طنین حُزناکِ آب در سفر وزیر نیرو به اصفهان

در سفر یکروزه وزیر نیرو به اصفهان، این طنین آب بود که از هر کران به گوش می رسید، از غمنامه سِتُرگ زنده‌رود تا اندوهی که بر پینه دستان کشاورزان جا خوش کرده است، همه چیز دست به دست هم داد تا باردیگر دولتمردان با کوله بارِ رنج ها و در بیم و امیدِ چاره اندیشی ها، به پایتخت بازگردند.

کد خبر: ۱۰۸۷۳۲۷

تاریخ: ۲۲ آبان ۱۴۰۰ - ۰۷:۴۵

به گزارش «تابناک» به نقل از ایرنا، علی اکبر محرابیان صبح جمعه به منظور بررسی مسائل و مشکلات حوضه زاینده رود وارد اصفهان شد.

دیدار و گفت و گو با شماری از نمایندگان کشاورزان در روستای "وَجاره" از توابع منطقه "براآن شمالی"، دیدار با کشاورزان شرق و غرب استان در شهرستان ورزنه و فولادشهر و بازدید از تالاب گاوخونی و مسیر زاینده‌رود و دشت برخوار از مهمترین برنامه های محرابیان در اصفهان بود.

بدون تعارف آب فصلِ خزان سفرنامه وزیر نیرو به اصفهان بود، گویی هر لحظه صدای رنجور آب از زمین و آسمان در گوش زمان می پیچید، واقعیتی هولناک که مرور رخدادها و حاشیه‌های حضور محرابیان در اصفهان گوشه ای از آن را ترسیم خواهد کرد.

گلایه کشاورزان اصفهان از بی‌آبی

محرابیان، در بدو ورودش به اصفهان پای درد و دل کشاورزان نشست؛ آنها که سال‌هاست پای پیشه و رزق و روزیشان در نبود آب می لنگد.

جاری سازی زاینده رود و اجرای قانون مصوبات ۹ ماده ای، اصلی ترین خواسته این صنف بود.

وزیر نیرو، فعال شدن طرح‌های آبی تعطیل شده در حوضه آبی زاینده رود را گام بزرگ دولتمردان برای رفع این چالش ها عنوان کرد.

محرابیان افزود: پیش از این، حتی در ۲ ماه گذشته، برخی از پروژه های آبی تعطیل شده دوباره مورد پیگیری قرار گرفت.

وی با اشاره به اینکه توزیع آب باید بر مبنای عدالت باشد، ادامه داد: در حوضه زاینده رود پروژه های متعدد داشتیم که اگر به وقتش اجرا می شد اینک شاهد این میزان رنج کشاورزان و مردم نبودیم.

محرابیان با اشاره به اینکه یکی از راه های حل این مشکل ، اصلاح منابع آب در مصارف و تولید است، اظهار داشت: بطور یقین با مشارکت کشاورزان می‌توان تصمیمات خوبی در این زمینه اتخاذ کرد.

به گفته وی، عزم وزارت نیرو برای اجرای طرح‌ها، جزم و راسخ است.

الگوی کشت و جابه‌جا شدن سهم آب، ریشه فرونشست زمین

وزیر نیرو در بازدید از تبعات بحران فرونشست در دشت برخوار اصفهان نیز گفت : علت اصلی فرونشست زمین و بی‌آبی در اصفهان، رعایت نکردن الگوی کشت و جابه‌جا شدن سهم آب است.

وی با بیان اینکه ۹۰ درصد از آب کشور در بخش کشاورزی مصرف می‌شود، افزود: باید منطقه به منطقه، روش‌های آبیاری را بر اساس محیط‌های کشت کشاورزی اصلاح کنیم.

محرابیان هشدار داد: شاهد جابه‌جایی سهم آب هستیم و ساختمان‌سازی‌های بی‌رویه، خود عامل مصرف بالای آب و بدنبال آن فرونشست زمین و تخریب محیط زیست شده است.

مدیرکل زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی استان اصفهان نیز در حاشیه بازدید وزیر نیرو از دشت برخوار گفت: بحران فرونشست زمین در دشت برخوار به‌ اندازه‌ای رسیده که تنها یک‌ لایه خاک روی سطح زمین‌ باقی مانده و زیر آن خالیست.

به گفته وی، با وجود استفاده از روش‌های نوین آبیاری و اصلاح الگوی کشت، ده‌ها رشته قنات دشت برخوار و ۱۲ آسیاب آبی خشک‌ شده و عمق چاه‌ها به۲۵۰ متر رسیده است.

رضا اسلامی افزود: مردم این منطقه با فروش فرش و طلاجات خود و دادن پول آن زمان، ۶۷ میلیون مترمکعب آب خریدند اما در هفت تا هشت سال گذشته تنها ۱۰ میلیون مترمکعب از حقابه آنها را دادند.

تجمع خودجوش مردم اصفهان در جوار پل خواجو

در حالی که وزیر نیرو برای دیدار و گفت و گو با کشاورزان در ورزنه و فولادشهر مستقر بود، در قلب نصف جهان یعنی درست بر بستر خشک و رنجور زاینده‌رود، شماری از مردم اصفهان، مطالبه دیرین خود یعنی احیای این رودخانه را خواستار شدند.

این تجمع آرام اما سرشار از ناگفته های مردمی است که تراژدی تماشای هر روزه زنده‌رود بی‌رمق برایشان جانکاه شده، شهروندانی که با سردادن شعار «همشهری گرامی، باور نکن بی‌آبی» در انبوه دلایلی که برای نابودی اکوسیستم زنده رود بیان می شود، بدنبال قرن ها اصالت اصفهان می گردند.

اجرای طرح‌های نیمه‌تمام، افقی روشن برای زدودن رنج اصفهان

وزیر نیرو در ساعات پایانی سفر خود به اصفهان در گفت و گو با خبرنگاران اعلام‌ کرد: طرح‌های نیمه‌تمام انتقال آب، از میزان ورودی به حوضه آبریز زاینده رود در سال‌های اخیر کاسته است و باید در تخصیص منابع آب در این حوضه بازنگری شود.

محرابیان افزود: بارگذاری زیاد روی این حوضه نیز موجب بروز بحران آبی شده که بازنگری در تخصیص ها و اعمال روش‌های دیگر برای افزایش ورودی آب لازم است.

وی رکود در پروژه‌های آب را جزو دغدغه‌های وزارت نیرو دانست و گفت: برخی از پروژه ها ۱۰ سال است که متوقف‌ شده که آغاز عملیات آنها برای رفع نیازهای مردم ضروریست.

وزیر نیرو سال آبی گذشته را بسیار خشک و بی‌سابقه در ۵۰ سال گذشته برآورد کرد و گفت: پیش‌بینی سال آبی بهتری را برای امسال داریم که بارندگی‌های آبان هم در برخی از مناطق وضعیت خوبی داشته است.

وی توزیع عادلانه آب را عاملی مهم در رفع دغدغه کشاورزان بیان کرد و افزود: درصدد توزیع مناسب آب بین کشاورزان برای کاهش تنش‌ها هستیم.

واگذاری مدیریت آب به استان‌ها

وزیر نیرو در ادامه سفر خود با حضور در جلسه "سازگاری با کم‌آبی"، از واگذاری مدیریت استانی آب در اصفهان خبر داد.

محراببان‌ در این زمینه تمام مسوولان و مدیران استان اصفهان را مکلف کرد که مطابق با نظر استاندار عمل کنند.

وی گفت: ساز و کاری برای مدیریت استانی آب پیشنهاد بدهید که همان را به اجرا بگذاریم.

وزیر نیرو، زمان بازگشایی زاینده‌رود برای کشت پاییزه را مشروط به رسیدن ذخیره سد به ۳۲۰ تا ۳۵۰ میلیون متر مکعب عنوان کرد که کشاورزان با این طرح مخالفت کردند.

در همین پیوند، استاندار اصفهان پیشنهاد محاسبه حق عدم‌ کاشت محصول توسط کشاورزان را داد که در مقابل وزیر نیرو، کشاورزان را تشویق به معیشت جایگزین کرد و گفت: به سه روش این امر امکانپذیر است، در گام نخست کشت گلخانه ای مورد نظر است که اعتبار ویژه ای را برای استان در نظر گرفتیم و سپس با استفاده از ظرفیت انرژی خورشیدی در مزارع شرق و غرب اصفهان، می توان امکان تحصیل یک درآمد پایدار را فراهم کرد.

وی با اشاره به اینکه این اقدام به معنای حذف کشاورزی نیست، افزود: وزارت نیرو می تواند با تخصیص اعتبارات ویژه، این طرح را عملیاتی کند تا کشاورزان با آورده کم از محل فروش برق بتوانند حداقل های یک زندگی را فراهم سازند.

محرابیان افزود: ما مصوبات را روی میز می گذاریم و مورد بررسی و بازنگری مجدد قرار می دهیم تا آنچه قانون بوده را اجرا و آنچه مانع اجراست، رفع کنیم.

وی با انتقاد از نبود اقدام موثر برای ساماندهی زاینده‌رود خاطرنشان کرد: نمی خواهیم عملکرد دولت های گذشته را زیر سووال ببریم اما اگر هم کار جزیی انجام شده است، شاهد خرابکاری های بسیاری هم بودیم، بنابراین حفظ بستر آب در دستور قرار گرفته که نیازمند اتخاذ سازوکار جدید است که این کار نیز تنها در سایه مشارکت مردم عملی خواهد شد.

تاکید وزیر نیرو برای اجرای عدالت در بخش آب

وزیر نیرو در جلسه "سازگاری با کم آبی اصفهان" نیز تصریح کرد: وزارت نیرو خود را متعهد به پرداخت حقابه ها طبق قوانین جاری کشور می‌داند.

محرابیان، تشکیل کارگروه ملی ستاد احیای زاینده‌رود با حضور نهادهای مرتبط را ضروری دانست و افزود: مشکلات آب در اصفهان ثمره چند دهه بی‌برنامگی و بارگذاری های بیجا و بر اساس بلند پروازی های غیرواقعی بوده است بنابراین نمی توان انتظار داشت که این چالش نیز بسرعت برطرف شود.

وی تصریح کرد: قرار نیست تخصیص های نادرست آب به صنایع ادامه یابد بلکه پساب و آب های نامتعارف را جایگزین منایع حیاتی خواهیم کرد.

محرابیان افزود: پای اجرای عدالت در بخش آب که چالش مشترک ۵ تا ۱۰ استان است ایستاده ام، اگر تخلفی صورت گرفته باشد رفع می کنیم و تمام صاحبان حقابه را به حق قانونی خود می رسانیم که البته امکان دارد شاهد هجمه هایی هم باشیم که برایمان اهمیتی ندارد.

وزیر نیرو ادامه داد: یکی از معاونان ارشد خود را برای رفع مشکلات آبی استان تعیین خواهم کرد که بر همه فرایندها از مبدا تا مقصد نظارت دقیق داشته باشد چرا که برای کشف و برخورد با قصور یا تخلف، نیازمند فردی متخصص و امین هستیم .

مسوولان محلی اصفهان، همصدا با مردم

استاندار اصفهان که وزیر نیرو را همراهی می کرد نیز به کشاورزان اطمینان داد که تمام همت مسوولان برای حل مشکلات زاینده‌رود و رفع معضلات این قشر است.

سیدرضا مرتضوی با بیان اینکه در این زمینه گفت‌وگو زیادی داشتیم، افزود: سه چهارم وقت ما صرف مساله آب می شود، بیایید دست به‌دست هم دهیم و تحمل کنیم تا با برنامه ریزی مشکلات حل شود.

مرتضوی همچنین شامگاه جمعه در جلسه سازگاری با کم‌آبی استان اصفهان با حضور وزیر نیرو تاکید کرد: کشاورزان نسبت به وضعیت و ظلمی که به آنها شده است اعتراض دارند، آنها هیچ نسبتی با جریان ضدانقلاب ندارند بلکه همه از نیروهای انقلابی و مدافع نظام هستند.

استاندار اصفهان با اشاره به سردادن شعارهای"مرگ بر آمریکا، مرگ بر انگلیس، مرگ بر منافق و مرگ بر اسراییل" در تجمع اعتراضی کشاورزان تأکید کرد: این مردم‌ دوست ندارند غباری به انقلابشان بنشیند و همواره مدافع ارزش‌ها و اصول انقلاب بوده‌اند.

وی اضافه کرد: این تجمع، اعتراض به سوء تدبیرها در دوره‌های گذشته است که موجب شده معیشت و اقتصاد مردم‌ این خطه تحت شعاع قرار گیرد و با مشکل مواجه شوند.

مرتضوی با اشاره به بازدید وزیر نیرو از وضعیت آبی شهرهای مختلف استان اضافه کرد: امروز هر کجا رفتیم آقای محرابیان بیشتر با مردم صحبت کردند و کوشیدند دغدغه‌های مردم را بشنوند و حتی در خودرو هم هیچ استراحتی نکردند و بدون وقفه پیگیر حل مسائل بودند.

وی تصریح کرد: ایشان بصورت مداوم از پیشینه طرح‌ها جویا شدند که نشان از دغدغه و اهتمام یک مدیر برای حل مساله است؛ انتظارات امروز مردم استان از وزیر نیرو انتظاراتی است که بیست سال روی‌ هم جمع شده است.

استاندار اصفهان افزود: شرایط امروز سخت است و مردم نیز بدلیل مشکلات مبتلابه تجمع می‌کنند و گاهی هم ممکن است برخلاف میلشان هیجانی شوند و مسائلی را مطرح کنند که البته باید توجه داشته باشیم که دشمنان و بدخواهان نیز در کمین فرصت برای شیطنت در فضای مجازی هستند.

مرتضوی افزود: مطمئن هستم این آخرین حضور وزیر نیرو در اصفهان نیست.

همچنین امام جمعه موقت اصفهان نیز با بیان اینکه تقاضا داریم تا مسوولان برای جبران خسارات گذشته کشاورزان اقدام جدی کنند، بر ضرورت مطالبه گری اصولی تاکید کرد.

آیت‌الله سیدابوالحسن مهدوی نیز در خطبه‌های نماز جمعه این هفته اصفهان گفت: مردم چهارمحال، خوزستان و یزد را هموطنان خود می‌دانیم و اگرچه به مردم این منطقه ظلم شده است، اما به‌هیچ‌ وجه هم نمی‌خواهیم به کسی ظلم شود بلکه حرف ما ایجاد مدیریت واحد بر کل آب کشور است.

عضو مجلس خبرگان رهبری خاطرنشان: مردم اصفهان همان افرادی هستند که در سیل خوزستان پیشتاز بودند، حرف مردم اصفهان این است که آبی که بی‌جهت به خلیج‌فارس ریخته می‌شود، با رعایت موازین قانون برای آبادانی کشور حفظ شود.

وی با اشاره به‌ضرورت پیگیری نمایندگان، استانداران و ائمه جمعه استان‌های درگیر مساله آب تاکید کرد: اجازه ندهیم که مردم رودرروی هم قرار گیرند.

به گزارش ایرنا، وزیر نیرو که کوله بار سنگین مطالبات مردم اصفهان را به سوغات می بَرد، قرار است برای بررسی سایر مسائل حوضه زاینده‌رود، امروز شنبه به استان چهارمحال و بختیاری سفر کند.