سرعت غیرمجاز در بزرگراه اینترنت

نگاهی به استفاده نوجوانان و جوانان از اینترنت

کد خبر: ۱۰۰۹۴۹

تاریخ: ۰۶ خرداد ۱۳۸۹ - ۱۵:۱۵

عصر جدید را عصر انقلاب در ارتباطات نامیده‌اند و روشن‌ترین نشانه این عصر «انفجار اطلاعات» است. در این عصر اطلاعات، دانش و آگاهی معادل توانایی انسان به شمار می‌آید که بزرگ‌ترین سرمایه سازگاری او با دنیای جدید است. در این بین تکنولوژی رایانه‌ای، ورود به شاهراه‌های اطلاعاتی را در فضای مجازی مهیا کرده و همچنین فضا و بازاری را برای سرگرمی طیف وسیعی از افراد بویژه نوجوانان و جوانان فراهم کرده که به سرعت و به طور مداوم رو به رشد است. اینترنت از جمله مظاهر مدرن عرصه سرگرمی است که تحول رسانه‌های جدید را به ارمغان آورده است. اینترنت به عنوان یک پدیده جهان‌شمول، امکان و فرصتی را برای کاربران فراهم ‌کرده که می‌توانند تمام اطلاعات و خدمات مورد نیاز خود را هر زمان، هرکجا و به هر میزان که بخواهند، از آن دریافت کنند. بنابراین در جهان امروز فرهنگ رسانه‌ای با برتری رسانه اینترنت فراگیرترین و مسلط‌ترین فرهنگ تاثیر‌گذار در جامعه است و مرکز ثقل این تاثیر روی نسل در حال رشد، یعنی نوجوانان و جوانان است.

کنجکاوی‌های دوران نوجوانی

در سال‌های اخیر شاهد استفاده روزافزون کاربران ایرانی از شبکه جهانی اینترنت هستیم، کنجکاوی جنسی کاربران در دوره نوجوانی و عدم تامین این کنجکاوی باعث شده تا افراد این گروه سنی به منظور تامین کنجکاوی خود در شبکه جهانی اینترنت اقدام به جست و جو کنند. محمدباقر اسلامی، کارشناس فرهنگی در گفت‌و‌گو با گزارشگر ما، یکی از دلایل استفاده این گروه از کاربران شبکه اینترنت را سهولت ارتباط، عدم اطلاع اکثر خانواده‌ها از شبکه اینترنت، جست و جوی پنهان و ایجاد ارتباط با افراد مختلف عنوان می‌کند و می‌گوید: «در سن نوجوانی به دلیل رشد بلوغ جنسی، بیشترین دلمشغولی ذهنی افراد به سمت و سوی دنیای ناشناخته جنسی کشیده می‌شود و سؤال‌های بسیاری در ذهن آنان شکل می‌گیرد، فرد به دلیل عدم ارتباط دوستانه با والدین، قادر نیست تا این گروه از سؤال‌های خود را در خانواده مطرح کرده و پاسخ آن را از والدین خود دریافت کند». وی اضافه می‌کند: «از این رو نوجوان به شنیده‌های خود در محیط پیرامون اکتفا نمی‌کند و به دنبال یافتن پاسخ سؤال‌های مبهم خود دست به گریبان ابزارهایی همچون اینترنت می‌شود و با جست‌و‌جوی واژه‌هایی که از معانی آنها اطلاعات درستی ندارد، به نوعی قدم در راهی خطرناک می‌گذارد». اسلامی می گوید: «به طور حتم در دنیای اینترنت نیز خوبی و بدی در کنار یکدیگر قرار داده شده و باز کردن یک لینک می‌تواند مسیر تفکر کاربر را تغییر دهد. زیرا لینک‌های محتوی مطالب و تصاویر غیراخلاقی آمار زیادی از بازدیدکننده‌ها را به خود اختصاص می‌دهند، از این رو با جست‌وجوی واژه مرتبط به طور معمول لیست لینک‌های غیراخلاقی در صفحه‌های اول موتورهای جست‌و‌جوگر قرار می‌گیرد و کاربری که برای تامین کنجکاوی خود پا به این محیط گذارده با کلیک روی لینک‌ها و بازکردن اینگونه وب‌سایت‌ها، به دلیل جاذبه‌های جنسی موجود در آنها و به واسطه کنجکاوی دوران نوجوانی کمبود ذهنی خود از مسائل و سؤال‌های جنسی‌اش را با محتویات درونی اینگونه وب‌سایت‌ها پرکرده، از این رو گرایش‌های جنسی فرد سمت و سویی انحرافی به خود می‌گیرد».

سرعت غیرمجاز جوانان در بزرگراه اینترنت

امروزه رایانه‌ها با توجه به کارکردهایی همچون اتصال به اینترنت و توانایی ارتباط و کسب اطلاعات از سراسر جهان به عنوان یکی از وسایل ضروری خانواده‌هایی که فرزند نوجوان و جوان دارند، محسوب می‌شوند؛ این در حالی است که اینترنت در کشور ما بیشتر اوقات فراغت نوجوانان را به خود اختصاص داده است. اگرچه انگیزه‌های مثبت و هدفمند استفاده از اینترنت، نقش مؤثری در ارتقای فکری و روحی نوجوانان دارد اما انگیزه‌های منفی استفاده از آن یا اعتیاد به آن نیز لزوم برنامه‌ریزی و سیاستگذاری در عرصه فرهنگسازی کلان کشور را می‌طلبد که در این میان اجتماع و والدین نقش مؤثری در این رابطه ایفا می‌کنند. دکتر حسین خرسندی، عضو هیات علمی دانشگاه نیز در این باره با بیان اینکه اینترنت وسیله‌ای مفید در جهت کسب اطلاعات و ارتباطات است به خبرنگار ما چنین می‌گوید: «متاسفانه استفاده از اینترنت نیز مانند هر محصول صنعتی جدید می‌تواند مورد سوء‌استفاده قرار گیرد و استفاده نادرست از آن، نتایج منفی بسیاری را به همراه دارد».

این عضو هیات علمی دانشگاه با بیان اینکه شرایط اجتماعی نامطلوب، نقش مؤثری در گرایش افراد به سمت استفاده نادرست از اینترنت را به خود اختصاص داده است، می‌افزاید: «گاهی فشار اجتماعی گروه همسالان در مدارس بویژه گروه سنی نوجوان، باعث استفاده نادرست از اینترنت می‌شود که در آینده این نوجوان تاثیر منفی می‌گذارد، ضمن اینکه برخورد نوجوان در اینترنت با فرهنگ‌ها و هویت‌های گوناگون و همچنین عدم دستیابی او به شخصیت قطعی (خود) ممکن است باعث تضاد و تعارض فرهنگی او شود». وی با اشاره به خطرهای استفاده از اینترنت می‌گوید: «از آنجا که نوجوانان کنجکاو، خواهان تصمیم‌گیری به صورت فردی هستند، استفاده نابجای آنها از اینترنت می‌تواند باعث دوستی‌های نامناسب، فرار از منزل، بزهکاری یا مشکلات دیگر شود، همچنین استفاده طولانی از رایانه می‌تواند مشکلات جسمانی از قبیل افزایش وزن، آسیب‌پذیری چشم‌ها، اختلال در میزان ساعت خواب و علائم آرتروز را به همراه داشته باشد».

وی با بیان اینکه برخورد جدی درباره استفاده از اینترنت مشکل‌گشا نخواهد بود، خاطرنشان می‌کند: «آموزش استفاده از رایانه، اینترنت و مهارت‌های زندگی بویژه نحوه تعامل پایدار با دیگران همان ابتدا در آموزش‌های دانش‌آموزان گنجانده شود تا فرهنگ صحیح استفاده از رایانه رواج یابد». دکتر خرسندی با بیان این مطلب که استفاده از اینترنت مشابه ورود به یک بزرگراه است، اضافه می‌کند: «هر فردی با کمترین هزینه، قادر به ورود به این بزرگراه است، ولی بخشی از کاربران قبل از ورود به بزرگراه مقصد را با توجه به نیاز مشخص خود تعیین کرده و به محض برطرف شدن آن نیاز از بزرگراه خارج می‌شوند». وی افزود: «اما گروهی دیگر بدون داشتن مقصدی خاص وارد این بزرگراه می‌شوند، ورود آنها فقط به دلیل فرار از ناکامی‌ها و فراموش کردن آنهاست، از این رو استفاده بی‌رویه آنها از اینترنت باعث کم شدن روابطشان با دیگران می‌شود و هرچه این روابط کاهش می‌یابد آنان بیشتر به اینترنت پناه می‌برند، پس به نظر می‌رسد نحوه برخورد والدین در استفاده نوجوانان و جوانان از اینترنت بايد بسیار سنجیده و حساب شده باشد».

اینترنت فرصت یا تهدید

اینترنت و شبکه‌های اطلاعاتی آن در حقیقت یک فرصت به شمار می‌رود که اگر مورد آسیب‌شناسی صحیح و بموقع قرار نگیرد، می‌تواند تبدیل به یک تهدید شود، تهدیدی که هم سلامت اخلاقی و روانی نوجوان و جوان را به خطر می‌اندازد و هم ارتباطات سالم مورد نیاز بین افراد در حیطه خانواده را دچار اختلال و مشکل می‌سازد. فاطمه علی محمدی، کارشناس ارتباطات و نویسنده در گفت‌و‌گو با خبرنگار ما ضمن اشاره به اینکه رسانه‌های جدید باعث تضعیف ارتباطات درونی بین اعضای خانواده شده‌اند، می‌گوید: «این آسیب در گذشته به شکل محدودتری در ارتباط با تلویزیون مشاهده می‌شد، یعنی در خانواده هر فرد جدای از دیگران با تلویزیون تعامل برقرار می‌کرد. در ظاهر افراد خانواده دور هم جمع بودند اما هر کدام به تنهایی با تلویزیون ارتباط برقرار می‌کردند و هم‌اکنون این مساله درباره اینترنت به صورت جدی‌تر و شدیدتری ایجاد شده و این موضوع درباره نوجوانان شایع‌تر است. آنها وابستگی بیشتری با شبکه‌های اینترنتی برقرار کرده‌اند در صورتی که مهارت‌های ارتباطی کمتری نسبت به دیگران دارند. ارتباطات کلامی جهت ورود به این فضای مجازی از بین رفته و چنانچه نوجوانان فضای تنهایی بیشتری در اختیار داشته باشند، به عنوان مثال از خانواده‌های تک‌فرزند با پدر و مادر شاغل باشند، این وابستگی بیشتر مشاهده می‌شود و نوجوانان در این خانواده‌ها احساس کمبود و تنهایی بیشتری می‌کنند و گرایش بیشتری به سوی استفاده از اینترنت از خود نشان می‌دهند و غرق در فضای مجازی می‌شوند و از سوی دیگر رفته رفته ارتباط آنها با خانواده‌اش کم و کمتر می‌شود و این تهدیدی است که باید مورد توجه قرار گیرد».

خانم علی محمدی، برای حل این مشکل به توجه بیشتر مسئولان آموزش و پرورش نسبت به موضوع اینترنت و نحوه استفاده صحیح از آن در بین دانش‌آموزان اشاره و تاکید می‌کند: «آموزش‌های رسمی تحصیلی در مدارس و برگزاری دوره‌های تخصصی آموزش صحیح برای دانش‌آموزان که هدف آن افزایش مهارت‌ها و توانایی‌های ارتباطی آنان باشد، می‌تواند راهکار مؤثری در این زمینه به شمار آید». وی به برپایی دوره‌های آموزش تخصصی درخانواده‌ها از سوی مربیان مدارس هم اشاره و خاطرنشان می‌کند: «آموزش جداگانه برای والدین که جاذبه‌ها و مهارت‌های ارتباطی را فرا گیرند، هم برای جلوگیری و کاهش سوء‌استفاده‌های اینترنتی بسیار مؤثر خواهد بود و هم باعث می‌شود والدین بتوانند براحتی فضای خالی تنهایی فرزندان خود را پر کنند و فضای یک‌دلی و هم‌دلی را جایگزین فضای مجازی کنند». دکتر رضا مؤمنین، مشاور قائم مقام وزیر آموزش و پرورش در انجمن اولیا و مربیان هم در گفت‌و‌گو با خبرنگار «وطن امروز» ضمن اشاره به این مساله که وظیفه اولیا و مربیان ایجاد شرایطی است که بچه‌ها از خطرهای اجتماعی و اخلاقی مصون بمانند، می‌گوید: «در قدم اول باید مسئولان و برنامه‌ریزان جامعه به این موضوع اعتقاد داشته باشند که خطرهای اینترنتی و الکترونیکی، نوجوانان و جوانان ما را تهدید می‌کنند (خوشبختانه این دغدغه بین مسئولان وجود دارد اما جای کار بسیار است) سپس در قدم بعدی برای پاک کردن این مسیر خطرناک از جلوی پای بچه‌ها، جایگزین فرهنگی مناسبی داشته باشند. مسئولان باید با توجه به روحیه و نیاز نوجوانان و جوانان خوراک فرهنگی برای آنها مهیا سازند و این خوراک ‌باید به گونه‌ای باشد که دلزدگی ایجاد نکند. ضمن اینکه در اطلاع‌رسانی وب‌سایت‌های مخرب و مستهجن به صورت دقیق فعالیت کنند و آنها را شناسایی کرده و اطلاعات مورد نیاز را در اختیار جوانان قرار دهند و بچه‌ها را با اهداف شوم و پلید دشمنان و جنگ نرم آنها آشنا کنند». دکتر مؤمنین، قدم بعدی را تقویت و معرفی وب‌سایت‌های مختلف علمی‌ ـ‌ مذهبی و قرآنی بین نوجوانان و جوانان بیان می‌کند و می‌گوید: «اینترنت همانند شمشیر دولبه‌ای است که خانواده‌ها باید تیز بودن این شمشیر را بخوبی درک کنند، همان‌طور که در دستورهای دین مبین اسلام آمده و روانشناسان اجتماعی بر آن تاکید می‌کنند، انسان‌ها در تمام حالات خود باید کنترل شوند و هر چه سن کمتر باشد، این کنترل راحت‌تر است. نوجوان و جوان ما سرشار از انرژی است، اگر انرژی او کنترل شده آزاد شود، مشکلات او حل خواهد شد».

دکتر مؤمنین با اشاره به این مساله که مربیان و مدیران مدارس خود نیز جزئی از پیکره اجتماعی هستند و آداب اجتماعی روی آنها نیز تاثیر می‌گذارد، می‌گوید: «بچه‌ها و دانش‌آموزان ما از معلمان خود که در کلاس وزیر محسوب می‌شوند بسیار حرف شنوی دارند و از آنان الگو می‌پذیرند، لذا نقش مربیان در آموزش‌دهی نوجوانان و جوانان در استفاده صحیح و درست از اینترنت بسیار مؤثر است. همچنین اگر بخواهیم معلمان اثرگذاری فرهنگی خوبی داشته باشند و نوجوانان و جوانان را به سمت و سوی اهداف خاصی هدایت کنند، ‌باید از فضای سخنرانی در مدرسه خارج شویم، این شیوه دیگر کارآیی ندارد، بلکه باید در عمل به قلب بچه‌ها نزدیک شد که در این زمینه آموزش معلمان ضروری به نظر می‌رسد. ضمن اینکه باید آگاهانه اطلاعات را در جامعه بین اولیا و مربیان تزریق کرد و در مساله فرهنگسازی روی مربیان تخصصی بیشتر از مربیان پرورشی کار کرد زیرا تاثیر آموزشی آنها بین دانش‌آ‌موزان بیشتر از تاثیر پرورشی است».

اینترنت در ایران

مهر ماه سال 1371 (هـ.ش) با ورود اینترنت و نخستین شبکه‌های مجازی به ایران، دوران جدیدی از عصر اطلاعات و ارتباطات در کشور آغاز شد و این موضوع آغازی برای گسترش شتابان شبکه جهانی وب در ایران بود. به اعتقاد جامعه‌شناسان، کشور ما از نظر استفاده از اینترنت در بین 157 کشور جهان رتبه 87 را داراست و براساس طبقه‌بندی اتحادیه جهانی مخابرات، از کشورهای متوسط رو به رشد به شمار می‌رود. همچنین طبق آخرین آمار سازمان انفورماتیک ایران 65 درصد استفاده‌کنندگان از اینترنت در ایران را قشر جوان تشکیل می‌دهند و میانگین زمان صرف شده برای اینترنت توسط کاربران ایرانی، 60 دقیقه در هفته است. اما اینترنت، این شبکه پرکاربر جهانی با وجود مزایای عالی خود، زیان‌های فراوانی را هم به دنبال دارد. این ضرر و زیان‌ها در میان نوجوانان و جوانان به لحاظ موقعیت سنی آنها، تاثیرگذاری بیشتری از خود به جا می‌گذارد به طوری که در سال‌های اخیر موضوع اعتیاد اینترنتی در بین جوانان مورد توجه قرار گرفته و کارشناسان اجتماعی هم در این زمینه هشدارهایی داده‌‌اند.

اساتید دانشگاهی، روانشناسان و کارشناسان مسائل تعلیم و تربیت ضمن اینکه بر استفاده صحیح نوجوانان و جوانان از اینترنت تاکید می‌کنند، یادآور می‌شوند که استفاده صحیح از اینترنت باید در دستور‌ کار سازمان‌ها و ستادهای اجرایی نیز قرار گیرد و در این میان وظیفه مسئولان وزارت آموزش و پرورش بیش از دیگران مورد نظر است، چرا که خطرهای استفاده نادرست از اینترنت برای نوجوانان و جوانان کمتر از اعتیاد به مواد مخدر نیست. مهندس محمود یالویی، مدیر آموزش تحقیقات و تالیفات در آموزش و پرورش و سازمان مرکزی انجمن اولیا و مربیان در گفت‌و‌گو با گزارشگر ما ضمن اشاره به این مطلب که ما در عصری زندگی می‌کنیم که عصر ارتباطات نام گرفته و در این عصر پیچیدگی‌های خاصی در تمام ابعاد بویژه تعلیم و تربیت به چشم می‌خورد، می‌گوید: «تعلیم و تربیت در جامعه امروز با تعلیم و تربیت در سال‌های گذشته تفاوت‌های بنیادی یافته است و لذا یکی از ضرورت‌های مهم در امر تعلیم و تربیت، آموزش والدین است و خانواده‌ها باید از راه‌های مختلف مورد آموزش قرار گیرند».

مهندس یالویی می‌افزاید: «فرآیند آموزش خانواده برخلاف تصور عموم مردم، دارای فرآیندی علمی و منطقی است که نیروی انسانی خاصی را می‌طلبد که ما در سازمان، نیروهای متخصصی به نام (مدرس آموزش خانواده) را جهت انجام این وظیفه خطیر، در جهت افزایش مهارت‌های مورد نیاز خانواده‌ها تربیت کرده‌ و به استخدام گرفته‌ایم و با نظارت کامل سازمان پس از طی دوره‌های آموزشی لازم (در حال حاضر) در مدارس سراسر کشور مشغول فعالیت هستند و آموزش‌ها و آگاهی‌های لازم درباره نوجوانان و جوانان را در اختیار خانواده‌ها قرار می‌دهند». وی با بيان آماری از فعالیت 3 سال گذشته این مدرسان آموزش خانواده می‌گوید: «در سال 86-85 بالغ بر 50743 (پنجاه هزار و هفتصد و چهل و سه) دوره‌ و کلاس آموزشی در سطح کشور اجرا شده است که در این دوره‌ها 3091712 (سه میلیون و نود و یکهزار و هفتصد و دوازده) نفر از اولیا نیز شرکت کرده‌اند، در سال 87-86 نیز 66432 (شصت و شش هزار و چهارصد و سی و دو) دوره به استعداد 4601332 (چهارمیلیون و ششصد و یکهزار و سیصد و سی و دو) نفر از والدین در کلاس‌ها شرکت داشتند و در سال 88-87 هم 67238 (شصت و هفت هزار و دویست و سی و هشت) دوره و به استعداد 4831450 (چهار میلیون و هشتصد و سی و یکهزار و چهارصد و پنجاه) نفر از والدین نیز در کلاس‌ها حضور داشتند و این مساله بیانگر این است که استقبال خانواده‌ها از این دوره‌های آموزشی نیز روز به روز با توجه به نیاز نوجوانان بیشتر می‌شود».

وی تاکید می‌کند: «با توجه به اینکه در این عرصه دشمن با جنگ نرم و شبیخون فرهنگی، جوانان ما را نشانه گرفته است، لذا والدین احساس می‌‌کنند ضرورت دارد خود را به روش‌های نوین، برای نبرد با این جنگ نرم مسلح سازند». یالویی با اشاره به اینکه در عصر جدید نمی‌توان جلوی استفاده از اینترنت، تلفن همراه، ماهواره و سیستم‌های ارتباطی را گرفت، می‌افزاید: «باید روش برخورد با این پدیده‌های مخرب را یاد گرفت، سیستم‌هایی که در ذات خود بدی ندارند اما دشمن همیشه سعی دارد از راه‌های مختلف به کشور ما آسیب بزند و در همین راستا و ضرورت، طی 2 سال اخیر سرفصل‌های آموزش خانواده را مورد بازنگری قرار داده‌ایم و ویژگی آموزش‌های خانواده در آموزش و پرورش مسیر قانونی منطقی را طی می‌کند به طوری که سرفصل‌های آموزشی سال قبل مورد بازنگری و تغییر قرار گرفته است که این مهم با استفاده از تجارب و تخصص اساتید دانشگاه و پژوهش‌های کامل میدانی توسط یک گروه کاملاًَ علمی صورت گرفته و این سرفصل‌ها بزودی پس از اعتبار‌سازی و استانداردسازی جهت اجرا به مدارس سراسر کشور نیز ابلاغ می‌شود».

وی می‌گوید: «یکی از اهداف سازمان مرکزی انجمن اولیا و مربیان در آموزش خانواده‌ها، مبارزه با آسیب‌های خانواده با روش پدیده‌های نوظهور است که در مقابل اینترنت و ماهواره چگونه باید برخورد کرد، در همین راستا بخشی از سرفصل‌هایی که توسط مدرسان (در حال حاضر) در سطح واحدهای آموزشی تدریس می‌شود، همین مباحث است. ضمن اینکه چاپ کتاب و مجله در راستای آشنایی خانواده‌‌ها در مقابله با پدیده‌های نوظهور را در دستور کار سازمان داریم». مهندس یالویی در پاسخ به این سؤال که چرا تمام بار مسئولیت آموزشی باید بر دوش خانواده‌ها باشد، حال آنکه نوجوان و جوان بیشتر وقت خود را در مدرسه و با مربیان سپری می‌کند، چنین می‌گوید: «با توجه به اینکه خانواده نخستین نهاد تربیتی است و کودک در دامان پدر و مادر تربیت می‌شود، طبیعی است که شخصیت کودک در خانه شکل می‌گیرد اما این بدان معنا نیست که ما وظیفه اصلی خود یعنی آموزش و تربیت نسل جدید را فقط بر دوش خانواده‌ها بگذاریم، بلکه معتقدیم خانه و مدرسه، اولیا و مربیان باید پا به پای هم در تربیت نسل جدید و جوان جامعه گام بردارند چراکه در مسیر تربیت خانه و مدرسه هر کدام به تنهایی موفق نخواهند شد و زمانی ما می‌توانیم در فرآیند تربیت موفق شویم که محیط گرم خانواده را در کنار محیط پرمحبت مدرسه تقویت کنیم و بستر‌سازی این 2 نهاد و کانون برعهده سازمان مرکزی انجمن اولیا و مربیان بوده و هست و خانواده‌ها باید نگاه سنتی خود را به انجمن اولیا و مربیان اصلاح کنند».

وی می‌گوید: «آثار سوء استفاده از اینترنت، لوح‌های فشرده مخرب، ماهواره و بازی‌های رایانه‌ای بدون برنامه‌ریزی و کنترل والدین بیشترین ضرر را متوجه نوجوانان و جوانان می‌کند و آنان را دچار پدیده دوفرهنگی می‌کند». همچنین «تحریک اعصاب، اختلال در یادگیری، آلودگی‌های اخلاقی، بحران هویت و تخیل‌گرایی افراطی از مهم‌ترین پیامدهای استفاده نادرست از اینترنت به شمار می‌رود که توجه والدین به این مقوله ضروری است و محبت والدین به فرزندان خود و کنترل رفتار آنان در کاهش آسیب‌های اجتماعی بسیار مؤثر است». یالویی با تاکید بر بستر‌سازی مناسب توسط معلمان و مدیران در مدارس برای استفاده درست از برنامه‌های آموزشی و پژوهشی در اینترنت، این مساله را یکی دیگر از راه‌های پیشگیری از رفتارهای خطرناک بین نوجوانان و خانواده‌ها و ارائه راه‌های اصولی استفاده از این فناوری در جامعه را کاملاً ضروری می‌داند».

منبع: وطن امروز ـ ابوالفضل حسنی