنگتن برنامه از قبل تنظیم شده ساخت شهرک های یهودی نشین هم چنان در کرانه غربی در حال اجراء است و بر اساس اظهارات مقامات صهیونیستی هم چنان نیز ادامه خواهد یافت.

محمود عباس، خود از قبل تاکید کرده است که پس از مشورت با کمیته چهارجانبه عربی صلح متشکل از اردن، سعودی، امارات و مصر وارد این گفتگوها شده است. این کانال همان دریچه ای است که آمریکا از طریق آن فشارهای زیادی بر حکومت خودگردان وارد کرده است تا وارد بازی گفتگوهای واشنگتن شود. از همین مجموعه مصر و اردن در کنار گفتگوهای مستقیم حضور دارند اما آمریکا خود بهتر از هر کسی می داند که حضور مصر و اردن هیچ حلقه ای از زنجیره بحران های خاورمیانه را باز نخواهد کرد زیرا آن ها از قبل هم در این مسیر وجود داشته اند و این نشان می دهد که اصرارهای آمریکا برای تسریع در شکل گیری مذاکرات صلح در واشنگتن آن قدر بی اساس بوده است که نتوانسته مجموعه های جدیدی را در این مذاکرات وارد کند.

این همه در حالی است که هیچ پیشرفتی در مذاکرات غیر مستقیم اسرائیل با سوریه با وساطت ترکیه و نیز مذاکرات غیر مستقیم خودگردانی فلسطین با اسرائیلی ها با بازی گردانی جورج میچل، وجود نداشته است تا منجر به مذاکرات مستقیم خودگردانی فلسطین با رژیم صهیونیستی شود.

با این همه آمریکا عجولانه در ماه مبارک رمضان و یک روز پیش از روز جهانی قدس کلید این مذاکرات را می زند تا مدعی صلحی در خاورمیانه شود که هیچ پایه و اساس حقوقی و متوازن ندارد. اما با این شواهد غیر قابل انکار که می تواند دال بر شکست این مذاکرات باشد، آمریکایی ها تلاش وافری دارند تا به امضای یک پیمان جدید صلح بین فلسطینی ها (حکومت خودگردان) و اسرائیلی ها دست یابند تا چتر حفاظتی جدید اقدامات آمریکا در خاورمیانه باشد.