با تحولات منطقه و جهان

کشف اسناد مربوط به ایران در منزل بایدن/ دیدار سفرای ایران و روسیه در دفتر سازمان ملل در وین/ رهگیری ۸ جنگنده «اف-۱۶» ترکیه بر فراز یونان/ هشدار بانک جهانی درباره ورود اقتصاد جهانی به رکود در سال ۲۰۲۳

کشف اسناد مربوط به ایران در منزل بایدن، دیدار سفرای ایران و روسیه در دفتر سازمان ملل در وین، رهگیری ۸ جنگنده «اف-۱۶» ترکیه بر فراز یونان، هشدار بانک جهانی درباره ورود اقتصاد جهانی به رکود در سال ۲۰۲۳ و جنگ لفظی شدید میان مقامات ارشد اسرائیل، از مهم‌ترین خبر‌ها و رویداد‌های منطقه‌ای و بین المللی در ۲۴ ساعت گذشته بوده اند.

کد خبر: ۱۱۵۸۹۲۹

تاریخ: ۲۱ دی ۱۴۰۱ - ۰۹:۵۹

بین الملل تابناک: کشف اسناد مربوط به ایران در منزل بایدن، دیدار سفرای ایران و روسیه در دفتر سازمان ملل در وین، رهگیری ۸ جنگنده «اف-۱۶» ترکیه بر فراز یونان، هشدار بانک جهانی درباره ورود اقتصاد جهانی به رکود در سال ۲۰۲۳ و جنگ لفظی شدید میان مقامات ارشد اسرائیل، از مهم‌ترین خبر‌ها و رویداد‌های منطقه‌ای و بین المللی در ۲۴ ساعت گذشته بوده اند.

کشف اسناد مربوط به ایران در منزل بایدن

اسناد محرمانه‌ای که سال گذشته در یک اندیشکده مرتبط با «جو بایدن»، رئیس‌جمهور کنونی آمریکا یافت شده، اطلاعاتی در موضوعاتی مانند ایران، اوکراین و انگلیس است.

رسانه‌های آمریکا روز سه‌شنبه گزارش داده‌اند، در ماه نوامبر ده سند محرمانه در یکی از دفاتر شخصی جو بایدن در یک اندیشکده آمریکایی‌ کشف شده‌اند. این اسناد مربوط به سال‌های ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۶ یعنی دوران حضور او در کاخ سفید به عنوان معاون رئیس‌جمهور بوده‌اند.

بایدن از فضای این مرکز از اواسط ۲۰۱۷ تا شروع مبارزات انتخابات ریاست‌جمهوری خود در سال ۲۰۲۰ استفاده می‌کرد. ریچارد ساوبر، مشاور ویژه رئیس‌جمهور آمریکا گفت، کاخ سفید در روز کشف این اسناد، آرشیو ملی را در جریان گذاشت و صبح روز بعد اسناد در اختیار آن قرار گرفت. وی افزود این اسناد موضوع درخواست یا تحقیق قبلی از سوی آرشیو ملی نبوده است.

شبکه خبری سی‌ان‌ان به نقل از یک منبع آگاه گزارش داد، این اسناد علاوه بر اطلاعاتی درباره ایران، اوکراین و انگلیس حاوی یادداشت‌هایی بودند که ذیل عنوان «قانون اسناد ریاست‌جمهوری» قرار می‌گیرند.

به گفته ساوبر، وکلای بایدن زمانی این اسناد را کشف کردند که در حال بسته‌بندی فایل‌های داخل یک کمد قفل شده به منظور تخلیه فضای اداری در مرکز مذکور در واشنگتن بودند. وی افزود، کاخ سفید با وزارت دادگستری و آرشیو ملی در این خصوص همکاری می‌کند.

به گزارش رویترز، وزارت دادگستری و آرشیو ملی آمریکا و این اندیکشده به درخواست اظهارنظر پاسخ ندادند. ساوبر در اظهاراتش از تعداد اسناد محرمانه، محتوا و درجه محرمانگی آن‌ها چیزی نگفت. به گزارش سی‌بی‌اس، آن‌ها حاوی اسرار هسته‌ای نیستند. بایدن از سال ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۷ معاون باراک اوباما، چهل و چهارمین رئیس‌جمهور آمریکا بود و این اسناد مربوط به این دوران است.

جیمی راسکین دموکرات ارشد کمیته نظارت مجلس نمایندگان آمریکا در بیانیه‌ای گفت، به نظر می‌رسد وکلای بایدن پس از یافتن اسناد، اقدام فوری و مناسبی انجام دادند و افزود، اطمینان دارد که دادستان کل درباره اقدام بیشتر مقتضی تصمیم‌ منصفانه خواهد گرفت.

وزارت دادگستری آمریکا همچنین جداگانه مشغول رسیدگی به کشف اسناد بسیار حساس محرمانه است که دونالد ترامپ در ویلای شخصی خود در فلوریدا بعد از خروج از کاخ سفید، نگهداری می‌کرد. ماموران اف‌بی‌آی، هشتم اوت با مجوز دادگاه ویلای ترامپ را بازرسی کردند و صد سند با برچسب محرمانه در میان هزاران مورد دیگر از ویلای او کشف و ضبط شد.

رئیس‌جمهور سابق آمریکا که به هجوم اف‌بی‌آی به خانه‌اش واکنش تندی نشان داده بود، در پستی در شبکه اجتماعی سوشال خود در واکنش به کشف اسناد از مرکز مورد استفاده بایدن نوشت: کی قرار است اف‌بی‌آی به خانه‌های متعدد جو بایدن، شاید حتی به کاخ سفید حمله کند؟ این اسناد قطعناً از طبقه‌بندی خارج نشده بود.

گزارش‌ها حاکی است که ترامپ در ژانویه گذشته، زمانی که کاخ سفید را ترک می‌کرد، ده‌ها جعبه حاوی اطلاعات محرمانه و فوق محرمانه را به عمارت تفریحی خود در فلوریدا منتقل کرد. به رغم اتهاماتی که به ترامپ وارد شده، رئیس‌جمهور سابق آمریکا مداوم اصرار دارد در ارتباط با هر یک از تحقیقاتی که در خصوص وی می‌شود، مرتکب هیچ اشتباهی نشده است.

دیدار سفرای ایران و روسیه در دفتر سازمان ملل در وین

میخائیل اولیانوف، سفیر روسیه با انتشار پیامی در توئیتر از انجام این دیدار خبر داد و نوشت: امروز به نمایندگی دائم ایران در سازمان های بین المللی در وین سر زدم و گفت‌وگوی سازنده‌ای را با محسن نظیری اصل در مورد موضوعات مورد علاقه مشترک داشتم.

وی جزییات بیشتری را درباره محتوای این جلسه ارائه نکرد؛ اما چندی پیش از برگزاری جلسات مشترک هیات‌های سیاسی ایران، روسیه و چین در وین به عنوان مثلث جدید دیپلماسی چند جانبه خبر داد و با انتشار پیامی در توئیتر نوشت: آیا «چین، ایران و روسیه»، مثلث جدیدی در دیپلماسی چندجانبه به نظر نمی‌رسد؟

وی با بیان اینکه «این قالب می‌تواند به راحتی بزرگ شود» افزود: بسیاری از کشورها ـ اگر نگوییم اکثریت آنها ـ طرفدار چندجانبه‌گرایی و مخالف تلاش‌ها برای حفظ یکجانبه‌گرایی و تمامیت‌خواهی در جهان به هر قیمتی هستند.

رهگیری ۸ جنگنده «اف-۱۶» ترکیه بر فراز یونان

در ادامه تنش بین دو کشور همسایه ترکیه و یونان، شماری از جنگنده‌های «اف-۱۶» نیروی هوایی ترکیه حریم هوایی یونان را بر فراز دریای اژه نقض کردند.

به نوشته وبگاه «پروثوتما» به نقل از وزارت دفاع یونان، هشت فروند جنگنده ترکیه روز سه شنبه با پرواز بر فراز دریای اژه حریم هوایی یونان را نقض کردند.

بر اساس اعلام وزارت دفاع یونان، جنگنده‌های اف-۱۶ ترکیه در قالب سه دسته پروازی بر شمال شرق دریای اژه پرواز کردند. با اقدام به موقع بخش‌های راداری، جنگنده‌های یونان بر اساس قوانین بین‌المللی هوانوردی موفق به «شناسایی» و «رهگیری» جنگنده‌های غیرمسلح ترکیه شدند.

این دو کشور همسایه در زمینه اکتشافات انرژی، نظامی شدن برخی جزایر در دریای اژه و موضع پناهجویان اختلاف دارند. ترکیه و یونان همچنین تقویت نظامی همدیگر را به شدت زیر نظر دارند. دولت ترکیه، یونان را به استقرار تسلیحات در جزایر دریای اژه که وضعیت غیرنظامی طبق معاهده لوزان را نقض می‌کند، متهم کرده است. علاوه بر این، آنکارا و آتن نمی‌توانند درباره تعیین حدود مناطق دریایی به توافق برسند و ترکیه، یونان را به نقض حقوق اقلیت اتباع ترکیه‌ای متهم می‌کند.

هشدار بانک جهانی درباره ورود اقتصاد جهانی به رکود در سال ۲۰۲۳

روز سه‌شنبه بانک جهانی پیش‌بینی خود از رشد اقتصادی جهان در سال ۲۰۲۳ را به سطوحی کاهش داد که در آستانه رکود برای بسیاری از کشورها قرار دارد، زیرا جهان با تشدید افزایش نرخ‌های بهره بانک‌های مرکزی، تداوم جنگ روسیه و اوکراین و بهم ریختگی موتورهای اصلی اقتصاد جهان روبه‌روست.

به گزارش رویترز، بانک جهانی اعلام کرد، انتظار دارد رشد تولید ناخالص داخلی جهانی در سال ۲۰۲۳ به ۱.۷ درصد برسد که کمترین رقم رشد از زمان رکود اقتصاد جهانی در سال‌های ۲۰۰۹ و ۲۰۲۰ است.

این در حالی است که در چشم‌انداز قبلی بانک جهانی از اقتصاد جهانی در ماه ژوئن سال ۲۰۲۲، این بانک رشد تولید ناخالص داخلی دنیا را در سال ۲۰۲۳ رقمی معادل ۳ درصد پیش‌بینی کرده بود.

بانک جهانی تاکید کرد که کاهش شدید رشد اقتصادی در اقتصادهای پیشرفته، از جمله کاهش شدید پیش‌بینی آن از رشد اقتصادی آمریکا و منطقه یورو به ۰.۵ درصد، می‌تواند رکود جهانی جدیدی را در کمتر از سه سال پس از رکود جهانی قبلی رقم بزند.

در بیانیه بانک جهانی در این خصوص آمده است: با توجه به شرایط شکننده اقتصادی، هرگونه تحول نامطلوب جدید مانند تورم بالاتر از حد انتظار، افزایش ناگهانی نرخ بهره برای مهار آن، تجدید حیات همه‌گیری کووید-۱۹ یا تشدید تنش‌های ژئوپلیتیکی، می‌تواند اقتصاد جهانی را به سمت رکود سوق دهد.

بانک جهانی درباره چشم‌انداز رشد اقتصادی برای بازارهای نوظهور و کشورهای در حال توسعه، از چشم‌اندازی تیره خبر داد و نوشت که این کشورها با بدهی‌های سنگین، ارزهای ضعیف و رشد درآمد و کاهش سرمایه‌گذاری تجاری دست‌وپنجه نرم‌ می‌کنند و چشم‌انداز رشد سالانه اقتصادی آنها در حال حاضر و برای دو سال آینده ۳.۵ درصد است. این رقم کمتر از نیمی از سرعت رشد اقتصادی این کشورها برای دو دهه گذشته است.

دیوید مالپاس رییس بانک جهانی در بیانیه خود نوشت: ضعف در رشد و سرمایه‌گذاری در کسب‌وکار، عقب‌نشینی ویرانگری در آموزش، بهداشت، فقر و زیرساخت‌هاست و تقاضا برای تغییرات آب‌وهوایی را تشدید می‌کند.

در گزارش بانک جهانی، رشد اقتصادی چین در سال ۲۰۲۲ برابر با ۲.۷ درصد اعلام شده که دومین رشد اقتصادی پایین دومین اقتصاد دنیا از اواسط دهه ۷۰ میلادی است. دلیل این امر نیز محدودیت‌های ناشی از کووید-صفر، آشفتگی بازار املاک و خشکسالی بود. این بانک رشد اقتصادی چین را برای سال ۲۰۲۳ معادل ۴.۳ درصد پیش‌بینی کرد که ۰.۹ درصد کمتر از پیش‌بینی رشد اقتصادی ماه ژوئن است.

جنگ لفظی شدید میان مقامات ارشد اسرائیل

جنگ لفظی شدیدی بین نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی و رهبر اپوزیسیون این رژیم در گرفته است و در عین حال یک نماینده اسرائیلی، خواستار بازداشت بنی گانتس و یائیر لاپید شده است.

رسانه‌های رژیم صهیونیستی از اختلافات سیاسی بین دولت و مخالفان اسرائیل و تبادل اتهامات بین دو طرف در سایه تظاهرات هزاران شهرک نشین علیه دولت تندروی بی بی (نتانیاهو) گزارش می‌دهند.

در سایه اعتراضات مردمی گسترده اخیر در اراضی اشغالی هر دو طرف یکدیگر را مسئول وقوع جنگ داخلی می‌دانند.

در جدیدترین حمله رسانه‌ای، بنیامین نتانیاهو نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی، یائیر لاپید، نخست‌وزیر سابق و رهبر اپوزیسیون این رژیم را مورد حمله قرار داد و توییت کرد: اسرائیل دولتی دموکرات است که در آن رهبر مخالفان بازداشت نمی‌شود.

او اضافه کرد: در این چنین دولت دموکراتیکی نخست‌وزیر، "نازی‌" خطاب نمی‌شود و مردم به نافرمانی مدنی یا انجام اغتششات و خشونت تحریک نمی‌شوند.

این توییت‌های نتانیاهو در پی آن بود که یائیر لاپید در یک توییت جدید ضمن حمله شدید به نتانیاهو توضیح داد، دموکراسی در یک روز فرو ریخت.

در عین حال یکی از نمایندگان کنست (پارلمان اسرائیل) و اعضای حزب لیکود به رهبری نتانیاهو، روز سه‌شنبه خواستار بازداشت یائیر لاپید و بنی‌ گانتس، وزیر جنگ سابق به اتهام «خیانت به میهن» شد.

تسویکا فوگل، از حزب قدرت یهود به ریاست ایتامار بن گویر، وزیر امنیت داخلی رژیم صهیونیستی این مساله را مطرح کرد.

فوگل درباره اعتراضات مردمی در مخالفت با تغییرات دولت در سیستم قضایی این رژیم گفت، لاپید و گانتس (عضو کنست از حزب چپ‌گرای مرتز) یائیر گولان نماینده حزب مرتز و موشه یعالون، وزیر جنگ اسبق باید بازداشت شوند. در حال حاضر این چهار تن از خطرناک‌ترین افراد در اسرائیل و به دنبال جنگ هستند. اگر خواستار تظاهرات هستند، این حق آنهاست اما از شیوه جنگ صحبت می‌کنند؛ به نظر من این خیانت به سرزمین و دلیل کافی برای بازداشت‌شان است.

این نماینده همچنین این چهار تن را به تحریک مردم به آشوب و اغتشاش، متهم کرد که نتایج انتخابات نوامبر را به رسمیت نمی‌شناسند و در تلاش برای بیرون کشیدن مردم به خیابان‌ها هستند.

لاپید نیز در پاسخ به این اظهارات توییت کرد:‌ روشن است این اتفاق خواهد افتاد. دولت در «کشوری غیردموکرات» دائم تهدید به بازداشت رهبران مخالفان می‌کند.

گانتس جدیدا گفته بود،‌ مسئولیت جنگ داخلی در اسرائیل بر عهده بن گویر است.

الموگ کوهن،‌ یک مسئول اسرائیلی نیز به شبکه ۱۳ رژیم صهیونیستی گفت، اگر لاپید و گانتس دست از تحریک،‌ اختلاف و تقسیم و تمایل به ریخته شدن خون در خیابان برندارند، بازداشت خواهند شد.

گانتس نیز در پاسخ به این حرف مستقیم به نتانیاهو گفته است: اسرائیل نیاز به توافق گسترده دارد، نه ادامه اختلاف، تقسیم و تحریک و برخورد.

او همچنین به نتانیاهو گفت: کارهای تو علیه حقوق فردی و اصول اساسی اسرائیل است. حمله به تظاهرکنندگان و اظهارات تند باید محکوم شود. باید برای وحدت و کنار گذاشتن اختلافات تلاش شود، نه اینکه به اختلافات دامن زده شود.

روز سه‌شنبه نیز یائیر گولان، عضو کنست از حزب چپ گرای مرتز در توییتی، خواهان نافرمانی مدنی در اعتراض به سیاست دولت بنیامین نتانیاهو شد.

گولان خواهان نافرمانی مدنی کامل در اسرائیل با بستن خیابان‌ها و مغازه‌ها و تظاهرات طی روزها و هفته‌ها برای سرنگونی دولت نتانیاهو شد که یک "دولت فاسد، خبیث و شرور است".

گولان که یک ژنرال سابق ارتش و معاون سابق وزیر اقتصاد است، گفت که دولت نتانیاهو یک دولت فاسد است و حریدی‌های تندرو نیز اموال اسرائیلی‌ها را به دست می‌آورند و بدون بازدارندگی، هر کاری که می‌خواهند انجام می‌دهند. وی خواهان مبارزه با آن دولت و بسنده نکردن به تظاهرات روزهای شنبه شد.