درمان تومور مغزی بدخیم با فناوری جدید در کشور

به گزارش تابناک به نقل از تسنیم؛ علیرضا منافی رئیس بیمارستان امام حسین(ع) امروز در نشست تشریح نتایج نخستین کارآزمایی بالینی ویروس انکولیتیک برای درمان «گلیوبلاستوما» در ایران، از انجام مطالعه بزرگ درمان بیماران مبتلا به این تومور مغزی بدخیم که توسط بخش جراحی مغز و اعصاب با همکاری شرکت‌های دانش بنیان برای اولین بار در ایران انجام شده است، خبر داد و اظهار کرد: این طرح برای درمان یکی از بدترین تومورهای مغزی استفاده می‌شود که به سایر درمان‌های رایج سرطان پاسخ نمی‌دهد.

وی افزود: مرحله اول این پروژه انجام شده و نتایج آن مطلوب بوده است و امیدواریم انجام مراحل بعدی آن، رهاوردی ویژه و منحصربفرد برای دانشگاه و بیمارستان و گامی موثر در راستای درمان بیماران را به همراه داشته باشد.

منافی در این نشست ضمن معرفی دستاوردها و اقدامات بیمارستان امام حسین (ع) گفت: این بیمارستان 800 تختخوابی واقع در جنوب شرقی تهران دارای تمام بخش‌های درمانی و آموزشی است و با حضور جمعی از برجسته‌ترین اساتید کشوری در راستای خدمت رسانی بهینه به بیماران تلاش می‌کند.

در ادامه این نشست خبری حمیدرضا خیاط کاشانی عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، گلیوبلاستوما مولتی فورم را یکی از شایع‌ترین و بدخیم‌ترین تومورهای سرطانی مغز برشمرد که طول عمر بیمار از زمان تشخیص تا مرگ کمتر از 12 ماه است و متاسفانه درمان‌های روتین سرطان از جمله شیمی‌درمانی، جراحی و رادیوتراپی برای آن موثر نیستند و طول عمر بیمار پس از تشخیص بیماری بسیار کم است.

این دانشیار دانشگاه یکی از درمان‌های امیدوارکننده که برای این بیماران در جهان پیشنهاد می‌شود را استفاده از ویروس مهندسی شده عنوان کرد که با تاثیر بر روی تومور آن را منهدم می‌کند.

به گفته وی اجرای این طرح تحقیقاتی از دو سال پیش بر روی 9 بیمار در این مرکز با همکاری متخصصان مختلف و شرکت‌های دانش بنیان برپایه ویروس واکسن سرخک آغاز شده است و ادامه دارد.

وی افزود: در این فرآیند، ژنوم ویروس دستکاری و عوامل بیماری‌زای آن برداشته شد. پروتئینی به آن اضافه شد که به سلول‌های تومور حساس است. سپس تزریق ویروس مهندسی شده به سلولهای بدخیم انجام گرفت.

خیاط کاشانی خاطرنشان کرد: این ویروس‌ها به سلول‌های تومور چسبیده و پس از ورود به آنها و تکثیر باعث از بین رفتن آن‌ها می‌شوند.

وی یادآور شد که این روش در کشورهای معدودی انجام می‌شود و برای اولین بار است که در ایران نیز اجرا می‌شود.

به گفته خیاط کاشانی، این طرح در مورد بیمارانی انجام گرفت که فاز اولیه درمان خود شامل جراحی شیمی‌درمانی و رادیوتراپی را گذرانده بودند اما بیماری انان عود کرده بود که پس از عود بیماری، بقای بیمار سه تا 6 ماه بود.

به گفته وی، ویروس مهندسی شده در دو مرحله به بیماران مذکور تزریق شد. پس از فاز دوم ، تاثیر درمان بررسی شد که خوشبختانه نتایج درمان در بیشتر بیماران خوب بود.

خیاط کاشانی خاطرنشان کرد: در تعدادی از این بیماران تومور کوچک شد و در برخی دیگر تومور دیده نمی شود. همچنین طول عمر اغلب آنان افزایش یافت.

این جراح مغز و اعصاب خاطرنشان کرد: این نتایج امیدوارکننده است اما به معنای این نیست که این روش را برای همه بیماران می توانیم انجام دهیم. نتایج فاز اول مطالعه ما را تشویق کرد که فاز دوم که هم اکنون درحال انجام است را انجام دهیم.

این دانشیار دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی درمورد نحوه اجرای درمان در فاز اول گفت: در فاز اول جراحی و برداشت کامل تومور انجام شد و از تزریق "ویروس انکولیتیک" استفاده کردیم. بعد از دو هفته مجدد نمونه برداری کردیم و دوباره تزریق ویروس انجام شد.

به گفته وی در فاز دو مطالعه که در حال حاضر در حال انجام است به بیمار 6 مرتبه ویروس تزریق می‌شود.

این متخصص جراحی مغز و اعصاب با اشاره به انجام این مطالعه پس از اخذ کد اخلاق با همکاری گروه متخصصان بیوتکنولوژی و همکاری بین بخشی و به پشتوانه علمی و فناوری خوبی که در ایران وجود دارد گفت: این مطالعه همکاری بین رشته‌ای بسیار قوی آزمایشگاهی، ویروس شناسی، بررسی‌های حیوانی و ورد به مرحله انسانی و بررسی پاتولوژیک و ... را می‌طلبید که با همکاری عالی که در تیم وجود داشت با موفقیت انجام شد.

خیاط کاشانی با اشاره به نتایج مطالعه گفت: نتایج مطالعه حاکی از اثر مثبت ویروس در درمان بیماران بود، وضعیت ایمنی را تغییر داد، تعداد لنفوسیتها افزایش یافت و عوارض کمتری نسبت به درمان‌های روتین سرطان دارد.

وی این روش را از اولین انتخاب‌هایی دانست که برای درمان سرطان‌هایی پیشنهاد می‌شوند که به سایر درمانها پاسخ نمی‌دهد و در کشورهایی مثل ژاپن نیز مورد استفاده قرار گرفته است.

این دانشیار دانشگاه با اشاره به این که این ویروس مهندسی شده غیر بیماری‌زا و حساس به سلول‌های سرطانی است تاکید کرد که استفاده از ویروس برای بیمار یا همراهان وی خطری ندارد و در محیط پخش نمی‌شود.

روح الله درستکار، دکترای ویروس شناسی و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه الله نیز درمورد مهندس ژنتیک این ویروس به بیان توضیحاتی پرداخت و گفت: این مطالعات از 10 سال پیش بر روی ویروس‌ها آغاز شد و در ایران روی ویروس سرخک انجام گرفت و فازهای آزمایشگاهی و حیوانی آن انجام شد و برای درمان تورمورهای مغزی مقاوم به درمان پیشنهاد شد.

وی با اشاره به ویژگی‌های این ویروس مهندسی شده گفت: این ویروس قابلیت ورود به سلول‌های سالم را ندارد و اگر وارد آن شود نیز از بین می‌رود ولی در سلول‌های تومور پس از ورود به سرعت تکثیر شده و باعث افزایش فعالیت سیستم ایمنی شده و سلول‌های تومور را حذف می‌کند.

به گفته درستکار این محصول زنده و هوشمند است و در سلول‌های سرطانی به سرعت تکثیر شده و در کنار سیستم ایمنی می‌تواند به حذف سرطان کمک کند.

وی خاطرنشان کرد: ایران جزو پنج کشوری است که به حوزه این مطالعات به صورت فعال وارد شده و از نتایج این مطالعه می‌توان برای درمان بیمارانی که به درمان‌های معمول جواب نمی‌دهند استفاده کنیم.